محمد طغرایی، مدیر ثبت میراث فرهنگی خراسان رضوی در گفت‌وگو با ایسنا در خصوص ثبت «شیرینی زنجفیلی سبزوار» در فهرست میراث ناملموس ملی اظهار کرد: آنچه تحت عنوان کلوچه و کلوچه‌پزی در فرهنگ سنتی منطقه سبزوار و شهرستان‎‌های سبزوار از جمله «داورزن»، «ششتمد»، «جغتای»، «جوین» و «خوشاب» وجود دارد، عموما ریشه در فرهنگ نوروز دارد.

وی گفت: در گذشته این کلوچه یا شیرینی محلی  مخصوص ایام عید نوروز بوده و در منطقه عموما تحت عنوان کلوچه نوروزی نیز شناخته می شود. سنتِ کلوچه‎‌پزی نوروز یا «کُلچَه‎‌ی نوروزی» یا «کلوچه عیدی» یک مراسم جمعی است که معمولا افراد به ویژه بانوان در یک شبکه خویشاوندی نزدیک در آن مشارکت می‌‎کنند.

مدیر ثبت میراث فرهنگی خراسان رضوی ادامه داد: در گذشته به ویژه در سطح اجتماعات روستایی منطقه، یگانه شیرینی سفره عید نوروز را همین کلوچه شکل می‎‌داده ‎است. این نوع کلوچه در بسیاری از روستاهای منطقه اهمیت خود را حفظ کرده و با همان روش‌های سنتی و به وسیل تنور تهیه می‎‌شود.

طغرایی اضافه کرد: علاوه بر این، کلوچه زنجفیلی در کارگاه‎‌های سنتی این شهرستان نیز تولید و در بازار عرضه می‎‌شود و یکی از سوغاتی‌های ارزشمند خراسان و منطقه سبزوار به حساب می‌آید.

وی خاطرنشان کرد: با وجود آنکه در بسیار از روستاهای منطقه، هنوز سنتِ کلوچه‌پزی نوروز به شیوه سنتی پیگیری می‌شود، اما برخی از اصول و مراحل مهارتِ سنتی تهیه کلوچه سبزوار در معرض فرسایش و کاهش اصالت‎‌های فرهنگی قرار دارد و می‌توان گفت که این موضوع خود موجب ضعیف شدن ویژگی‎‌های سنتی این کلوچه طی زمان خواهد شد.

مدیر ثبت میراث فرهنگی خراسان رضوی در خصوص ویژگی‌های ارزشمند این شیرینی عنوان کرد: استفاده از موارد طبیعی محلی و برخورداری از خواص ادویه‌های مفید مانند «زنجفیل»، «زردچوبه» و همچنین روش پخت سنتی آن که در طول سال‌های طولانی حفظ شده و به نسل‌های بعدی منتقل شده، از ویژگی‌های ارزشمند این شیرینی سنتی محسوب می‌شود.

طغرایی ابراز کرد: با ثبت ملی این میراث فرهنگی ناملموس، زمینه شناسایی بیشتر ارزش‌های غذایی این شیرینی سنتی فراهم شده و با ترویج استفاده و معرفی آن، رونق گذشته به آن بازخواهد گشت.

وی در خصوص تاریخ ثبت این کلوچه محلی گفت: این اثر به شماره ۲۲۰۴ در تاریخ ۱۳۹۹/۱۰/۱۶ در فهرست میراث فرهنگی ناملموس ایران به ثبت رسیده و امید است که با این اقدام دوباره به رونق گذشته خود باز گردد.

منبع:ایسنا