نوشته‌ها

دستاورد ایران در کمیسیون‌های سازمان جهانی گردشگری

معاون گردشگری از تمدید عضویت ایران در شورای اجرایی سازمان جهانی گردشگری و انتخاب ایران به عنوان نایب‌رییس کمیسیون جنوب آسیا و تصویت عضویت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در کمیته آموزش این سازمان خبر داد.

به گزارش ایسنا به نقل از روابط‌عمومی معاونت گردشگری، ولی تیموری در تشریح دستاوردهای حضور مجازی در پنجاه‌وهشتمین نشست «کمیسیون جنوب آسیا» و نیز «کمیسیون مشترک مناطق شرق‌آسیا، اقیانوسیه و جنوب‌آسیا» که به صورت وبینار برگزار شد، گفت: با توجه به در پیش بودن بیست‌وچهارمین مجمع عمومی سازمان جهانی گردشگری (UNWTO) که در آذرماه امسال به صورت دوسالانه در کشور مراکش برگزار خواهد شد، برپایی و حضور در نشست‌های مقدماتی مهم‌ترین و تخصصی‌ترین نهاد بین‌المللی صنعت گردشگری در دستور کار کشورهای عضو قرار گرفته است که برپایی نشست‌های منطقه‌ای شرق و جنوب آسیا از جمله این موارد به شمار می‌آید.

او با بیان این‌که طبق روال جاری در نشست‌های منطقه‌ای، موضوعات، تصمیمات و پیشنهادات موردنظر جمع‌بندی و تصویب شده و برای تصویب نهایی به مجمع عمومی سازمان جهانی گردشگری ارسال می‌شوند، افزود: نشست‌های منطقه‌ای به صورت مجزا و مشترک در دو گروه منطقه شرق آسیا و اقیانوسیه و نیز منطقه جنوب آسیا برگزار شد و مطابق با دستور کار مورد نظر شامل تعیین آرایش کشورها در ساختارهای داخلی کمیسیون، تعیین نمایندگی کمیسیون در ساختارهای بالادستی سازمان جهانی گردشگری و مسائلی از این دست، دستاورد مهم تمدید عضویت جمهوری اسلامی ایران در شورای اجرایی سازمان جهانی گردشگری برای دو سال آینده و نیز انتخاب کشورمان به عنوان نایب رییس کمیسیون جنوب آسیا به ثمر نشست.

معاون گردشگری درباره اهمیت دستاوردهای حاصل، اظهار کرد: شورای اجرایی سازمان جهانی گردشگری با ۳۴ کشور عضو، بالاترین بخش و رکن تصمیم‌گیری و سیاست‌گذاری ذیل مجمع عمومی سازمان جهانی گردشگری به شمار می‌آید و همه تصمیم‌گیری‌های مربوط به کمیته‌ها و کمیسیون‌های فنی و منطقه‌ای باید در این شورا به تایید رسیده و سپس در اختیار مجمع عمومی قرار گیرد. از این رو تمدید عضویت جمهوری اسلامی ایران در شورای اجرایی برای سال‌های ۲۰۲۲ الی ۲۰۲۵ اهمیت بسیار زیادی دارد، به‌ویژه آن‌که تا کنون در اقدامی بی‌سابقه موفق شده‌ایم برای اولین بار در طول چهار سال گذشته، سه دوره متوالی امتیاز این عضویت را از آنِ جمهوری اسلامی ایران کنیم.

او افزود: با توجه به واقع شدن کشورمان در منطقه جنوب‌آسیا، انتخاب جمهوری اسلامی ایران به عنوان نایب رییس کمیسیون، دستاوردِ شایسته‌ای برای کشورمان در راستای معرفی ظرفیت‌های گردشگری و نیز افزایش تعامل با کشورهای هدف به شمار می‌آید.

معاون گردشگری، تعامل تخصصی و همکاری مستمر با سازمان جهانی گردشگری، فعالیت‌های هدفمند در کارگروه‌ها و کمیته‌های این نهاد بین‌المللی و نیز تعامل مطلوب با سایر اعضا را از جمله اقدامات زمینه‌ای خواند که در تحقق این دستاوردها نقش‌آفرینی کرده است.

تیموری همچنین در تشریح ساختار کمیسیون مشترک مناطق شرق و جنوب آسیا به عنوان بخش دوم وبینار برگزارشده، گفت: در اجلاس مشترک، موضوعاتی نظیر مطرح شدن برنامه کاری برای دو سال آینده، ارائه گزارشی از اقدامات کمیته‌ها و کارگروه‌های تخصصی سازمان جهانی گردشگری و نیز ارائه گزارشی از اقدامات مهم برخی کشورهای عضو در زمینه گردشگری به‌ویژه با رویکرد شرایط موجودِ بحران کرونا در گردشگری مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

به گفته او، در بخش اجلاس مشترک گزارشی از آخرین وضعیت گردشگری کشور در ابعاد داخلی، ورودی و خروجی در قالب یک سخنرانی ارائه شد و در کنار آن گزارش جامعی از مقررات و قوانین موجود و نیز نحوه مواجهه با بحران کووید – ۱۹ در ۱۸ ماه گذشته ارائه شد.

تیموری ادامه داد: در نشست مشترک مناطق علاوه‌بر این موارد، گزارش کاملی از اقدامات مهمی که در وزارت گردشگری در طول سالیان اخیر همزمان با مدیریت بحران کرونا انجام گرفته است، ارائه شد  و به طور شاخص به نتایجی از جمله تدوین و تصویب سند راهبردی توسعه گردشگری کشور، طراحی و تصویب برند گردشگری کشور، تدوین و اجرای نظام جامع آموزش گردشگری کشور، تدوین و استقرار هشت جدول از ۱۰ جدول حساب‌های اقماری گردشگری اشاره شد.

معاون گردشگری گفت: با توجه به این‌که وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ایران در کارگروه‌های تخصصی سازمان جهانی گردشگری از جمله کمیته  کد بین‌المللی حمایت از گردشگران، ارائه‌کنندگان خدمات و جوامع محلی و نیز کمیته بررسی فرآیند عضویت اعضای وابسته سازمان جهانی  عضو است، از این‌رو اقدامات انجام‌شده در این زمینه نیز مطرح شد و مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

او تصویب عضویت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در کمیته آموزش سازمان جهانی گردشگری را نیز یکی دیگر از دستاوردهای نشست بین‌المللی برگزارشده دانست و اظهار کرد: با تایید نهایی عضویت وزارت گردشگری در کمیته آموزش سازمان جهانی گردشگری پس از پایان نشست مجمع عمومی مربوطه در مراکش، فعالیت‌های این وزارتخانه در کمیته آموزش به عنوان عضو اصلی آغاز می‌شود. با توجه به این‌که از هر منطقه تنها یک کشور می‌تواند عضو کمیته موردنظر شود، این مسئولیت و امتیاز در منطقه جنوب آسیا به جمهوری اسلامی ایران سپرده شده است.

او در تشریح اهمیت کمیته آموزش سازمان جهانی گردشگری، گفت: این کمیته وظیفه برنامه‌ریزی، سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری درباره موضوعات آموزش‌های تخصصی صنعت گردشگری را به عهده دارد و با پیشنهاد به مجمع عمومی، برنامه‌های آموزشی مربوطه را به صورت مجازی و حضوری پیش می‌برد. از این رو قطعا وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی به واسطه این عضویت می‌تواند از مزیت‌های این امکان از جمله میزبانی و اجرای برخی فعالیت‌های تخصصی آموزشی مرتبط استفاده کند و با برقراری ارتباط مستقیم با دانشگاه‌ها و موسسات آموزشی تخصصی دنیا در حوزه گردشگری سبب ارتقای دانش به‌روز صنعت گردشگری کشور شود.

در این نشست زوراب پولولیکاشویلی، دبیر کل سازمان جهانی گردشگری در سخنانی به ارائه گزارش در مورد تدابیر این سازمان برای مقابله با اثرات منفی بحران کووید – ۱۹ در صنعت گردشگری پرداخت.

پولولیکاشویلی در این گزارش، موضوعاتی از جمله فراگیر شدن آموزش به عنوان ابزاری برای افزایش آگاهی ملت‌ها و جلب مشارکت آگاهانه و همین‌طور ارائه کمک‌های فنی از سوی سازمان جهانی گردشگری به کشورهای عضو در راستای به‌روزرسانی روش‌ها و اهداف در حوزه گردشگری و نیز لزوم همکاری میان کشورهای عضو در خصوص گنجاندن گردشگری در سرفصل‌های توسعه را مطرح کرد.

منبع:ایسنا

بلوای کلیپ گردشگری ایران

بلوای یک کلیپ گردشگری درباره ایران، بازدید سرزده صرغامی از مسافرخانه و هتلها، تعطیل شدن دفتر گردشگری تایلند در ایران از جمله خبرهای حوزه میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری در این هفته بود.

خبرگزاری مهر _ گروه جامعه؛ در این هفته خبر رسید که وزارت گردشگری تایلند تصمیم گرفته دفتر نمایندگی خود را در ایران پس از ۱۱ سال تعطیل کند، یکی از دلایل این تصمیم، نامشخص بودن زمان برگشت صنعت گردشگری ایران به بازارهای بین المللی است.

هومر برقانی، نماینده وزارت گردشگری تایلند در ایران در گفت و گو با خبرنگار مهر گفت: ایران بازار بزرگی برای گردشگری تایلند بود به نحوی که ایران ۱۶ درصد از گردشگری کل خاورمیانه به تایلند را تشکیل می‌داد. قبل از کرونا اتفاقات متعددی افتاد بحث تحریم‌ها و مسائل دیگر موجب شد تا در حوزه حساب بانکی بین دو کشور مشکلاتی به وجود بیاید. حتی دفتر دبی نیز به دلیل همین تحریم‌ها بسته شد. ما هیچ بودجه‌ای را نمی‌توانستیم از تایلند به ایران وارد کنیم. مجبور بودیم به صورت نقد به افراد این بودجه را بدهیم و آنها برای ما به ایران بیاورند. الان همین رفت و آمدها هم دیگر انجام نمی‌شود.

برقانی گفت: نمی‌توان بودجه‌ای دریافت کرد ضمن اینکه گردشگری تایلند به دلیل مشکلاتی که کرونا ایجاد کرده، با معضل بودجه رو به رو است. نزدیک به دو سال است که تایلند هم مانند کشورهای دیگر گردشگر ندارد این در حالی است که گردشگری نقش مهمی در اقتصاد این کشور داشته است. از طرفی بازار گردشگری ایران نیز خوابیده و نمی‌توان کاری کرد. بنابراین وزارت گردشگری تایلند تصمیم گرفت تا مدت نامعلومی نماینده‌ای در ایران نداشته باشد.

لزوم بازگشت میراث فرهنگی به میدان

این هفته رضا دبیری نژاد موزه دار و کارشناس میراث فرهنگی در یادداشتی که آن را در اختیار خبرگزاری مهر قرار داده است نوشت: در این روزها مشاهده گر آنیم که وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری یک وزارت اقتصادی خوانده می‌شود و همه توقعات از این حوزه مربوط به گردشگری است و گردشگری تنها محدود به فرآیند اقتصادی می‌شود و ارزیابی و مطالبات هم چنان است که با یک بنگاه اقتصادی روبرو هستیم.

تصویری که حالا از این حوزه ساخته شده است با یک غلبه بازارمدارانه و سرمایه سالارانه است و فرهنگ چنان به سایه رفته است که دیگر دیده نمی‌شود، دیگر قرار نیست با نهادی روبرو باشیم که وظیفه فرهنگی، هویت ساز، تداوم فرهنگی، گفتمان سازی و تولید فرهنگی را برعهده داشته باشد.

روز به روز بر توقعات اقتصادی افزوده می‌شود و از توقعات یا ظهور و بروز فرهنگی آن کاسته می‌شود و حالا با میراث فرهنگی به عنوان یک حاشیه روبرو هستیم. میراث فرهنگی دیگر یک حیات یا نگرش نیست بلکه به ابزار و کالا تبدیل شده است و این نگاه ابزاری از ساحت فرهنگی کاسته است.

دیگر این نهاد متولی آموزش، تولید دانش، پژوهش و قطب سازی فرهنگی نیست. با حذف نگاه فرهنگی و نحیف شدن میراث فرهنگی در نگرش سیاسی حاکم آیا به پایان میراث فرهنگی رسیده‌ایم و میراث فرهنگی دیگر نمی‌تواند گفتمانی باشد

که بتواند ظهور و بروز قدرتمندی داشته باشد که در مرکز قرار گیرد. مرکزیت میراث فرهنگی وقتی تثبیت می‌شود که باور و نگرشی در حمایت از میراث فرهنگی ساخته و پرداخته شود و این باور و نگرش چنان قدرتمند پشتیبانی شود که بتواند بر برنامه‌ریزی ها و تعاملات اثر بگذارند و نقش و نسبت خود را حتی با سایر حوزه‌ها و برنامه‌ریزی های توسعه‌ای جلوه دهد.

در حالی که میراث فرهنگی امروز خود به یک فرع در یک نهاد تبدیل شده است که قرار است در خدمت نگاه اقتصادی و درآمدزا قرار گیرد. موضوعی که به فرع و حاشیه کشانده شده است چگونه می‌تواند خود را به حوزه‌های دیگر سرایت دهد و بر توسعه و برنامه‌ریزی کشور در منظر توسعه پایدار سایه اندازد. وقتی میراث فرهنگی از نگاهی قدرتمند، فراگیر، از جایگاه مولد و اثربخش، از پشتیبانی‌های قدرتمند و نظریه ساز و از مدافعان شناسنامه دار خالی می‌شود باید بپذیریم که به پایان میراث فرهنگی رسیده‌ایم.

آئین مهرگان سال ۱۴۰۱ در یونسکو بررسی می‌شود

پرونده آئین مهرگان توسط پژوهشکده مردم شناسی اصلاح و برای بررسی در اجلاس جهانی یونسکو در سال ۱۴۰۱ فرستاده خواهد شد.

علیرضا حسن زاده، رئیس پژوهشکده مردم شناسی به خبرنگار مهر توضیح داد: در سال ۲۰۲۰ برای پرونده مهرگان و عود تقاضای اصلاحاتی شد این اصلاحات در بهمن ماه گذشته انجام گرفت و یونسکو سال ۲۰۲۲ یعنی سال ۱۴۰۱ را برای بررسی این پرونده اعلام کرد. امیدوارم مهرگان که آئین مهربانی، شکرگزاری و نیایش خداوند مهربان به خاطر نعمات و روزی است که به انسان بخشیده و عشق و صلح و دوستی و پرهیز از خشونت و جنگ را ترویج می‌کند ثبت جهانی شود.

وی افزود: معمولاً این طور نیست که پرونده‌ها در همان سال اول ثبت جهانی شوند. این پرونده نیز به همراه پرونده عود در سال اول ریفر شد. کشورها تلاش می‌کنند که بیشتر از دو پرونده به یونسکو ارسال کنند اما خیلی کم پیش می‌آید که امکان ثبت بیش از دو پرونده را به یک کشور بدهند چون بین پرونده‌ها رقابت وجود دارد و این موضوع درباره عود و مهرگان نیز صدق می‌کند. بخش مهمی از پرونده‌هایی که ثبت می‌شوند با ریفر شدن و با مرحله بعد با اصلاح در دور دیگری ثبت می‌شوند. بهتر است گفته شود که این پرونده‌ها دیفر نشده‌اند بلکه می‌توان آنها را دوباره با دلایل بهتر اصلاح کرده و فرستاد.

درخواست ضرغامی برای واکسیناسیون عوامل حوزه مأموریتی وزارت میراث

عزت الله ضرغامی وزیر میراث فرهنگی از بهرام عین‌اللهی وزیر بهداشت خواست تا عوامل حوزه‌های مأموریتی وزارت میراث فرهنگی واکسینه شوند.

ضرغامی در توئیتر خود نوشت: امروز در نامه‌ای به وزیر بهداشت خواستار اولویت در واکسیناسیون عوامل حوزه‌های مأموریتی وزارتخانه شدم. اهمیت سلامتی در مراودات اجتماعی و ضرورت حمایت از این بخش مهم اقتصادی و خدماتی به ویژه گردشگری را هم، حضوری تشریح کردم. از او به دلیل موافقت و دستور اجرایی تشکر می‌کنم.

یک دقیقه‌ای که بلوا کرد

قطعاً هدف سازندگان این ویدئو پروپاگاندای سیاسی و حاکمیتی نبوده و تولید کننده آن به وضوح اذعان کرده که هیچ دلیل غیر هنری پشت آن نیست. اما واکنش دشمنان ایران کاملاً سیاسی و ایدئولوژیک است.

از چند روز پیش و در پی انتشار یک ویدئوی یک دقیقه‌ای در فضای مجازی واکنش‌های مثبت و منفی زیادی از سوی رسانه‌ها و اشخاص حقیقی و حقوقی داخلی و خارجی صورت گرفته است، این ویدئو که یک فیلم هنری با مضمون فرهنگی و بدور از هرگونه المان و نمود سیاسی-ایدئولوژی است باعث واکنش‌های بشدت تند و منفی از سوی مخالفان فارسی زبان ایران شده است، این ویدئو که در ظاهر امر هیچ ربطی به مضامین راهبردی جمهوری اسلامی ندارد و صرفاً یک بازتاب فرهنگی و هنری خاصه گردشگری را در ذهن مخاطب جهانی پدیدار می‌کند، باعث برانگیختگی و خشم سربازان و پیاده نظام رسانه‌ای / سیاسی معاند شده و با دست‌پاچگی مشغول فحاشی هستند.

در این ویدئو که به فرم یک تیزر گردشگری ساخته شده، یک خانم جوان با حجاب معمولی و حتی کم حجاب با تیپی اسپرت را آن هم از پشت سر نشان می‌دهد که خوشحال و با انگیزه در حال قدم زدن و گردش در تهران است، که با تدوینی جذاب و میزانسنی کاملاً حرفه‌ای نقاط مهم گردشگری تهران را با یک موسیقی تلفیقی لایت و صدای محیطی بکر بدون هیچ گزاره‌ی سیاسی اعتقادی به تصویر می‌کشد. در این فیلم یک دقیقه‌ای که (تهران در یک دقیقه نام دارد) به وضوح توسعه، پیشرفت، تکنولوژی، قدمت، تمدن، هنر و در یک کلام اقتدار فرهنگی ایران را بدون هیچ توضیح اضافه‌ای نشان می‌دهد، باعث خشم رسانه‌های سعودی، لندنی و سربازان رسانه‌ای داخلی و خارجی آنها شده است به نحوی که از مرز نقد مغرضانه گذشته و به توهین، تحقیر و فحاشی رسیده‌اند.

پیاده نظام و سربازان رسانه‌ای که در پوشش شهروند خبرنگار همیشه در حال القای جوی بشدت مسموم و سیاه از شرایط اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی ایران هستند و غالباً تعمدا نمی‌خواهند هیچ حال خوبی از ایران به جهان مخابره شود با دیدن این ویدئو موضع حمله گرفته و شمشیر را از رو بسته‌اند و نمی‌خواهند مخاطب عام داخلی و خاص خارجی کوچک‌ترین تصویر سفید و مثبتی از ایران در ذهن داشته باشد و یک درصد به امید اجتماعی اضافه شود.

تدوین ضوابط ارزیابی مراکز تفریحی

ولی تیموری معاون گردشگری این هفته با حضور در نشست تخصصی تهیه و تدوین ضوابط ارزیابی و درجه‌بندی مراکز تفریحی و سرگرمی گردشگری که با هدف نهایی کردن پیش نویس ضوابط مزبور در محل سالن خلیج فارس معاونت گردشگری برگزار شد؛ گفت: آنچه در ایام کرونا و پساکرونا در صنعت گردشگری کشور و سراسر دنیا حائز اهمیت است؛ جلب اطمینان گردشگران به شمار می‌آید که این امر تنها به صورت ریشه‌ای و عمیق با نظارت کامل و دقیق بر نحوه ارائه خدمات منطبق با ضوابط بهداشتی میسر خواهد شد.

وی افزود: چنانچه سفر در چارچوب ضوابط تعریف شده و در بستری ایمن و با نظارت کامل انجام شود؛ امکان دفاع از فعالیت با نشاط همه حلقه‌های زنجیره خدمات سفر در سطح تصمیم‌گیران مرتبط در کشور و نیز برای جذب گردشگران خارجی برای متولیان این صنعت فراهم می‌آید.

تیموری با بیان اینکه نحوه آموزش و فرهنگ‌سازی سفر در قالب جدید و تحت شرایط بحران کرونا نیازمند همکاری سایر نهادهای تأثیرگذار و متولی این امر از جمله صدا و سیما است؛ افزود: نیاز امروز در حوزه گردشگری آموزش نحوه سفر برنامه‌ریزی شده، کنترل‌شده و ضابطه‌مند منطبق با استانداردها و ضوابطی است که باید به صورت دو سویه توسط مردم به عنوان گردشگران و تأسیسات گردشگری رعایت شود.

به روز جهانی گردشگری ۲۰۲۱ بپیوندید!

با توجه به اینکه موضوع روز جهانی گردشگری ۲۰۲۱، «گردشگری برای رشد فراگیر است»، سازمان جهانی گردشگر قصد دارد از عکس و فیلم‌های ارسالی تمام علاقه‌مندان این حوزه برای پیشبرد اهدافش استفاده کند.

«گردشگری برای رشد فراگیر» موضوع روز جهانی گردشگری ۲۰۲۱ است. جشن رسمی امسال به میزبانی ساحل عاج برگزار می‌شود و به موضوع توانایی گردشگری در توسعه همه‌جانبه افراد و نقشی که در ارتقای احترام به اقشار مختلف جامعه ایفا می‌کند و در عین حال برای میلیون‌ها نفر در سراسر جهان فرصت شغلی ایجاد می‌کند، می‌پردازد.

به منظور نمایش کامل پتانسیل گردشگری برای ایجاد شغل برای همه و گرد هم آوردن جوامع، سازمان جهانی گردشگری به کمک تک‌تک افراد نیاز دارد.

عکس‌ها و فیلم‌های باکیفیت، با موضوع نمایش هر چه بهترِ کل زنجیره ارزش در حوزه گردشگری، از تولیدکنندگان سوغاتی و صنایع دستی گرفته تا مدیران اقامتگاه‌ها و راهنمایان تور و همچنین تصاویری را که قدرت گردشگری برای ایجاد رشد در کشورهای مختلف و تحول مثبتی که برای مردم ایجاد کرده است نشان می‌دهند.

پیگیر ارسال پرونده دیوار گرگان تا مهرماه به یونسکو باشید

این هفته سید عزت‌الله ضرغامی وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی در محل وزارتخانه پای صحبت‌های جمعی از نمایندگان سه استان شمالی کشور در مجلس شورای اسلامی نشست.

غلامرضا منتظری نماینده گرگان و آق‌قلا در ادامه با تاکید بر اینکه باید برای تبدیل صنعت گردشگری به‌عنوان اولویت تلاش جدی صورت گیرد، افزود: قدیمی‌ترین دیوار تاریخی جهان بعد از دیوار چین در استان گلستان و گرگان قرار دارد. این بنا برای ثبت جهانی مهیا شده است و باید تا مهرماه به یونسکو ارسال شود و از آقای مهندس ضرغامی می‌خواهیم که این موضوع را پیگیری کنید.

ضرغامی همچنین بازدیدی به صورت سرزده از مسافرخانه‌ها و هتل‌های شهر تهران داشت وی بدون محافظ شخصی به چند هتل پر ستاره و مسافرخانه‌های راه آهن رفت تا از نزدیک شاهد وضعیت آنها باشد.

تشکیل دبیرخانه گردشگری شمال کشور

همچنین در این هفته و در جلسه نمایندگان مجلس با وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، ضرغامی گفت: دبیرخانه گردشگری در شمال برای رفع موانع مانند حریم بافت‌های تاریخی و فرسوده سه استان شمالی برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری‌های نهایی را انجام می‌دهد.

او افزود: نگاه فرابخشی که نمایندگان سه استان شمالی در جلسه امروز داشتند و موضوعات خود را مطرح کردند، مدل خوبی است تا دیگر استان‌ها به اجماع برسند و موضوعات مشترک را در نشست‌های مختلف مطرح کنند و برای رفع موانع تصمیم‌گیری کنیم.

منبع:خبرگزاری مهر

 

گردشگری؛ اولین بخش غرفه ایران در اکسپو دبی

معاون گردشگری وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گفت: پاویون گردشگری جمهوری اسلامی ایران به عنوان درگاه ورودی، نخستین بخش از ۹ بلوک غرفه کشور در نمایشگاه اکسپو دبی ۲۰۲۱ به شمار می‌آید که قرار است از تاریخ ۹ مهر ماه ۱۴۰۰ تا ۱۱ فروردین ۱۴۰۱ در شهر دبی کشور امارات برگزار شود.

به گزارش گروه فرهنگی ایرنا از روابط‌عمومی معاونت گردشگری ولی تیموری در وبینار با مدیران‌کل و معاونان گردشگری استان‌های کشور که با حضور شرکت مادر تخصصی توسعه ایرانگردی و جهانگردی به عنوان مجری با هدف هماهنگی نهایی برنامه‌ها و جایگیری در ساختار کلی اکسپو دبی ۲۰۲۱  برگزار شد؛ گفت: پاویون جمهوری اسلامی ایران در متراژی بالغ بر دو هزار مترمربع از ۹ بخش یا بلوک تشکیل شده است.

بخش نخست  بلوک شماره یک، محل ورود و گرفتن ویزای مجازی کشور ایران و همچنین بخشی است که اطلاعات مربوط به پاویون ایران از جمله نقشه، برنامه‌ها و غیره ارائه می‌شود و سپس بلوک پاویون گردشگری کشور در متراژ ۵۷ مترمربع قرار دارد که در واقع اولین بلوک و محل  ورود به سایر پاویون‌ها به شمار می‌آید و بازدیدکنندگان به منظور مشاهده سایر بخش‌های غرفه ایران باید از بلوک گردشگری وارد شوند.

معاون گردشگری با تاکید بر هماهنگی و مدیریت برنامه‌ها طبق شعار واحد نمایشگاه اکسپو با عنوان  پیوند اذهان و خلق آینده افزود: «ادارات کل استانی شرکت‌کننده در اکسپو دبی ۲۰۲۱ در تلاش باشند تا با ارائه برنامه‌های باکیفیت و تمرکز بر اطمینان‌بخشی و متقاعدسازی، ضمن ایجاد امکان معرفی شایسته جمهوری اسلامی ایران، زمینه ورود گردشگران به کشور را در آینده ای نزدیک فراهم آورند.
تیموری تاکید کرد: ۱۹۸ کشور حاضر در این رویداد مهم بین‌المللی علاوه بر معرفی ظرفیت‌ها و توانمندی‌های کنونی خود، آینده و چشم‌انداز روشن کشورشان را نیز معرفی می‌کنند.

وی یادآور شد: طبق برنامه‌ریزی صورت گرفته بهره‌مندی از فناوری اطلاعات در قالب اپلیکیشن‌ها، واقعیت افزوده و مبتنی بر استارت‌آپ‌های این حوزه منتهی به ارائه محتوای جدید به روش‌های نوین خواهد شد تا ظرفیت‌های گردشگری کشور در بلوک گردشگری ایران به عنوان بخش نخست از غرفه جمهوری اسلامی ایران عرضه شود.
معاون گردشگری با اشاره به اینکه اکسپو دبی فرصتی طلایی برای عرضه ظرفیت‌های تمام دفاتر خدمات مسافرتی، هتل‌ها و به طور کل فعالان گردشگری کشور فراهم خواهد آورد؛ خاطرنشان کرد: همه استان‌ها و بخش‌های تابعه در این رویداد باید علاوه بر لحاظ کردن شعار سراسری گفته شده، سه زیرمجموعه فرصت، تحرک و پایداری را در برنامه‌های خود لحاظ کنند.
او تصریح کرد: محور فرصت با ایجاد ظرفیت برای آینده‌ای بهتر، شامل حوزه‌های آموزشی، اشتغال، صنایع و سرمایه‌گذاری مناسب‌تر، محور تحرک با شناسایی بخش‌های تحرک‌پذیر و در نهایت محور پایداری با نمایش مفهوم زندگی در تعادل بر روی سیاره زمین، زیر شاخه‌نوآوری و شیوه‌های حفاظت از اکوسیستم‌ها، مدیریت منابع و طراحی محیط‌ها و سیستم‌های اقتصادی برای کاهش تغییرات اقلیمی و ایجاد مزایای پایدار به نوعی هر کدام در ساختار پاویون گردشگری جمهوری اسلامی ایران لحاظ خواهد شد.
تیموری در تشریح خدمات گردشگری نوین در غرفه موردنظر گفت: در فضای پاویون گردشگری با استفاده از پروژکتور ۳۶۰ درجه و تصاویری که با همین نوع دوربین‌ها گرفته می‌شود؛ فضای دورتادور را تصاویر پر می‌کند به عنوان مثال اگر کاخ گلستان را در نظر بگیریم، بازدیدکننده خود را در داخل کاخ گلستان می‌بیند و برای اینکه فضا بیشتر القاء شود از عطرهایی که قابل استشمام و با فضای آنجا یکی هستند نیز استفاده می‌شود.
تیموری همچنین در ادامه توضیح خدمات فناوری اطلاعات در غرفه گردشگری ایران؛ افزود: هر بازدیدکننده‌ای که وارد پاویون گردشگری می‌شود بلافاصله با یک اپلیکیشن پیامی به او مبنی بر خوشامدگویی ارسال می‌شود و اعلام می‌کند برای اطلاعات بیشتر می‌تواند نرم‌افزاری را که لینکش فرستاده شده آپلود کند و درصورت انجام آن وارد فضای مجازی پاویون گردشگری قرار گیرد. در واقع این نرم‌افزار بستر مناسبی به شمار می‌آید که برای معرفی پلت‌فرم‌های الکترونیکی فعال در حوزه گردشگری و صنایع دستی به کار گرفته می‌شود.
همچنین معاون گردشگری ادامه داد: در میان بلوک‌های گوناگون پاویون ایران محلی برای اجرای نمایش‌ها، موسیقی، فیلم و پرفورمنس وجود دارد که از آن برای اجرای برنامه‌های متنوع استان‌ها، جشنواره‌ها و شرکت‌های بخش خصوصی و هتل‌ها است که تمایل برای ارائه و اجرای برنامه‌های خود دارند؛ استفاده خواهد شد.
بنا به گفته معاون گردشگری اتاق تجارت یا B TO B نیز در حاشیه پاویون گردشگری ایران طراحی شده است تا فعالین این حوزه بتوانند با همپای بخش خصوصی و مشتریان خود ارتباط دو سویه برقرار کنند.
وی ادامه داد: در اختیار گرفتن ۷ روزنه چشمی از ۱۶ مورد موجود در غرفه ایران به عنوان شهرفرهنگ به بازدیدکنندگان این امکان را می‌دهد تا با نگاه کردن در آن بتوانند بخشی از میراث‌فرهنگی هر استان را به صورت محتوای تصویری مشاهده کنند.
معاون گردشگری خاطرنشان کرد: استان‌ها، مناطق آزاد و شرکت‌کنندگان در اکسپو ۲۰۲۰ باید محتواهایی در ۹۰ ثانیه برای هر چشمی تولید و آماده کنند که به صورت لوپ تکرار و اجرا شود.
بنا به گفته تیموری کلیه برنامه‌ها در پاویون گردشگری به صورت عکس، تصویر، صدا و فضاهای مجازی برای بازدیدکنندگان آماده می‌شود و برای توضیحات شفاهی، فرد یا افرادی از هراستان می‌توانند حضور داشته باشند و به بازدیدکنندگان اطلاع و توضیح دهند.
وی افزود: همچنین طبق برنامه‌ریزی صورت گرفته تصمیم بر آن است تا با استفاده از فناوری واقعیت افزوده  (AR)، دیواری با عنوان دیوار برندها در غرفه گردشگری ایجاد شود. این دیوار، در حقیقت معرف مجموعه‌هایی از برندهایی است که برای حضور در این نمایشگاه ثبت‌نام کرده و تمایل دارند اطلاعات مربوط به فعالیت‌ها و تلاش‌های خود را به بازدیدکنندگان اکسپو ارائه دهند.
تیموری همچنین از برگزاری دو جشنواره استارت‌آپ‌های گردشگری و جشنواره هتل‌ها و دفاتر خدمات مسافرتی و گردشگری ایران به عنوان دو رویداد مهم در حاشیه پاویون گردشگری ایران نام برد و گفت: در این دو رویداد در صورت تمایل بخش‌های علاقه‌مند و فعال خصوصی در دو بخش استارت‌آپ‌های گردشگری و تاسیسات تخصصی مرتبط می‌توانند با تمرکز بر پتانسیل‌های کارآفرینی ظرفیت‌ها و توانمندی‌های خود را عرضه و امکان ارتباط با سایر بخش‌های مشابه را بیابند.

منبع:ایرنا

کروات‌ ها با ایران بیشتر آشنا می‌شوند

فستیوال «کشورهایی که ماته به آن سفر کرد» به معرفی ایران و خاطرات ماته شیمونویچ ـ جهانگرد کروات ـ در جریان سفر به ایران در سال ۱۹۳۷ خواهد پرداخت.

به گزارش ایسنا، ایوان جُگیچ، نویسنده کتاب پرفروش «ایران اکنون»، مسیر سفر ماته شیمونویچ Mate Šimunović را دوباره بازسازی می‌کند و ضمن بازخوانی روایت‌های شیمونویچ از مشاهداتش در سفر به ایران، کشورمان را به مخاطبان در کرواسی معرفی خواهد کرد.

ماته شیمونویچ، جهانگرد معروف کرواسی سال ۱۹۰۰ میلادی در شهر ورگوراس در جنوب شرقی کرواسی متولد شد و طی ۱۹ سال و مسیری ۳۶۰ هزار کیلومتری با قایق، دوچرخه و پیاده به ۷۰ کشور جهان سفر کرد و یادداشت‌هایی از مشاهدات خود به جای گذاشت. ماته در سال ۱۹۳۷ و در مسیر خود، مناطق مختلف ایران را بازدید کرد و تصاویری از این سفر نیز در آلبوم اختصاصی او در ورگوراس موجود است.

وقایع جالب درباره ایرانِ گذشته و اکنون، روز یکشنبه ۵ سپتامبر ۲۰۲۱ (۱۴ شهریور ۱۴۰۰) در تراس یکی از رستوران‌های شهر ورگوراسِ کرواسی روایت خواهد شد.

در حاشیه این برنامه با سرو غذای ایرانی و اجرای موسیقی سنتی توسط محمد پورصاحبقران از مهمانان استقبال می‌شود.

در برنامه دیگری، روز شنبه ۴ سپتامبر (۱۳ شهریور) و با همکاری کتابفروشی زنجیره ای Hoću knjigu، ایوان جگیچ به ارائه و معرفی کتاب خود در نزدیکی دریاچه یارون زاگرب در کنار باشگاه Aquarius خواهد پرداخت. ایوان جُگیچ نویسنده کتاب «ایران اکنون» که اخیرا چاپ دوم آن منتشر شد، شهروند کروات است که در ایران زندگی می‌کند و در بخش گردشگری فعالیت دارد.

منبع:ایسنا

گزارشی از «ماه فرهنگی ایران در ژاپن»

«ماه فرهنگی ایران در ژاپن» برگزار و تعداد بازدیدکنندگان از این نمایشگاه بیش از ۲۰۰۰ نفر اعلام شد.

به گزارش ایسنا بر اساس خبر رسیده، «ماه فرهنگی ایران در ژاپن» در آستانه برگزاری المپیک ۲۰۲۰ توکیو، از سوی رایزنی فرهنگی سفارت ایران در این کشور، با همراهی آژانس همکاری‌های بین‌المللی ژاپن (Japan International Cooperation Agency) و اداره کل همکاری‌های فرهنگی و امور ایرانیان خارج از کشور سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، از ۷ تیر تا ۸ مرداد ۱۴۰۰ (۲۸ ژوئن تا ۳۰ ژوئیه ۲۰۲۱ ) در محل این آژانس برگزار شد.

در این رویداد فرهنگی، نمایشگاه عکس با عنوان «ایران زیبا» در طبقه اول، نمایشگاه صنایع دستی، کتاب‌ها و منشورات رایزنی فرهنگی و … در محل میدان کره زمین و معرفی و عرضه غذاهای ایرانی در محل رستوران مجموعه در معرض بازدید و بهره‌مندی علاقه‌مندان قرار گرفت. ضمن آن‌که بازدیدکنندگان می‌توانستند علاوه بر مشاهده فیلم‌های معرفی ایران و موسیقی ایرانی، از سه نوع غذای ایرانی استفاده کنند و بیش از ۵۰ تابلو معرفی جاذبه‌های گردشگری، طبیعت و … از ایران برای نمایش در این رویداد با ترجمه و درج توضیحات به زبان ژاپنی نیز از سوی رایزنی فرهنگی آماده‌سازی شده بود.

به گزارش آژانس همکاری‌های بین‌المللی ژاپن (جایکا)، ضمن ارائه ارزیابی مثبت از مراجعه‌کنندگان و بر اساس آمار تقریبی ثبت‌شده، تعداد بازدیدکنندگان در دوره برگزاری این نمایشگاه بیش از ۲۰۰۰ نفر بوده است و حدود ۳۲۴ نفر نیز در رستوران جایکا غذای ایرانی دریافت کردند.

همچنین در این گزارش به برخی از اظهارنظرهای فرهنگ‌دوستان ژاپنی و علاقه آنان برای سفر به ایران به ویژه با مشاهده تصاویر و فیلم‌های پخش‌شده در این نمایشگاه اشاره شده است.

رایزنی فرهنگی ایران علاوه بر «ماه فرهنگی ایران در ژاپن»، به مناسبت برگزاری المپیک ۲۰۲۰ توکیو، برنامه‌های دیگری از جمله نمایشگاه نقاشی تبادلات فرهنگی ایران و ژاپن با حضور هشت هنرمند برجسته ژاپنی، تامین محتوا، ترجمه، آماده‌سازی و طراحی مجله «ایران» و … را نیز به اجرا در آورده است.

منبع:ایسنا

ایران و محدودیت اینترنت

درحالی که بیشتر کشورها از جمله عربستان، امارات، چین، سوئیس و … با بهره گرفتن از چهره‌هایِ سینمایی شناخته‌شده تصاویر شگفت‌انگیزی از جاذبه‌های سرزمینی خود را خلق کرده و چشم‌ها و ذهن‌ها را تسخیر می‌کنند، در ایران اجرای طرح صیانت از فضای مجازی، نگرانی‌ها را برای حذف کشورمان از بازار و تجارت جهانی بیشتر کرده است.

به گزارش ایسنا، طرح «حمایت از حقوق کاربران و خدمات پایه کاربردی فضای مجازی» که بیشتر با عنوان طرح محدود یا مسدودکننده و فیلترینگ فضای مجازی شناخته شده، قرار است در قالب اصل ۸۵ قانون اساسی خارج از صحن مجلس در یک کمیسیون بررسی شود، تاکنون واکنش‌های مختلفی را برانگیخته و تفسیرهای بسیاری از آن شده است؛ اگرچه موافقان این طرح بر این عقیده‌اند که فضای کسب و کار داخلی، سامان‌دهی و از پلتفرم‌های “وطنی” حمایت و مدیریت و مرزبانی این فضا از حوزه اختیار “بیگانگان” خارج خواهد شد، اما مخالفان تاکید می‌کنند که اجرای این طرح نه تنها مشکلات جدی برای کسب‌وکارهای داخلی ایجاد می‌کند که عامل مهاجرت نیروهای متخصص خواهد شد.

اگرچه طراحان گفته‌اند «فیلترینگ شبکه‌های اجتماعی خارجی به‌هیچ‌ عنوان در این طرح وجود ندارد» یا «قطعا جایگزین سرویسی مثل گوگل وجود ندارد و هیچ زمان نمی‌توان گوگل را مسدود کرد»، اما از طرح جدید مجلس تفسیر می‌شود: «هر خدمت کاربردی فضای مجازی که صاحب آن حاضر به همکاری با ایران و معرفی نماینده در کشورمان نباشد، ممکن است محدود شود؛ حال نام این محدودیت، فیلترینگ تأخیردار باشد یا کم‌کردن پهنای باند.»

در ماده ۱۲ فصل سوم این طرح نیز آمده که «عرضه و فعالیت خدمات پایه کاربردی در فضای مجازی منوط به ۱ـ ثبت در درگاه خدمات پایه کاربردی و ۲ ـ اخذ مجوز فعالیت خدمات اثرگذار پایه کاربردی داخلی و خارجی است.» همچنین در تبصره یک این ماده آمده که «عرضه و فعالیت خدمات پایه کاربردی خارجی اثرگذار مستلزم معرفی نماینده قانونی و پذیرش تعهدات ابلاغی کمیسیون است.» در ماده ۱۷ این طرح  نیز تاکید شده که «سهم ترافیک هر یک از خدمات پایه کاربردی داخلی در شبکه ملی اطلاعات باید از حداقل مصوب کمیسیون نسبت به ترافیک کل خدمات پایه کاربردی متناظر در کشور بیشتر باشد.» در تبصره یک این ماده نیز آمده که «تنظیم میزان ترافیکِ هر یک از خدمات پایه کاربردی خارجی صرفا توسط کمیسیون تعیین می‌شود.»

مرور دیگر مواد این طرح و برداشت‌ها و تفسیرهایی که از آن‌ها می‌شود، نه تنها درباره راه ارتباط عادی عموم مردم با دنیای بیرون، بلکه درباره چگونگی دسترسی از بیرون به داخل ایران نیز نگرانی‌ها را تشدید کرده است، به ویژه در میان فعالان گردشگری که با توجه به محدویت‌ها و گرانی هزینه تبلیغات در شبکه‌های خارجی، درحال حاضر ارزان‌ترین، آسان‌ترین و در دسترس‌ترین ابزار برای تبلیغ و معرفی جنبه‌های ناشناخته ایران، همین فضای مجازی است.

در سال‌هایی که چهره‌ای جنگ‌ستیز و سیاه از ایران در رسانه‌های غربی و شرقی به تصویر کشیده شده است، بهره‌گیری از فضای بانفوذ و پرمخاطب شبکه‌های اجتماعی، تا حدی تصویر دیگری را از ایران همراه با جاذبه‌های  گردشگری، فرهنگ و مردمش نشان داده و دست‌کم قشر فرهیخته، اهالی سفر و ماجراجویان جوان‌تر را به کشورمان جذب کرده و حتی برخی از آن‌ها مبلغان جاذبه‌های سفر به ایران شده‌اند و خیلی‌های دیگر با تفاسیر و تصاویر آن‌ها در شبکه‌های اجتماعی به سفر به ایران علاقه‌مند شده‌اند. بنابراین مسدود یا حتی محدود کردن این دسترسی جز آن‌که گردشگری ایران را دوباره به عقب برگرداند و آن را از مناسبات بین‌المللی حذف کند، کمک دیگری نخواهد کرد.

درباره میزان اثرگذاری شبکه‌های اجتماعی و موتورهای جست‌وجو بر کشف واقعیت‌های یک کشور و انتخاب آن برای سفر نتیجه نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد ۴۸ درصد از کاربران اینستاگرام از این شبکه برای انتخاب مقصد تعطیلات بعدی خود استفاده می‌کنند و ۳۵ درصد از اینستاگرام برای کشف مکان‌های جدید استفاده می‌کنند. تقریباً ۸۰ درصد از همه کاربران اینستاگرام در خارج از ایالات متحده آمریکا زندگی می‌کنند که نشان‌دهنده حضور جهانی چشم‌گیر این شبکه اجتماعی است. بیش از نیمی از بزرگسالان آمریکایی بین ۱۸ تا ۲۹ سال نیز از اینستاگرام استفاده می‌کنند.

نتیجه دیگر مطالعاتی که قبلا انجام شده است، نشان می‌دهد بدون استفاده از این شبکه اجتماعی با چنین میزان مشارکت، نفوذ و محبوبیت، نمی‌توان یک برنامه بازاریابی گردشگری مؤثر ایجاد کرد. بنابراین شرکت‌های بازاریابی گردشگری که به بازارهای آینده می‌اندیشند نمی‌توانند از محبوبیت این شبکه اجتماعی در بین نسل جوان چشم‌پوشی کنند.

درباره میزان اثرگذاری فضای مجازی بر دنیای گردشگری نتیجه یک تحقیق نشان می‌دهد که حدود ۸۴ درصد مردم به نظرات آنلاین به اندازه یک توصیه شخصی اعتماد دارند. در واقع کاربران شبکه‌های اجتماعی همچون اینستاگرام ترجیح می‌دهند نظر مصرف‌کننده دیگری را بشنوند تا پیام‌های بازایابی یک شرکت بزرگ مارک‌دار را ببینند، برای همین در سال‌های اخیر بسیاری از این شرکت‌ها به چهره‌های شناخته‌شده و مؤثر در اینستاگرام و سایر شبکه‌ها برای معرفی محصول و بازار متوسل شده‌اند.

اما درباره میزان اثرگذاری موتورهای جست‌وجو که بیم محدود شدن دسترسی به آن‌ها با اجرای طرح «حمایت از حقوق کاربران و خدمات پایه کاربردی فضای مجازی» می‌رود، مطالعات نشان می‌دهد مسافران برای انجام همه کارها از تحقیق در مورد مقاصد گرفته تا کسب اطلاعات بیشتر در مورد حمل و نقل، فعالیت‌ها، اقامتگاه‌ها و در واقع رزرو کردن، از پلتفرم‌هایی مانند Google و Bing استفاده می‌کنند. این ماهیتِ موتورهای جست‌وجو، شرکت‌های بازاریابی را قادر می‌کند با روش‌های بسیار هدفمندتر و با هزینه بسیار کمتر نسبت به دیگر کانال‌ها و شبکه‌ها به مشتریان دسترسی داشته باشند.

مطالعه‌ای که Expedia در سال ۲۰۱۷ انجام داده است نشان می‌دهد ۶۹ درصد از مسافران از وقتی به سفر کردن فکر می‌کنند به جست‌وجوگرها مراجعه می‌کنند؛ این رتبه‌بندی بالاتر از همه منابع دیگر، از جمله اعضای خانواده، دوستان، آژانس‌های مسافرتی آنلاین (OTA) و وب‌سایت‌های برند مسافرتی است.

یک مطالعه جداگانه توسط «بینگ» نیز نشان می‌دهد ۷۳ درصد از افرادی که برای سفرهای خانوادگی برنامه‌ریزی می‌کنند از موتورهای جست‌وجو به عنوان بخشی از فرایند برنامه‌ریزی سفر استفاده می‌کنند و ۳۰ درصد، موتورهای جست‌وجو را به عنوان مهم‌ترین منبع اطلاعات خود رتبه‌بندی می‌کنند.

گوگل همچنین دریافته که ۷۰ درصد از مسافرانِ دارای تلفن‌های هوشمند از این دستگاه برای جست‌وجو استفاده می‌کنند و ۵۰ درصد از مراجعه‌ها به موتور جست‌وجوی Google Flights از طریق تلفن‌های هوشمند انجام می‌شود.

این آمارها اهمیت موتورهای جست‌وجو و شبکه‌های اجتماعی را به عنوان منابع ضروری برنامه‌ریزی سفر دوچندان نشان می‌دهد و این پرسش را مطرح می‌کند که طراحان، مدافعان و موافقان طرح «حمایت از حقوق کاربران و خدمات پایه کاربردی فضای مجازی» یا همان صیانت از اینترنت، برای مختل نشدن این جریان ارتباطی و حذف نشدن ایران از بازارهای بین‌المللی و تجارت جهانی، به چه جایگزین و نسخه‌ای اندیشیده‌اند و خلاء پیش‌بینی‌شده را چگونه جبران خواهند کرد؟

به‌ویژه آن‌که استفاده از خدمات پایه کاربردی (پیام‌رسان‌ها، شبکه‌های اجتماعی و سایر پلتفرم‌ها) به وضوح جرم‌انگاری شده است؛ در ماده ۳۳ این طرح نیز آمده که «هرگونه فعالیت تجاری در زمینه تولید، توزیع، تکثیر و عرضه غیرمجاز نرم‌افزارها یا ابزارهای رایانه‌ای الکترونیکی (نظیر وی‌پی‌ان و فیلترشکن)، انتشار عمده (به تشخیص کمیسیون) و در دسترس قرار دادن غیرمجاز آن‌که امکان دسترسی به خدمات غیرمجاز مسدودشده را به طور مستقیم یا غیرمستقیم فراهم کند ممنوع بوده و مجازات مرتکب آن حبس و جزای نقدی درجه شش خواهد بود.

منبع:ایسنا

گنجینه‌های طبیعی ایران

همشهری در پرونده ویژه‌ای وضعیت کنونی و ویژگی‌های ۲۸ پارک ملی شناسایی شده در استان‌های مختلف کشور را بررسی کرده‌است.

به گزارش همشهری آنلاین، پارک‌های ملی از گنجینه‌های طبیعی کشور به‌حساب می‌آیند که نقش مهمی در حفاظت از محیط‌زیست، حفظ اکوسیستم‌های حساس و ادامه تنوع زیستی ایفا می‌کنند. برهمین اساس با توجه به تغییرات اقلیمی که در سال‌های اخیر درایران و جهان شاهد آن هستیم، این مناطق برای بقای بسیاری از گونه‌های گیاهی و جانوری از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

براساس تعاریف موجود، پارک ملی به محدوده‌ای از منابع طبیعی کشور شامل جنگل، مرتع، بیشه‌های طبیعی، اراضی جنگلی، دشت، آب و کوهستان گفته می‌شود که برای حفظ همیشگی وضع زندگی و طبیعی آن و همچنین ایجاد محیط مناسب برای تکثیر و پرورش جانوران وحشی و گونه‌های گیاهی در شرایط کاملاً طبیعی تحت حفاظت قرار می‌گیرد؛ موضوعی که درسال‌های اخیر تغییرات اقلیمی و ازجمله خشکسالی، آن را با چالش‌های مهمی روبه‌رو کرده‌است. اما داستان پارک‌های ملی کشورمان از سال‌های ابتدایی دهه ۵۰ شمسی و زمانی که ایران به عضویت اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت درآمد، آغاز شد.

به‌دنبال این اقدام فعالیت‌های گسترده‌ای برای شناسایی زیستگاه‌های گیاهی و جانوری ارزشمند انجام شد و آمارها نشان می‌دهد تا پایان سال۱۳۵۵، حدود ۱۳منطقه به‌عنوان «پارک ملی» در کشور به‌ثبت رسیده‌است؛ فرایندی که پس از پیروزی انقلاب اسلامی هم ادامه یافت و تعداد این پارک‌ها در دهه ۷۰ شمسی به ۱۹ مورد رسید.

اگرچه آمارها از تعداد پارک‌های ملی به ثبت رسیده در کشور تفاوت دارد، اما بررسی‌ها نشان می‌دهد درحال‌حاضر حدود ۲۸ پارک ملی در استان‌های کشور و ازجمله «پارک ملی خجیر» درشرق استان‌تهران، وجود دارد؛ این درحالی‌است که برخی استان‌های کشور مانند فارس، خوزستان، بوشهر از ۲ یا ۳ پارک ملی برخوردارند که هرکدام ویژگی‌های منحصربه‌فرد خود را دارد. در پرونده پیش‌رو کوشیده‌ایم علاوه بر معرفی پارک‌های ملی کشور در استان‌ها، ویژگی‌های طبیعی، گیاهی و جانوری و شاخص‌های متمایزکننده هریک را بررسی کنیم و تأثیر خشکسالی سال‌های اخیر بر اکوسیستم‌شان را مورد واکاوی قرار دهیم.

پارک ملی دریاچه ارومیه در آذربایجان‌غربی

دریاچه ارومیه ۵۴ سال پیش به‌عنوان «پارک ملی» معرفی شد و تحت حفاظت سازمان حفاظت محیط‌زیست کشور قرارگرفت. این تالاب با ۵۲ هزارو ۳۰۰ هکتار مساحت، درمیان ۲ استان آذربایجان‌غربی و آذربایجان‌شرقی واقع شده‌است، اما بیشترین وسعت آن در آذربایجان‌غربی قرار دارد. درسال‌های اخیر به‌دلیل بروز چالش‌های متعدد زیست‌محیطی از وسعت ۵۲ هزارهکتاری این پارک‌ملی بسیار کاسته شده‌است و درحال‌حاضر بیشتر محدوده‌های آن درمعرض خطر نابودی کامل قراردارد. با وجود اینکه پارک ملی دریاچه ارومیه ازسوی یونسکو جزو یکی از ۱۰ پارک بین‌المللی کره‌زمین قرار گرفته و همچنین به‌عنوان یکی از ۵۹ منطقه بین‌المللی ذخیره‌گاه زیست‌کره معرفی شده، اما حال این روزهایش، تأیید کننده هشدارهایی است که مدت‌هاست ازسوی کارشناسان زیست‌محیطی اعلام می‌شود.

این پارک ملی زمانی زیستگاه جانوران مختلفی بود که از مهم‌ترین گونه‌های پرندگان آن می‌توان به پلیکان سفید، فلامینگو و انواع پرندگان شکاری نظیر لیل، عقاب طلایی، کرکس مصری و انواع اردک‌ها ازجمله اردک سرسفید، اردک سرحنایی و اردک مرمری اشاره کرد، اما اکنون خبری از این حیوانات و پرندگان نیست و سرخی دریاچه در اثر خشکسالی هر روز بیشتر می‌شود.

پارک ملی دنا در کهگیلویه‌وبویراحمد

کهگیلویه‌وبویراحمد با وجود داشتن گستره زیادی از جنگل‌های زاگرس، فقط یک پارک ملی دارد؛ ‌ «پارک ملی دنا» در شرق استان قرار دارد و آب و هوای «سرد مرطوب» و «نیمه‌سرد مرطوب» یکی از ویژگی‌های آن محسوب می‌شود. بخشی از رشته کوه زاگرس با بیش از ۴۰ قله با ارتفاع بالای ۴ هزارمتر، ازجمله قله دنا، دراین پارک واقع شده‌است و حدود هزارو۲۰۰گونه گیاهی و ۱۶۹گونه جانوری دراین پارک زندگی می‌کنند.  ذخیره‌گاه زیست‌کره، پارک ملی و منطقه حفاظت‌شده دنا از مناطق تحت حفاظت سازمان حفاظت محیط‌زیست است که شامل «تنگ شاه قاسم»، «چهارتنگ کل نقره‌ای»، «تنگ پوتک»، «تنگ قدویس»، «شنبلیه دون»، «تنگ شهسوار»، «تنگ حیدری»، «خاریدون»، «تل‌سیاه»، «آلج، گورویل»، «آب ملخ»، «تنگ پونه‌ای»، «گردنه بیژن»، «تنگ حرا»، «تنگ طوفال»، «آبشار دره ناری»، «بن‌شاهی»، «گردنه اتابکی»، «تل سبز»، «گردنه مورک»، «جنگل‌های بلوط حاشیه دنا»، «تنگ بن‌رود»، «تنگ کره»، «نهمون»، «مورطویله»، «خاکی»، «قبله» و «آسمونی» می‌شود.

مهم‌ترین مراکز جمعیتی مستقر در حاشیه منطقه حفاظت‌شده دنا شامل شهر سی‌سخت، شهر پاتاوه، مجموعه روستاهای کره، روستای میمند، روستای سیور و مجموعه روستاهای پادنا است. گونه غالب منطقه حفاظت شده دنا کل و بز و همچنین پرندگان حمایت شده‌است و پرندگان کم‌یابی نظیر کبک دری و هما را در خود جای داده. سال گذشته تصاویری زیبا از ۴قلاده پلنگ ایرانی در پارک ملی دنا به ثبت رسید. با توجه به کوهستانی بودن نیمی از استان ازجمله منطقه دنا و وجود کوه‌های بسیار و چشمه‌هایی که از دل کوه می‌جوشند، خشکسالی هنوز دراین استان تاثیر قابل‌توجهی نداشته است؛ ‌ هرچند میانگین دما دراین بخش نسبت به سال گذشته حدود ۲ درجه افزایش یافته. امسال در پارک ملی دنا یک آتش‌سوزی با عامل انسانی رخ داد که در نتیجه گرما گسترش یافت و البته عامل آن هم دستگیر شد.

پارک‌های ملی کنتال و ارسباران در آذربایجان شرقی

استان آذربایجان‌شرقی دارای ۲ پارک‌ ملی با نام‌های «ارسباران» و «کنتال» است. پارک ملی کنتال با وسعت ۷ هزارهکتار، در شمال این استان قرار دارد. در واقع این پارک ملی، بخش شمال‌شرقی پناهگاه حیات وحش «کیامکی» محسوب می‌شود که در سال ۱۳۹۰ به پارک ملی ارتقا یافته است. جلوه‌های کم‌نظیر ژئوپارکی و بقایای سنگ‌های آسیاب‌های آبی قدیمی بر قابلیت‌های زیست‌محیطی، فرهنگی و گردشگری این منطقه افزوده‌است. از اوایل بهار رویش لاله‌های رنگارنگ در دامنه‌های کنتال و قلعه علی‌بیگ آغاز می‌شود و به‌صورت مزرعه‌های لاله جلوه‌گری می‌کند. وجود پوشش گیاهی منحصربه‌فرد و گونه‌های شاخص گیاهی، پارک ملی کنتال را جزو زیست‌گاه‌های ارزشمند گیاهی در کشور قرار داده‌است.

تنوع گونه‌های گیاهی، با بیش از ۴۵۰گونه‌ شاخص، ازجمله ارس، پده، افرا، داغداغان، بنه، گلابی وحشی، سنجد، گز، زرشک و نسترن به‌خوبی دراین منطقه دیده می‌شود و حتی می‌توان گفت از ویژگی‌های مهم کنتال به‌حساب می‌آید. ازسوی دیگر وجود حیات‌وحش متنوع و گونه‌های جانوری مختلف دراین منطقه نیز از ویژگی های شاخص پارک ملی کنتال به‌حساب می‌آید؛ حدود ۳۵۰گونه شاخص جانوری ازجمله کل و بز وحشی، گوسفند وحشی، گراز، خرس قهوه‌ای، سیاه‌ گوش، گربه وحشی، گربه جنگلی، پلنگ، روباه، شغال و گرگ دراین منطقه زیست می‌کنند.

دراین میان باید اشاره کرد که امسال و با تشدید خشکسالی، وضعیت این پارک ملی دچار بحران شده و علاوه بر افزایش خطر آتش‌سوزی، کاهش پوشش گیاهی، ازجمله رویش لاله‌های معروف، دراین پارک ملی مشهود بوده‌است. وجود پارک ملی ارسباران در شهرستان‌های «کلیبر» و «خداآفرین» نیز از دیگر ویژگی‌های مهم زیست‌محیطی در استان آذربایجان‌شرقی به‌حساب می‌آید. این پارک ملی که بیش‌از ۸ هزارهکتار مساحت دارد، درسال ۱۳۴۶ به‌عنوان منطقه «شکارممنوع» معرفی و درسال ۱۳۵۲ به «منطقه حفاظت شده» تبدیل شد و ازسال ۱۳۵۵ نیز به‌عنوان «ذخیره‌گاه زیست‌کره» تحت مدیریت قرار گرفت. همچنین ارسباران درسال ۱۳۹۱ به «پارک ملی» ارتقا یافت. کل و بز وحشی، گراز، خرس قهوه‌ای، سیاه گوش، گربه‌وحشی، قرقاول ارسباران، عقاب طلایی، عقاب شاهی، کرکس، هما، عقاب ماهی‌گیر، بالابان، طرلان و بحری از گونه‌های جانوری ارسباران هستند و زغال‌اخته، گیلاس وحشی، انار وحشی و سماق بخشی از گونه‌های گیاهی این منطقه را تشکیل می‌دهند.

پارک ملی گلستان

«پارک ملی گلستان»، جزو یکی از قدیمی‌ترین پارک‌های ملی کشور شناخته می‌شود که در سال۱۳۵۴ با نام «پارک ملی» در کشور به ثبت رسید و در فهرست یونسکو نیز به‌عنوان «ذخیره‌گاه زیست‌کره» جای گرفت؛ اگرچه که این منطقه، که در شرق استان گلستان و غرب استان خراسان‌شمالی واقع است، از سال۱۳۳۶ به‌عنوان منطقه حفاظت شده در کشور مورد توجه بوده‌است.

براساس آخرین بررسی‌ها دراین پارک‌ملی تاکنون هزارو۳۵۰گونه گیاهی و ۳۰۲گونه جانوری شناسایی شده‌اند. این محدوده همچنین به‌عنوان پانزدهمین اثر ملی در حوزه میراث طبیعی، درسال ۱۳۸۶ ازسوی وزارت میراث فرهنگی به ثبت رسیده‌است. با وجود حساسیت این محدوده طبیعی اما وجود جاده بین‌المللی ترانزیت در مسیر تهران – مشهد، یکی از اصلی‌ترین مخاطرات گونه‌های جانوری این پارک به‌حساب می‌آید. همچنین تعارض زیستی حیات‌وحش این پارک‌ملی با روستاهای حاشیه‌ای، از دیگر چالش‌های این محدوده حفاظتی است. این‌درحالی‌است که آمارهای موجود نشان می‌دهد حدود یک‌هشتم از گونه‌های گیاهی، یک‌سوم از گونه‌های پرندگان و بیش از ۵۰درصد از گونه‌های پستانداران کشور دراین پارک زندگی می‌کنند.

تاکنون ۶۹گونه پستاندار در پارک ملی گلستان شناسایی شده‌است و پلنگ و خرس قهوه‌ای از گوشت‌خواران بزرگ پارک ملی هستند. سمورجنگلی از گوشت‌خوارانی است که احتمالا فقط در پارک ملی گلستان زندگی می‌کند و بر ارزش ژنتیکی این پارک افزوده‌است. از دیگر پستانداران مهم ساکن این جنگل می‌توان از مرال، شوکا، گراز، آهوی ایرانی، گوسفند وحشی، قوچ و میش، بزکوهی، کل و بز، گربه‌جنگلی، تشی، گرگ، روباه سرخ و روباه ترکمنی نام برد. همچنین از راسته خفاش‌ها تاکنون ۱۸گونه دراین پارک شناسایی شده‌است که این موضوع بر ارزش زیستگاهی پارک‌ملی گلستان افزوده‌است.

دراین میان همچنین باید اشاره کرد که شهرت این منطقه به‌دلیل وجود زیست‌گاهی برای‌ گوسفند وحشی «اوریال»، به عنوان بزرگ‌ترین و قدیمی‌ترین زیرگونه گوسفند وحشی ایران بوده و یکی از خالص‌ترین جمعیت‌های قوچ و میش اوریال را در خود جای داده‌است. طی چند دهه اخیر جمعیت این گونه کاهش چشمگیری داشته، اما هنوز نیز مشاهده آنها به‌ویژه در ارتفاعات جنوبی پارک آسان است و به‌نوعی به نماد پارک تبدیل شده‌اند. یکی از ویژگی‌های منحصربه‌فرد پارک ملی گلستان، وجود پرتعداد گرازهاست. همچنین ۱۴۹گونه پرنده متعلق به ۱۵راسته، ۴۲تیره و ۸۹سرده در پارک ملی گلستان شناسایی شده‌است که از این تعداد پرنده، ۴۸نوع در فصل بهار و تابستان در منطقه مشاهده می‌شوند و ۶۲گونه نیز بومی پارک ملی هستند. مهم‌ترین این پرندگان شامل قرقاول، کبک، تیهو، زنگوله‌بال، کوکر سینه‌سیاه، ابیا، بلدرچین معمولی، دارکوب سیاه، بلبل، توکای باغی، انواع مختلف سهره‌ها، زردپره‌ها، مگس‌خوارها، زنبورک‌ها و دم‌سرخ‌ها و پرندگان شکاری مانند قرقی، جغد خال‌دار، دلیجه، سارگپه پابلند، سارگپه، عقاب دوبرار، دال سیاه، دال، عقاب دریایی دم‌سفید، بالابان و هما می‌شوند.

ازسوی دیگر، گیاهان اصلی پارک‌ملی گلستان هم به‌دلیل وجود اقلیم‌های مختلف، گونه‌های متنوعی را شامل می‌شود؛ مهم‌ترین گونه‌های گیاهی این منطقه شامل بلوط، بلند مازو، ممرز، انجیلی، افرا، نمدار، خرمندی از خانواده آبنوس، زبان گنجشک، پلت، شیردار، کرکو، آزاد، آوری، توسکا، بارانک، انجیر، توت، ملچ، داغداغان، ازگیل، ولیک، زالزالک، سیاه تلو، گوجه‌وحشی، شیرخشت، گردو، تمشک، انار وحشی، گلابی وحشی، زرشک، تاغ، گز، پرند، کاروان‌کش، کلاه میرحسن، گون، چوبک، درمنه، خار شتر و ارس می‌شود.

نایبند و نخیلو؛ پارک‌های ملی بوشهر

استان بوشهر ۲ پارک ملی با نام‌های «نایبند» و «نخیلو» دارد که با وسعتی بیش‌از ۶۷ هزارمترمربع در شمال استان، یعنی شهرستان‌های عسلویه و دیر قرار گرفته‌اند. پارک ملی دریایی نایبند به‌دلیل برخورداری از ویژگی‌های منحصربه‌فردی مانند چشم‌اندازهای بدیع و کم‌نظیر، تنوع ساحلی، جنگل‌های حرا، خورها، مجتمع‌های مرجانی، چمنزارهای علف دریایی، وجود انبوه گونه‌های نادر گیاهی و جانوری و تنوع عظیم زیستگاه‌های منطقه‌ای زبانزد است. این پارک ملی ازنظر برخورداری از گونه‌های متنوع گیاهی نیز شهره است؛ بهره‌مندی از پوشش گیاهی مانند جنگل حرا، انجیر معابد، انار شیطان، استبرق و انواع گیاهان شورپسند، از ویژگی های منحصربه‌فرد این پارک ملی است.

درکنار اینها وجود پستانداران دریایی مانند دلفین و آبزیانی ازجمله انواع کاکایی، سلیم کوچک، پلیکان، فلامینگو و البته خزندگانی مثل لاک‌پشت دریایی منقارعقابی و لاک‌پشت دریایی سبز توانسته‌است جایگاه ممتازی را برای پارک ملی نایبند درمیان پارک‌های ملی کشور دست و پا کند. علاوه براین پارک ملی نخیلو در دیر هم از زیستگاه‌های عمده و مهم خلیج‌فارس در زمینه زادآوری پرستوهای دریایی به‌حساب می‌آید که همه ساله در فصل تابستان، پذیرای جمعیت قابل‌توجهی از انواع پرستوهای دریایی است. دراین میان باید به این موضوع هم اشاره کرد که خوشبختانه بخش زیادی از پارک‌های ملی استان بوشهر اکوسیستم دریایی دارند و خشکسالی تاثیر چندانی بر بخش دریایی آنها برجا نگذاشته‌است.

این درحالی‌است که خشکسالی درسال‌های اخیر سبب کاهش میزان علوفه برای حیات‌وحش این مناطق و به‌ویژه گونه شاخص منطقه یعنی جبیر شده‌است. علاوه براین بالابودن دمای هوا سبب بروز آتش‌سوزی‌های متعددی شده که خسارت‌های زیادی به پوشش گیاهی وارد می‌کند؛ چالشی که در پارک ملی نخیلو به‌دلیل دریایی بودن اکوسیستم آن، دیده نمی‌شود.

پارک ملی بوجاق در گیلان

پارک ملی خشکی – دریایی «بوجاق» تنها پارک ملی گیلان به‌حساب می‌آید که برخلاف سایر پارک‌های ملی کشور، هم عرصه خشکی دارد و هم عرصه آبی و تالابی. این محیط طبیعی که در بخش بندر کیاشهر، در ۲۰کیلومتری شهر آستانه اشرفیه در شرق استان گیلان واقع شده‌است، به‌دلیل برخورداری از جاذبه‌های گردشگری و زیست‌محیطی، از عرصه‌های طبیعی منحصربه‌فرد کشور محسوب می‌شود. پارک ملی بوجاق با ۳ هزارو ۲۵۰هکتار وسعت، از جنوب به بخش‌های بندر کیاشهر و زیباکنار، از غرب به رودخانه اوشمک، از شرق به ایستگاه رادیویی امیرکیاسر و از شمال به عمق ۶ متری دریای خزر محدود شده‌است.

از گونه‌های شاخص جانوری این منطقه می‌توان انواع پرندگان مانند اردک سرحنایی و قوی گنگ و همچنین خزندگان، دوزیستان و ماهیان (ماهی سفید و کپور) نام برد. از گونه‌های گیاهی نیز می‌توان به آزولا، ‌آلاله، نیلوفر آبی و توسکا اشاره کرد. درمجموع می‌توان اظهار کرد که پارک ملی بوجاق پناهگاه امن و محیطی طبیعی برای زندگی ۲۳۹ گونه پرنده مهاجر است که همه‌ساله با آغاز فصل پاییز از نقاط مختلف دنیا ‌به این منطقه مهاجرت کرده و جشنواره زیبای پاییزی را متشکل از گونه‌های نادر پرندگان برای گردشگران ترسیم می‌کنند.

روند مهاجرت پرندگان به این زیستگاه طی سال‌های اخیر افزایش یافته، به‌گونه‌ای که دراین منطقه در زمستان‌ها فرود صدها هزار قطعه پرنده مهاجر از گونه‌های مختلف قو، درنا، غاز، گیلار، چنگر، فلامینگو، پرستوی دریایی و انواع پرندگان آبزی و کنارآبزی قابل مشاهده‌است. دراین میان باید اشاره کرد تغییرات اقلیمی در سال‌های اخیر بر زیست‌بوم بوجاق هم تأثیر گذاشته و برخی از گونه‌های گیاهی و جانوری این پارک ملی در معرض انقراض قرار گرفته‌اند؛ موضوعی که‌ نیازمند بررسی‌های دقیق‌تر زیست محیطی و رسیدگی ویژه است. ‌

پارک ملی تندوره در خراسان‌رضوی

منطقه جنگلی «تندوره» در خراسان‌رضوی واقع شده‌است. این منطقه درسال ۱۳۴۷ به‌عنوان «منطقه حفاظت‌شده» معرفی شد و یک سال بعد به «پارک وحش تندوره» تغییر نام پیدا کرد. از سال ۱۳۵۳ مساحت این پارک تقلیل یافت و طی مصوبه شورای‌عالی محیط‌زیست، از سال ۱۳۶۱ به‌عنوان «پارک ملی تندوره» معرفی شد. مساحت کنونی این پارک ملی ۳۵ هزارو ۵۴۰ هکتار و مساحت منطقه حفاظت شده تندوره بیش‌از ۹ هزارهکتار برآورد شده‌است. پارک ملی و منطقه حفاظت شده تندوره در محدوده شهرستان درگز واقع در شمال استان خراسان‌رضوی و نزدیک مرز ترکمنستان در منطقه‌ای کوهستانی قرار دارد. این منطقه با صخره‌ها و تپه ماهورهای متعدد و دره‌های عمیق و پرشیب پوشیده از گیاهان مختلف، یکی از بهترین زیستگاه‌های جانوران وحشی مانند قوچ و میش اوراله و به‌ویژه یوزپلنگ ایرانی است. همچنین بیشترین پوشش گیاهی پارک ملی تندوره را درختان طاق و گونه‌های گیاهان دارویی تشکیل می‌دهند.

پارک ملی تندوره را می‌توان «بهشت گیاهان دارویی» نامید، به‌طوری‌که درحال‌حاضر تأمین ذخیره ‌بذر و تحقیق و پژوهش در زمینه گونه‌های گیاهی دراین منطقه انجام می‌شود. مرتفع‌ترین نقطه این منطقه قله «قنبرعلی» در جنوب محدوده به ارتفاع ۲هزارو۵۸۶ متر است و پست‌ترین نقطه با ارتفاع ۸۸۴متر، در بخش شمالی محدوده قرار دارد. پارک ملی تندوره به‌دلیل قرارگرفتن روی ارتفاعات «کپه داغ» در جنوب و غرب، تأثیرپذیر بودن از کویر «قره‌قوم» و جلگه پست درگز از سمت شمال، دارای ۲ نوع آب و هوای متفاوت است. قسمت‌های جنوبی و غربی پارک به‌دلیل وجود ارتفاعات بلند و تحت تأثیر توده‌های هوایی مدیترانه‌ای، آب و هوایی نسبتا سرد و با رطوبت بیشتر دارد و قسمت‌های شمالی تحت تأثیر آب و هوای گرم و خشک کویر قره‌قوم و جلگه پست درگز دارای آب و هوایی نسبتا گرم و دارای رطوبت کمتر است.

خشکسالی سال‌های اخیر بر محیط‌زیست اکثر مناطق تاثیرات فراوانی داشته و پارک ملی تندوره که ازسوی آب‌های زیرزمینی و رودخانه‌های فصلی سیراب می‌شد نیز از آسیب خشکسالی در امان نبوده‌است. اداره حفاظت محیط‌زیست خراسان رضوی برای جبران این مساله و محافظت از گونه‌های جانوری در نقاط مختلف پارک آبشخورهایی را ایجاد کرده، همچنین قسمتی از علوفه جانوران این منطقه را نیز به‌صورت دستی و از مناطق دیگر تأمین می‌کنند. مهم‌ترین ویژگی پارک ملی تندوره وجود پلنگ کمیاب ایرانی‌ است، این منطقه به نوعی زیستگاه اصلی این گونه جانوری کمیاب و رو به انقراض محسوب می‌شود.

پارک ملی خَبر در کرمان

استان کرمان تنها یک پارک ملی دارد؛ پارک ملی «خَبر» (khabr) که ۱۷۸ هزارکیلومتر وسعت دارد و در جنوب‌غربی شهرستان بافت واقع شده‌است، در سال ۱۳۵۴ به‌عنوان «منطقه حفاظت شده»، در سال۱۳۵۴ با نام «پناهگاه حیات وحش» و در سال ۱۳۷۸ به‌عنوان «پارک ملی» به ثبت رسید. این پارک‌ملی زیستگاه گوشت‌خوارانی ازجمله پلنگ ایرانی، کاراکال، گربه جنگلی و علف‌خوارانی مانند کل و بز، قوچ و میش کرمان و جبیر است و همچنین پرندگانی نظیر عقاب طلایی، عقاب صحرایی و شاهین دارد و به‌عنوان زیستگاه زمستان‌گذرانی هوبره مطرح شده‌است.

در بخش کوهستانی این پارک ملی، جنگل‌های اُرس که تنها گونه بومی سوزنی‌برگ ایران است، روییده و در پایین‌دست، جنگل‌های بادام و بنه و در بخش گرمسیری آن، رویشگاه‌های کُنار دیده می‌شود. از ویژگی‌های بارز این پارک، وجود همزمان ۲ اقلیم تابستانی و زمستانی است، به‌گونه‌ای که در ضلع جنوبی پارک، که زیستگاه گرمسیری محسوب می‌شود، هنگامی که شرایط رویش گونه‌های گرمسیری در ماه‌هایی مانند بهمن وجود دارد، در ارتفاعات خَبر، شاهد ریزش برف هستیم. همچنین، روستای «روچون» در مجاورت این پارک ملی، اکوسیستم منحصربه‌فردی دارد و گونه‌های گیاهی سردسیری و گرمسیری به‌صورت همزمان دراین منطقه می‌رویند.

دراین میان باید اشاره کرد که درسال‌های اخیر خشکسالی بخش گرمسیری پارک ملی خبر را تحت تاثیر قرار داده و در قسمت جنوبی، هیچ علوفه‌ای برای قوچ و میش، کل و بز و جبیرها نروییده‌است و علوفه‌ به‌صورت دستی ازسوی محیط‌ بانان به این حیوانات می‌رسد. این درحالی‌است که بخش شمالی و کوهستانی پارک فعلا و در کوتاه‌مدت، تحت تاثیر گسترده خشکسالی قرار نگرفته است.

پارک ملی هفتاد قله در استان مرکزی

استان مرکزی سال گذشته به جمع استان‌های دارای پارک ملی پیوست. برهمین اساس محدوده امن منطقه حفاظت شده «هفتاد قله» با مساحت ۱۲ هزارهکتار در جلسه شورای‌عالی حفاظت محیط‌زیست، از «حفاظت شده» به «پارک ملی» ارتقاء یافت. هفتاد قله یکی از ارزشمندترین زیستگاه‌های انواع حیوانات، پرندگان و گیاهان است و مانند یک موزه طبیعی، در همه فصل‌های سال میزبان علاقه‌مندان، کوهنوردان و پژوهشگرانی است که از شهرهای دور و نزدیک آمده‌اند. دراین پارک کوه‌های مختلفی همچون کوه لته در، بر زرد، سراب ازنا، قنقال، بر آفتاب کارچان، دم شیر و برف شاه وجود دارد، اما ارزشمندترین مأمن حیات وحش این پارک، قله‌ها و دره‌های هفتاد قله است.

امسال به‌دلیل کاهش شدید بارندگی‌ها و خشکسالی برخی چشمه‌ها و منابع آبی این پارک خشک شده‌است و حیات وحش منطقه برای رفع تشنگی در تکاپوی آب هستند. این موضوع سبب شده حیات وحش با خطرهایی همچون نزدیک شدن به محل سکونت انسانی و احتمال شکار، عبور از جاده‌ها و برخورد با خودروها و… مواجه شوند. اداره‌کل حفاظت محیط‌زیست استان مرکزی برای رفع این تهدیدها، مخازن ذخیره آب با ظرفیت ۳۶۰ مترمکعب را دراین پارک ایجاد کرده‌است.

علاوه براین، کانال حفاظتی به‌طول ۳ کیلومتر در قسمت‌هایی از این پارک حفر شده که مانند کمربند حفاظتی، نوعی مرز کنترلی است که در کاهش تصرفات احتمالی در اراضی ملی و زمین خواری افراد سودجو تاثیر زیادی دارد. تجهیز مرکز تیمار حیات وحش، نصب تابلوهای هشداردهنده و تجهیز و تعمیر پاسگاه محیط بانی از دیگر اقدام‌هایی است که دراین پارک انجام شده‌است.

پابند، کیاسر و لار؛ پارک‌های ملی مازندران 

مازندران زیستگاه‌های طبیعی ارزشمندی شامل منطقه حفاظت شده، پناهگاه‌ حیات وحش و پارک ملی دارد که در دسته پارک‌های ملی، ۳ پارک پابند، کیاسر و لار در مرزهای این استان واقع شده‌اند. نخستین پارک ملی ثبت شده در مازندران پارک ملی کیاسر یا شاهدژ است که در جنوب شهرستان ساری و در نزدیکی شهر کیاسر قرار دارد و درآن علاوه بر گونه‌های مهم جانوری مانند مرال و پلنگ، گونه‌های درختی نادری مانند بلوط و سرخدار نیز یافت می‌شود.

پارک ملی پابند نیز در جنوب شهرستان‌های نکا و بهشهر با اقلیمی کوهستانی و پوششی از درخت‌های جنگل‌های هیرکانی، یکی از زیستگاه‌های ارزشمند حیات وحش در مازندران است که به‌دلیل وجود درخت‌های بومی شمال، از آن به‌عنوان یکی از ذخیره‌گاه‌های مهم جنگل‌های هیرکانی یاد می‌شود. صید و شکار و قاچاق چوب از مهم‌ترین تهدیدهای این ۲ پارک ملی هستند. بخش‌های زیادی از پارک ملی لار در دامنه غربی قله دماوند نیز در محدوده مازندران قرار دارد. وجود منابع آبی مناسب یکی از ویژگی‌های مهم این پارک ملی محسوب می‌شود و زیستگاه اصلی گونه نادر ماهی قزل‌آلای خال‌قرمز است. مهم‌ترین چالش این پارک درحال‌حاضر ورود بی‌ضابطه گردشگران به آن و همچنین فشار چرای دام‌ها بر مراتع این پارک است.

بمو، بختگان و قطرویه؛ پارک‌های ملی فارس

استان فارس دارای ۳ پارک ملی «بختگان»، «بمو» و «قطرویه» است. پارک ملی و پناهگاه حیات‌وحش بختگان در شمال‌غرب شهر نی‌ریز و ٧٠ کیلومتری آن قرار دارد و درسال ١٣٥٤ به‌عنوان پناهگاه حیات‌وحش مصوب شد و بخشی از شمال دریاچه بختگان را دربر می‌گیرد. تالاب‌های طشک و بختگان روزگاری از بزرگ‌ترین و پرآب‌ترین دریاچه‌های کشور محسوب می‌شدند که در چند سال‌گذشته با خشکسالی و کم‌آبی مواجه بوده و تقریبا به‌طورکامل خشک شده‌اند. طشک و بختگان و مناطق کوهستانی بین آنها و جزایر متعددی که دراین ۲ تالاب وجود دارند، مجموعه طبیعی بسیار با ارزشی را به‌وجود آورده‌اند. دراین مناطق درختان و درختچه‌های بنه، بادام کوهی، تنگرس، کیکم و قیچ دیده می‌شود.

محدوده‌ فعلی پارک ملی بمو نیز درسال‌ ۱۳۴۱ با عنوان‌ منطقه‌ «شکارممنوع» ‌ با وسعتی حدود ۱۰۰ هزارهکتار ایجاد شد. مراتع موجود دراین پارک ملی ازقدیم مورد چرای سنگین دام‌های اهلی قرارگرفته که با ادامه این وضع، وضعیت پوشش گیاهی منطقه وخیم‌تر و منجر به نابودی کامل رویشگاه و فرسایش شدید خاک خواهد شد. خشکسالی نیز از مهم‌ترین مخاطراتی است که پارک ملی قطرویه و منطقه حفاظت شده بهرام گور را تهدید می‌کند.

۳ پارک ملی خراسان‌شمالی

۳ پارک ملی «ساریگل»، «سالوک» و «ضامن آهو» در استان خراسان‌شمالی قرار گرفته‌اند. پارک ملی و منطقه حفاظت شده ساریگل با وسعت بیش از ۷ هزارهکتار منطقه‌ای است با زیستگاه‌های متنوع کوهستانی و سرد، تپه ماهورهای معتدل و سطح کم جلگه‌ای با اقلیمی نسبتا گرم‌تر در مقایسه با نواحی کوهستانی منطقه که در شرق شهرستان اسفراین واقع شده و درسال ۱۳۸۱ به‌عنوان پارک ملی به ثبت رسید.

این منطقه با توجه به بارش‌های خوب سالانه و نوع بارش که طی فصل زمستان به‌صورت برف است، خوشبختانه ازنظر منابع آبی با محدودیت مواجه نبوده و آب به‌عنوان عاملی محدودکننده دراین منطقه مطرح نیست. دراین منطقه علاوه بر فراوانی چشمه‌ها که از توزیع نسبتا خوبی برخوردارند، تعدادی از دره‌ها دارای جریان دائم آب با دبی‌های متفاوتند. پارک‌ملی ساریگل با بیش از ۲۰۰گونه گیاهی، از تنوع گیاهی نسبتا مطلوبی برخوردار است. در سال‌های گذشته ناحیه دشتی این پارک‌ملی زیستگاه گونه حمایت شده آهو بوده که در سال‌های اخیر به‌دلیل گسترش روستاها و چرای مفرط دام‌ها، این زیستگاه و جمعیت آهو دراین منطقه تقریبا از بین رفته است.

منطقه سالوک نیز که ازنظر تیپ‌های گیاهی و گونه‌های جانوری از تنوع مطلوبی برخوردار است، درسال ۱۳۸۱ به‌عنوان پارک‌ملی ثبت شد. وسعت این پارک بیش از ۸ هزارهکتار و وسعت منطقه حفاظت شده سالوک بیش از ۱۱ هزارهکتار بوده و نزدیک‌ترین شهر به پارک ملی سالوک شهر اسفراین است. این شهر در شرق پارک قرار داشته و حدود ۲۰کیلومتر با آن فاصله دارد. پارک‌ملی سالوک ازنظر پوشش گیاهی از تنوع خوبی برخوردار و گونه گیاهی غالب سالوک، «درمنه» است. به‌جز پارک‌های ملی ساریگل و سالوک، بخشی از محدوده امن پناهگاه حیات وحش میاندشت با مساحت تقریبی ۱۶ هزارهکتار درسال ۹۲ به پارک ملی ارتقا یافت و با نام ضامن آهو به ثبت رسید. وجود گونه‌های منحصربه‌فرد گیاهی و جانوری نادر و در خطر انقراض ازجمله یوزپلنگ آسیایی، ویژگی‌های لازم این محدوده برای ارتقا به پارک ملی را به اثبات رساند.

بهره‌مندی سمنان از ۳ پارک ملی

یکی از بزرگ‌ترین و مهم‌ترین پارک‌های ملی ایران «پارک ملی کویر» به‌حساب می‌آید که بخش زیادی از آن در استان سمنان قرار گرفته‌است. دراین پارک که یکی از ذخیره‌گاه‌های زیست‌کره ایران هم به‌شمار می‌رود، گونه‌های جانوری مهم و متعددی وجود دارد و به‌دلیل این تنوع جانوری، از آن با نام «آفریقای کوچک» نیز یاد می‌شد. گرمای شدید این منطقه سبب شده که از آسیب‌های ناشی از سکونت انسان‌ها دور بماند.

طی سال‌های اخیر هم مدیریت تقریبا مناسبی ازسوی سازمان حفاظت محیط‌زیست برای کنترل ورود گردشگران به این پارک ملی انجام شده‌است، اما تشدید خشکسالی و فرسایش بادی پارک ملی کویر را تهدید می‌کند. «پارک ملی توران» نیز در محدوده شهرستان شاهرود گونه‌های جانوری و گیاهی فراوانی دارد و یکی از زیستگاه‌های اصلی یوزپلنگ آسیایی است. گونه‌های جانوری نادری مانند زاغ بور، آهو و قوچ وحشی دراین پارک زندگی می‌کنند.

در شهرستان مهدیشهر نیز یک پارک ملی با نام «صیدوا» وجود دارد که با ۲ اقلیم متفاوت «مرطوب خزری» در شمال و «گرم و خشک» در جنوب و همچنین وجود گونه‌های جانوری گوناگون، از مناطق خاص طبیعی به‌شمار می‌آید. بخش مهمی از این پارک ملی به‌دلیل قرار داشتن روستاهای متعدد درمعرض تهدید قرار دارد.

پارک‌های ملی قمیشلو و کلاه قاضی در اصفهان

استان اصفهان ۲ پارک ملی و پناهگاه حیات حیات وحش به نام‌های «قمیشلو» و «کلاه قاضی» دارد. پارک ملی قمیشلو با مساحتی حدود ۱۱۳هزارهکتار، در ۴۵کیلومتری شمال‌غرب اصفهان قرارگرفته و از ویژگی‌های طبیعی منحصربه‌فردی برخوردار است. قمیشلو به‌دلیل داشتن ارزش زیستگاهی ویژه و همچنین وجود قلعه‌ها و بناهای مربوط به عصر قاجار، حائز اهمیت است. تاکنون ۳۴۴گونه گیاهی دراین منطقه شناسایی و ثبت شده‌است که گونه‌های غالب آن درمنه دشتی، انواع گون، خارشتر، جاشیر و بادام‌کوهی هستند.

این منطقه همچنین زیستگاه  ۳۷گونه پستاندار، ۸۲گونه پرنده، ۳۲گونه خزنده و ۲ گونه دوزیست است. اما باید به این نکته هم اشاره کرد که «قوچ و میش اصفهان» گونه شاخص جانوری منطقه قمیشلو محسوب می‌شود. از گونه‌های جانوری دیگر این منطقه هم می‌توان گرگ، کفتار، شغال، قوچ و میش، کل و بز، آهو، انواع جوندگان، انواع پرندگان به‌ویژه کبک، تیهو، دلیجه، عقاب‌صحرایی را نام برد.

ازسوی دیگر، پارک ملی و پناهگاه حیات وحش کلاه قاضی، به‌عنوان دومین پارک ملی اصفهان، با مساحتی درحدود ۵۰هزارهکتار، در جنوب‌شرقی اصفهان و در مجاورت شهر جدید بهارستان قرار دارد. تاکنون ۲۵۲گونه‌ گیاهی در منطقه کلاه قاضی شناسایی شده، اما پوشش گیاهی غالب، «درمنه زار» است. همچنین ۱۷گونه پستاندار، ۴۴گونه پرنده، ۱۱گونه خزنده و یک گونه دوزیست هم دراین منطقه شناسایی و ثبت شده، اما «کل و بز» از گونه‌های شاخص هستند. از گونه‌های جانوری دیگر پارک ملی کلاه قاضی می‌توان به پلنگ، گرگ، کفتار، گربه‌وحشی، سمورسنگی، قوچ و میش، آهو، تشی، انواع خزندگان، انواع پرندگان و به‌ویژه کبک و تیهو اشاره کرد.

نکته‌ای که دراین میان نباید از آن غافل شد، این است که خشکسالی بر کاهش علوفه موردنیاز حیات‌وحش این ۲ پارک ملی دراستان اصفهان تاثیرمستقیمی برجا گذاشته و زمینه‌ساز خروج حیات‌وحش از مناطق تحت‌مدیریت اداره حفاظت محیط‌زیست و در نتیجه، شکار آنها ازسوی شکارچیان غیرمجاز و برخی افراد محلی شده‌است.

پارک ملی تنگ‌صیاد در چهارمحال وبختیاری 

در استان چهارمحال‌وبختیاری منطقه‌ حفاظت شده «تنگ صیاد» وجود دارد که به‌عنوان یک پارک ملی و زیستگاهی برای جانداران گوناگون محسوب می‌شود. این منطقه دارای مساحتی درحدود ۲۷هزارهکتار است و از سال۱۳۴۹ تحت نظارت شورای‌عالی شکاربانی قرارگرفت و هرگونه صید و شکار دراین منطقه ممنوع اعلام شد. پارک ملی تنگ صیاد در محدوده کوه‌های فرخ‌شهر قرار گرفته است و به‌ واسطه دارا بودن تعداد زیادی تپه‌ماهور، زیستگاه مناسبی برای گونه‌ قوچ و میش وحشی است. کوهستان‌های جنوبی این منطقه دارای صخره‌های سخت گذر است که زیستگاه پلنگ و کل و بز با جمعیتی قابل‌توجه به‌حساب می‌آید.

منطقه تنگ صیاد در سال۱۳۵۲ و با تصویب شورای‌عالی محیط‌زیست، «منطقه حفاظت ‌شده» نامیده شد و پس از آن، در سال۱۳۷۴ حدود ۴هزارهکتار از منطقه تنگ صیاد به‌عنوان پارک ملی در سازمان محیط‌زیست ایران به ثبت رسید. مساحت منطقه حفاظت ‌شده تنگ صیاد ۲۲هزارو۸۹۶هکتار است و وسعت پارک ملی تنگ صیاد نیز  ۴هزارو۳۷۲هکتار برآورد می‌شود. این منطقه ویژگی‌هایی دارد که ازنظر زیست محیطی بسیار حائز اهمیت شمرده می‌شود و دارای ۲۵۲گونه گیاهی متعلق به ۵۲تیره است که حدود ۳۰گونه آن انحصاری ایران به‌شمار می‌رود.

ازجمله با ارزش‌ترین گونه‌های گیاهی منطقه تنگ صیاد می‌توان از گون، کرک و جاز نام برد. علاوه بر گونه‌های متنوع گیاهی، دراین منطقه گونه‌های شاخصی جانوری هم زندگی می‌کنند که ۲۴گونه پستاندار ازجمله کل و بز، قوچ و میش، پلنگ، روباه، گربه وحشی را شامل می‌شود. همچنین ۷۰گونه پرنده شامل کبک دری و عقاب طلایی و ۲۶گونه خزنده ازجمله لاک پشت برکه‌ای خزری، آگامای الیویه، مار پلنگی در پارک ملی تنگ صیاد شناسایی شده‌اند.

اینها درحالی‌است که خشکسالی سال‌های اخیر در چهارمحال‌وبختیاری، به‌شدت این پارک و دیگر مناطق طبیعی استان را درمعرض تهدید قرار داده‌است؛ بسیاری از چشمه‌های این منطقه خشک و کم‌آب شده و علوفه کافی برای حیات وحش این منطقه وجود ندارد. به گفته مسئولان اداره حفاظت محیط‌زیست چهارمحال‌وبختیاری، ساخت آبشخور سیار و ثابت و حمل آب با تانکر از چشمه‌ها و قنوات به آبشخورها ازجمله اقدام‌های انجام شده برای تأمین آب موردنیاز حیات‌وحش استان در شرایط خشکسالی بوده‌است. با این وجود، به‌نظر می‌رسد اعتبارات لازم برای مقابله موثر با تبعات خشکسالی دراین منطقه ناکافی است و می‌طلبد اقدام های بیشتری ازسوی دستگاه‌های مربوط انجام شود.

پارک‌های ملی دز و کرخه در خوزستان

خوزستان با ۲ پارک ملی کرخه و دز یکی از استان‌های مهم در زمینه بهره‌مندی از مناطق حفاظت شده به‌شمار می‌رود. «پارک ملی دز» در ۲۰ کیلومتری شرق جاده اهواز به شوش قرار دارد؛ بخش محافظت شده دز ۱۷ هزارو ۸۹۵ هکتار و پارک ملی آن نیز ۵ هزارو ۳۰۱ هکتار مساحت دارد. پارک ملی دز از آخرین بازمانده‌های جنگل‌های گرمسیری ایران محسوب می‌شود که تالاب‌های بزرگ و کوچکی مانند میانرود، خوزینه باقر کوچک و بزرگ و یعقوب را در خود جا داده و پناهگاه پرندگان مهاجری مانند لک‌لک، بوتیمار، غاز و چَنگَر است.

از گونه‌های جانوری و گیاهی پارک ملی دز می‌توان گوزن زرد ایرانی، گرگ، روباه، رودک عسل‌خوار، گربه جنگلی و خارپشت و گیاهان پَده، تمشک و استَبرَق را نام برد. «پارک ملی کرخه» هم در ۵ کیلومتری غرب جاده اهواز به شوش در هر دوسوی رودخانه کرخه قرار دارد. این پارک از ۳ بخش پارک ملی کرخه جنوبی و پارک ملی کرخه شمالی با ۷ هزارو ۴۷۶ هکتار مساحت و سرزمین حفاظت شده کرخه با مساحت ۸ هزارو ۳۵۲ هکتار تشکیل شده‌است.

در پارک ملی کرخه جنگل قلعه نصیر، سرچشمه رودخانه شاوور و تپه ماهورها در شمال و دشت در جنوب قرار دارند و گونه‌هایی مانند گرگ، شغال، روباه، گورکن، گربه جنگلی، سیاه گوش، کفتار، گراز، پرندگانی مانند عقاب، سنقر، دراج، بلبل خرما، حواصیل، اردک و گونه‌های گیاهی مانند سریم، جاز، بید، لگجی، استبرق و شبدر درآن زندگی می‌کنند. یکی از برنامه‌های مهم پارک‌های ملی دز و کرخه باززایی و زادآوری گوزن زرد ایرانی است که برهمین اساس سال گذشته ۱۷ رأس گوزن زرد ایرانی در پارک ملی دز رهاسازی شد. خشکسالی و کمبود آب زمینه‌ساز بروز آتش‌سوزی‌های گسترده در پارک ملی کرخه شده‌است، به‌طوری‌که امسال تا پایان خرداد شاهد ۳۰ مورد آتش‌سوزی دراین محوطه بوده‌ایم، درحالی‌که کل آتش‌سوزی‌های منطقه در سال گذشته ۶۰ مورد بوده‌است.

منبع:همشهری

مرمت قدیمی‌ترین چرم‌های کشف‌شده در ایران

آثار چرمی به‌جامانده از «مردان نمکی معدن چهرآباد زنجان» که از قدیمی‌ترین اشیاء چرمی کشف‌شده از کاوش‌های باستان‌شناسی در ایران شناخته می‌شود، حفاظت، مرمت و بازیابی شد.

به گزارش ایسنا به نقل از روابط عمومی پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری، نرگس افضلی‌پور، سرپرست پروژه حفاظت و مرمت مجموعه آثار چرمی و چوبی به‌دست‌آمده از کاوش‌های معدن چهرآباد زنجان، با بیان‌ این‌که با توجه به ابعاد بین‌المللی این پروژه و اهمیت و ویژگی‌های اشیاء، ‌ حفاظت و مرمت این مجموعه با دقت و بر اساس نتایج مطالعات پژوهشی به‌روز صورت گرفت، اظهار کرد: اشیاء چرمی این مجموعه، قدیمی‌ترین اشیاء چرمی پیداشده از کاوش‌های باستان‌شناسی در ایران است.

او از اشیاء شاخص این مجموعه به کیسه چرمی و پوستین مربوط به دوره ساسانی و کفش‌های چرمی هخامنشی اشاره کرد که اقدامات حفاظتی، بازیابی شکل اصلی و آماده‌سازی برای ارائه در نمایشگاه‌های پیش ‌رو توسط تیم اجرایی این پروژه در پژوهشکده حفاظت و مرمت آثار تاریخی ـ فرهنگی انجام شد.

وی با بیان این‌که در سال ۱۳۹۹ همکاری بخش حفاظت و مرمت آثار چرمی با پروژه پاکسازی بقایای انسانی مردان نمکی زنجان شامل دو فاز بوده است، افزود: فاز اول در موزه ملی روی پاکسازی و حفاظت چکمه چرمی مرد نمکی شماره ۱ انجام شد.  در مرحله دوم که در موزه ذوالفقاری زنجان انجام شد بقایای چرمی مرد نمکی شماره ۵، پوستین، کفش‌ها و غلاف شمشیر چرمی متعلق به مرد نمکی شماره ۴ و روی تعدادی چرم به جا مانده از مرد نمکی شماره ۳ عملیات پاکسازی، حفاظت و مرمت صورت گرفت.

افضلی‌پور اظهار کرد: بخش حفاظت و مرمت آثار چرمی، در بخش مطالعات آزمایشگاهی، از همکاری متخصص بخش رنگینه و علوم الیاف در بررسی‌های میکروسکوپی سطح، با استفاده از لوپ دیجیتال و رنگ‌سنجی برای اندازه‌گیری میزان پاکسازی با استفاده از دستگاه رنگ‌سنج و برای انجام مطالعات بیولوژی از متخصیص بیولوژیست این پژوهشکده بهره گرفته است.

این کارشناس حفاظت و مرمت گفت: این پروژه‌ها با همکاری نزدیک پژوهشکده حفاظت و مرمت آثار تاریخی-فرهنگی با اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان زنجان، موزه ملی ایران، موزه معدنکاری بوخوم آلمان و اداره کل موزه‌ها و اموال منقول تاریخی – فرهنگی، اجرا شده است.

وی ادامه داد: سابقه همکاری بخش حفاظت و مرمت آثار چرمی این پژوهشکده با پروژه بین‌المللی مردان نمکی زنجان در ابتدا به انجام حفاظت اضطراری روی یک دستکش چرمی در موزه ذوالفقاری زنجان در سال ۱۳۹۶ و همکاری با مؤسسه باستان‌شناسی آکادمی علوم اتریش و بخش حفاظت و مرمت موزه مرکزی روم- ژرمن ماینز آلمان در سال ۱۳۹۸ بوده است.

این کارشناس حفاظت و مرمت افزود: در سال ۱۳۹۸ پروژه حفاظت و مرمت مجموعه آثار چرمی و چوبی به‌دست‌آمده از کاوش‌های معدن چهرآباد زنجان با مدیریت شهرزاد امین شیرازی و به سرپرستی من در رأس تیمی از کارشناسان حفاظت و مرمت انجام شد که در آن اقدامات حفاظتی و مرمتی روی ۳۳ شیء چرمی، ۷ نمونه الیاف گیاهی، ۲۳ شیء چوبی و ۴ نمونه بقایای استخوان حیوانات صورت گرفتوی هدف اصلی از اجرای این طرح را هویت‌بخشی و شکل‌دهی به اشیایی که بیشتر جنبه مطالعاتی داشتند و تبدیل کردن آن‌ها به اشیای موزه‌ای اعلام کرد.

به گفته افضلی‌پور، روند کلی حفاظت و مرمت انجام‌شده در این پروژه، مستندنگاری و آسیب‌نگاری، تهیه شناسنامه عمومی و حفاظتی و مرمتی تخصصی، انجام آزمایش‌های بیولوژیکی، آزمایش‌های شیمی‌تر، بررسی با میکروسکوپ دیجیتالی، پاکسازی مکانیکی، برداشتن برچسب، نرم کردن و رطوبت‌دهی قطعه‌یابی، وصالی و چسباندن قطعات، استحکام‌بخشی، بسته‌بندی و عکاسی نهایی بوده است.

مردان نمکی به شش مومیایی کشف‌شده از معدن نمک چهرآباد استان زنجان گفته می شود. پیکر سه مرد در زمستان سال ۱۳۷۲ هنگام معدن کاری و خاکبرداری پیدا شد که برخی به شدت آسیب دیدند. سه جسد دیگر را سال‌های بعد در کاوش‌های باستان شناسی یافتند. آزمایش‌های سال‌یابی کربن روی این شش مرد نمکی نشان می‌دهد سه تن آن‌ها به دوران هخامنشان و دو مرد دیگر به اواخر دوران ساسانی ربط داشته‌اند.

منبع:ایسنا

خطر حذف ایران از چرخه گردشگری جهان

فعالان صنعت گردشگری می گویند: طرح صیانت از حقوق کاربران در اینترنت و فضای مجازی که به مسدود شدن شبکه‌های اجتماعی می‌انجامد ایران را از چرخه گردشگری جهان حذف می‌کند.

به گزارش همشهری آنلاین به نقل از روزنامه همشهری، طرح «صیانت از حقوق کاربران اینترنت» که توسط برخی نمایندگان مجلس شورای اسلامی  تدوین و بررسی آن طبق اصل ۸۵ قانون اساسی تصویب شده است، واکنش‌های متعددی در چند روز گذشته در جامعه ایران ایجاد کرد و بیشتر اظهارنظرها نیز در مخالفت با این طرح بود که به موجب آن شبکه‌های مجازی در ایران فیلتر یا از دسترس کاربران ایرانی خارج می‌شوند.

طرح نمایندگان مجلس به‌زعم فعالان بخش خصوصی که ۲سال است کرونا کسب‌وکارشان را با مشکل مواجه کرده است، فضای کسب‌وکار در بستر شبکه‌های مجازی را نیز از بین خواهد برد. اما طرح صیانت از حقوق کاربران اینترنت چه بر سر صنعت گردشگری ایران و فعالان شبکه‌های مجازی این عرصه خواهد آورد؟

هشدار حذف ایران از چرخه گردشگری جهان

حسن تقی‌زاده انصاری، رئیس جامعه گردشگری الکترونیکی ایران نخستین فعال عرصه گردشگری بود که نسبت به خطر این طرح در حذف ایران از چرخه گردشگری جهانی هشدار داد.
انصاری در گفت‌وگو با همشهری نیز بر همین اظهارات تأکید کرد و گفت: معرفی ایران از طریق شبکه‌های اجتماعی و فضای مجازی در حال انجام است و اگر پهنای باند اینترنت در ایران ضعیف شود و نتوان از شبکه‌های اجتماعی استفاده کرد یا مسیرهای ارتباطات جهانی مسدود شوند، صنعت گردشگری ایران نیز حذف خواهد شد.

به‌گفته حسن تقی‌زاده انصاری، بسیاری از ایرانی‌ها و علاقه‌مندان به گردشگری و جاذبه‌های کشور و دوستداران میراث‌فرهنگی و طبیعی کشور در پویش‌های مردمی فیلم و عکس‌های بسیاری از جاذبه‌های گردشگری ایران تولید و در شبکه‌های اجتماعی بارگذاری می‌کنند که نباید اجازه داد این فرصت از دست برود. به‌گفته او، گردشگران خارجی نیز از تمام ظرفیت‌های اینترنت برای جست‌وجوی مقصد گردشگری خود استفاده می‌کنند. آنها در موتورهای جست‌وجوگر ازجمله گوگل در مورد ایران و جاذبه‌های گردشگری‌اش جست‌وجو ‌کرده و بعد نسبت به سفر اقدام می‌کنند. وقتی موتورهای جست‌وجوگر در ایران مسدود شوند، چگونه می‌توان نسبت به جذب گردشگران خارجی اقدام کرد؟

رئیس جامعه گردشگری الکترونیکی ایران تأکید کرد: اگر قرار باشد ایران در صنعت گردشگری در جهان رقابت کند، باید از ابزارهای جهانی هم استفاده کند. وگرنه امکان رقابت با کشورهای دیگر بدون ابزارهای جهانی ممکن نیست.

به‌گفته حسن تقی‌زاده انصاری، وقتی اینترنت در زمان گرانی بنزین قطع شد، کشورهای خارجی که به مقصد ایران تور داشتند، نگران شدند و حتی گردشگران خارجی که در ایران حضور داشتند و با خانواده خود در شبکه‌های مجازی در ارتباط بودند نیز از قطع اینترنت نگران شدند.

رئیس جامعه گردشگری الکترونیکی ایران با اعلام اینکه اگر ابعاد طرح صیانت از حقوق کاربران در اینترنت در حوزه فرهنگسازی و آموزش باشد شاید در کسب‌وکارهای اینترنتی و ارتباطات مشکلی ایجاد نشود، اما اگر هدف از طرح محدودکردن شبکه جهانی اینترنت باشد، قطعا تبعات سنگینی برای صنعت گردشگری خواهد داشت.

انصاری پیش‌تر نیز در گفت‌وگویی که با ایسنا داشت، اعلام کرد که طرح موسوم به صیانت از حقوق کاربران اینترنت در تضاد با پروژه مقابله با «ایران‌هراسی» است و با اجرای آن ایران از چرخه گردشگری جهان حذف می‌شود. به‌گفته او، بیش از ۹۰ درصد جذب گردشگران و آشنایی علاقه‌مندان به سفر، از طریق فضای مجازی اتفاق می‌افتد و در دنیای امروز نیز گردشگران بدون تحقیق مقصدی را برای سفر انتخاب نمی‌کنند و شناخت آنها هم از طریق فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی محقق می‌شود. بنابراین اگر این فضا محدود شود، بازار گردشگری ایران از دست می‌رود و این طرح به نفع کشورهای همسایه و رقیب ایران در صنعت گردشگری خواهد بود و ایران را از فهرست کشورهای مقصد گردشگری حذف می‌کند.

آنطور که رئیس جامعه گردشگری الکترونیکی ایران گفته است، با محدودکردن اینترنت بین‌المللی در ایران، سایت‌های رزرواسیونِ پروازها، هتل‌ها و خدمات مسافرتی نیز دچار چالش و اختلال می‌شوند.

تأثیر منفی طرح صیانت بر صنعت گردشگری ایران

پویان رفیعی‌شاد، نایب‌رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی ایران نیز با اعلام اینکه اگر طرح صیانت منجر به مسدودشدن و حذف شبکه‌های اجتماعی شود، خسارت زیادی بر فضای کسب‌وکارهای اینترنتی گردشگری خواهد داشت، به همشهری گفت: فضای گردشگری و کسب‌وکارها به سمت اینترنت و شبکه‌های مجازی رفته است و اکنون فعالان کسب‌وکارها با استفاده از شبکه‌های اجتماعی در حال خرید و فروش تورها و حتی عرضه محصولات هستند. به‌گفته او، فعالیت‌های مرتبط با تبلیغات و مخاطب‌شناسی و بازارشناسی در فضای مجازی شکل گرفته است. وی افزود: فعالیت گردشگری در بستر فضای مجازی در تورهای داخلی و خروجی کاملا نهادینه شده ‌که اگر این فضا مسدود شود، تمام تلاش‌ها به بن‌بست می‌رسد و تمام سرمایه‌گذاری‌ها و تلاش نیروی انسانی در بستر وب و فضای مجازی از دست می‌رود.

پویان رفیعی‌شاد با اشاره به تأثیر منفی حذف ایران از فضای اینترنت جهانی و مسدودشدن شبکه‌های مجازی در گردشگری ورودی کشور اعلام کرد: شرکت‌های ایرانی با شرکای خود در کشورهای خارجی در مسیر جذب گردشگر به ایران در بستر شبکه‌های اجتماعی در ارتباط هستند و اگر قرار باشد موتورهای جست‌وجوگر در ایران حذف و مسدود شوند، آن‌وقت گردشگر خارجی یا شرکت‌هایی که از این مسیر به جست‌وجو درباره مقاصد گردشگری ایران می‌پردازند، به بن‌بست می‌خورند و گردشگری ورودی نیز تعطیل می‌شود. این فعال گردشگری تأکید کرد: در شرایطی که باید درهای ایران به روی گردشگران باز باشد و در جهت شناساندن فرهنگ غنی ایران و عرضه جاذبه‌های گردشگری کشور در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی و بستر اینترنت جهانی بیش از گذشته فعال باشیم، فاصله‌گرفتن از دهکده جهانی نه‌تنها صنعت گردشگری ایران را دچار مشکل می‌کند که بر صنایع دیگر نیز تأثیر منفی خواهد گذاشت.

۹۰ درصد رزرو تورها و انتخاب مقصد گردشگری در فضای اینترنت انجام می‌شود

لیلا اژدری، مدیر دفتر بازاریابی و تبلیغات گردشگری در معاونت گردشگری وزارت میراث فرهنگی در توضیح فعالیت‌های گردشگری در بستر اینترنت و شبکه‌های اجتماعی به همشهری گفت: با وجود سرعت کم و پوشش ناقص اینترنت در ایران بیشتر فعالیت‌های حوزه گردشگری از طریق تلفن‌های همراه، وب‌سایت‌ها، اپلیکیشن‌ها و شبکه‌های اجتماعی در حال انجام است. این مقام مسئول در معاونت گردشگری افزود: گردشگران تمامی مقاصد گردشگری خود را از طریق اینترنت جست‌وجو می‌کنند و اگرچه تحریم‌ها باعث شد رزرو تورها و هتل‌های ایران به‌طور کامل انجام نشود، اما در همین شرایط نیز ۹۰ درصد رزرو تورهای گردشگری ایران به‌صورت آنلاین با بهره‌گیری از بستر اینترنت جهانی صورت می‌گیرد. بیشتر خرید تورها و انتخاب مقصد نیز از طریق شبکه‌های مجازی و وب‌سایت‌ها انجام می‌شود.

او با اشاره به ورود کسب‌وکارهای جهان به فضای مجازی به‌خصوص پس از همه‌گیری کرونا به برگزاری آنلاین نمایشگاه‌های بزرگ گردشگری جهان و افزایش ارتباطات جهانی بخش گردشگری با بهره‌گیری از فضای اینترنت و شبکه‌های مجازی، افزود: بنده هیچ اطلاعی از جزئیات طرح صیانت از حقوق کاربران در اینترنت و فضای مجازی ندارم اما تصور اینکه روزی دسترسی به اینترنت در ایران قطع شود و شبکه‌های اجتماعی و فضای مجازی مسدود شود، غیرممکن است، چون هیچ کشوری چنین رفتاری نخواهد کرد و بنابراین معتقدم آنچه در مورد طرح صیانت از حقوق کاربران در اینترنت و فضای مجازی مطرح شده، یک سوءتفاهم است و بعید است چنین اتفاقی در ایران رخ دهد.

منبع:همشهری

ایران، پکیجی تمام‌عیار از گردشگری

قابلیت‌های بالای گردشگری در راستای توسعه اقتصادی و ایجاد ارزش افزوده سبب شد تا کشورهای مختلف حتی به‌رغم هدم برخورداری از ظرفیت‌های طبیعی، به دنبال راهکارها و تدوین برنامه برای جذب گردشگر باشند و تجربه موفق برخی کشورها موید این مطلب است.

ایران با دارا بودن تمامی شاخصه‌ها و مولفه‌های لازم برای رونق صنعت گردشگری نظیر ارتفاعات، دشت‌ها، دره‌ها، دریا و تالاب و مواریث تاریخی و فرهنگی به معنای واقعی، پکیچی تمام عیار از گردشگری است، که ظرفیتی عظیم برای رونق اقتصادی به شمار می‌رود و تا پیش از شیوع ویروس کرونا نیز در این حوزه شاهد پیشرفت‌های مناسبی بودیم که با شیوع ویروس کرونا به تبع تمامی کشورها، ایران نیز با چالش و تعطیلی گرردشگری مواجه شد.

ما انتظار داشتیم در دوران کرونا با سرعت خاصی، صندوق حمایت از گردشگری تشکیل می‌شد تا همچون صندوق حمایت از کشاورزی که از کشاورزان در مواقع ورود خسارات طبیعی به تولیدات آن‌ها حمایت‌های لازم را انجام می‌دهد، از خسارات بیش از حد جلوگیری به‌عمل می‌آمد و با توجه به اینکه سرمایه‌گذاری‌های انجام شده در حوزه گردشگری کشور مردم‌پایه است، با تشکیل این صندوق از شکست اقتصادی سرمایه‌گذاران جلوگیری می‌شد.

بی‌تردید با توجه به ظرفیت‌هایی که در کشور وجود دارد با برنامه مدون و توجه ویژه به بخش گردشگری که بیشترین خسارت کرونا را متحمل شد، می‌توان از سرمایه‌گذاران این حوزه حمایت کرده و در کنار آن زمینه برای بازگشت رونق به گردشگری را در ایام پساکرونا فراهم آورد.

در حال حاضر توسعه زیرساخت‌ها در کنار تبلیغ و معرفی قابلیت‌های گردشگری کشور در سطح بین المللی می‌تواند راهگشای رونق این صنعت در پساکرونا باشد تا با ارائه مناسب ویژگی‌های تاریخی، طبیعی و تفریحی کشورمان که یکی از مناطق بکر و خاص دنیاست زمینه برای حضور گردشگران بین‌المللی در کشور را شاهد باشیم که در راستای تحقق این مهم در سطح استان اردبیل نیز اقدامات در حال اجراست.

در استان اردبیل با توجه به ظرفیت‌هایی که در این منطقه وجود دارد و با حضور در اردبیل در کنار بهره‌مندی از آب و هوای مطبوع ییلاقی، به شعاع ۷۰ کیلومتری می‌توان به دشت، دریا، صخره، دره، کوه، جنگل و مواریث تاریخی مهمی دسترسی داشت، برنامه‌ریزی برای رونق گردشگری این دیار تمدن‌ساز را ضروری ساخت.

دوران کرونا بهترین فرصت برای ارتقای سطح کیفی تاسیسات گردشگری و معرفی قابلیت‌ها بود و با توجه به این مهم، برای دوران پساکرونا در این دوران برنامه بسیار دقیقی در برهه‌های نزدیک، میانی و بلندمدت تدوین شده تا با عملیاتی شدن آن صنعت نیمه‌جان گردشگری در منطقه جانی دوباره بگیرد.

تدوین این برنامه در سطح کشور به یقین می‌تواند خسارات واردشده به صنعت پرسود گردشگری را در ایام پساکرونا فراهم آورد که لازمه این امر پژوهش‌محور بودن برنامه‌ها، توسعه زیرساخت‌ها، تبلیغ و معرفی ظرفیت‌ها، شناسایی حلقه‌های مفقوده حوزه گردشگری و حمایت از سرمایه‌گذاران است تا در آینده با چالش‌ها و نارسایی‌ها در این بخش روبه‌رو نشویم.

منبع:میراث آریا