نوشته‌ها

ایده فناورانه‌ و مشتری‌محور یزدی‌ها برای گردشگری سلامت

مدیر یکی از آژانس‌های مسافرتی یزد که به عنوان هسته فناور در پارک علم و فناوری یزد پذیرش شده است، از اجرای طرحی جامع به منظور ساماندهی حوزه گردشگری سلامت کشور با ویژگی‌ها وجذابیت‌های خاص برای گردشگران خبر داد.

«حمید برازنده» در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا ضمن اشاره به انتخاب این شرکت مسافرتی به عنوان تنها هسته فناور یک دفتر خدمات مسافرتی در پارک علم و فناوری یزد، اظهار کرد: ایده‌ی ثبت شده‌ و مورد تایید این مجموعه‌ی فناور مربوط به حوزه گردشگری سلامت است که به عنوان اولین ایده در این خصوص، اجرایی خواهد شد.

وی با بیان این که در راستای تحقق این ایده نیز تیمی متشکل از کارشناسان فناوری اطلاعات جهت برنامه‌نویسی و تولید محتوا در این مجموعه مستقر شده است، گفت: تلاش داریم با ورود به حوزه گردشگری الکترونیک، خدمات مورد نظر را به صورت غیرحضوری به متقاضیان ارائه دهیم.

این فعال گردشگری خاطرنشان کرد: تمام زنجیره‌ی گردشگری سلامت در قالب بسته‌هایی کامل از سوی متقاضیان انتخاب خواهد شد و بیماران داخل و خارج از کشور به واسطه سامانه‌ای که به سه زبان فارسی، عربی و انگلیسی مجهز است، می‌توانند برای سفر خود برنامه‌ریزی و مدیریت داشته باشند که نمونه مشابهی از آن را در کشور تاکنون نداشته‌ایم.

وی افزود: متقاضیان با ارسال پرونده پزشکی خود، مراکز درمانی و پزشک مورد نظر خود را انتخاب کرده و درخصوص درخواست ویزا اقدام خواهند کرد.

برازنده با بیان این که در خدمات مورد نظر این مجموعه‌ی فناور در حوزه گردشگری تمام خدمات مورد نیاز بیمار و همراهان وی اعم از تفریح، بازدید از بناهای تاریخی و صنایع دستی و سایر خدمات در نظر گرفته شده است، تصریح کرد: انتقال پول یکی از مشکلات ناشی از تحریم‌ها در کشورمان است که برای رفع این مشکل نیز برنامه‌ریزی کردیم تا افراد بتوانند از طریق ارز دیجیتال و سامانه‌های بین‌المللی نسبت به پرداخت هزینه‌های سفر اقدام کنند.

وی از نبود فضای فیزیکی مناسب برای استقرار چنین شرکت‌هایی به علت کمبود فضای پارک علم و فناوری یاد کرد و در این رابطه گفت: متاسفانه پارک علم و فناوری با کمبود فضای فیزیکی مواجه است و شرکت‌هایی مانند شرکت ما نمی‌توانند استفاده مطلوبی از فضای پارک داشته باشند.

اقتصاد زیرزمینی و غیرمجاز کنونی گردشگری سلامت

برازنده بر لزوم حمایت وزارت بهداشت از اجرای چنین طرح‌هایی تاکید و تصریح کرد: تاکنون هیچ حمایتی از این طریق صورت نگرفته و انتظار حمایت هم نداریم ولی از آنها انتظار داریم که حداقل چوب لای چرخ فعالیت بخش خصوصی نیز نگذارند.

وی با بیان این که یزد برای تبدیل شدن به مقصد گردشگری سلامت ایران باید در وهله اول زیرساخت‌های مجاز را توسعه بدهد، گفت: ابتدا باید خانه‌های غیرمجاز تعطیل شود و زیرساخت‌های مجاز اقامتی و خصوصاً هتل‌ها در سطح‌بندی‌های متعدد به رونق بیافتد.

وی افزود: متاسفانه روزانه یک‌هزار نفر در واحدهای غیرمجاز اقامتی در حال اقامت هستند و این اقتصاد قابل توجه در گردشگری سلامت، به صورت زیرزمینی و غیرمجاز در جریان است.

این فعال گردشگری خاطرنشان کرد: یکی دیگر از مشکلات یزد در حوزه توسعه گردشگری سلامت مربوط به پروازهای مستقیم بین‌المللی به یزد است که باید در اولویت سطح کلان مدیریتی استان قرار داشته باشد.

طرح صیانت، یک طرح هیجانی و زیان‌آور برای اقتصاد

این فعال گردشگری به طرح صیانت و تبعات چنین طرحی در اجرای این طرح گردشگری سلامت نیز اشاره کرد و گفت: من معتقدم که طرح صیانت یک طرح هیجانی است و قابلیت عملیاتی شدن ندارد و ضرری که به اقتصاد کشور می‌رساند به راحتی قابل جبران نیست که کشور بخواهد برای آن ریسک کند.

وی با بیان این که این طرح با چنین فرایندی اجرایی نیست، گفت: کشوری که می‌خواهد اسلام را صادر کند، نمیتواند مانند کشور کره شمالی خود را محدود کند و با دنیا ارتباطی نداشته باشد و ادعا کند که نیازی به ارتباط با دنیا ندارد، از طرفی این طرح حتی با اصلاحات مورد نظر نیز به راحتی و در مدت زمان کوتاه اجرایی نخواهد بود.

برازنده با بیان این که در کشور ما همیشه تصمیمات عجولانه‌ گرفته می‎شود، اظهار کرد: من نگران چنین طرح‌هایی نیستم و برنامه‌های مورد نظرم را اجرایی خواهم کرد چرا که معتقدم دنیا به هم وابسته است و جدایی از آن به معنای نابودی است.

منبع:ایسنا

ویزافروشی در گردشگری سلامت را قبول داریم اما مافیا و قاچاق انسان را خیر

رییس هیات مدیره انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی با اشاره به ویزافروشی در حوزه گردشگری سلامت، از وجود مافیا برای دریافت مجوز ورود گردشگران سلامت خبر داد اما دبیر شورای راهبردی گردشگری سلامت کشور با تایید وجود ویزافروشی، محدودیت در ورود گردشگران را عامل اتفاقات سوء در این حوزه دانست.

به گزارش خبرنگار ایلنا، حرمت‌الله رفیعی  (رییس هیات مدیره انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی) با تاکید برآنکه در حال حاضر به دلیل عدم حمایت‌های متولی گردشگری، تورهای داخلی از یکسو و تورهای ورودی از دیگر سو تعطیل شده‌اند، گفت: جفا در حق اقتصاد گردشگر انجام شده. وقتی می‌توانست بارقه‌ای وجود داشته باشد و مردم درآمدزایی داشته باشند چنین امری محقق نشد. نگاه اقتصادی به گردشگری وجود نداشت و با وجود آنکه درحال حاضر مرزها بسته هستند و اجازه ورود گردشگران داده نمی‌شود، ویزا برای گردشگران سلامت صادر می‌شود.

او ادامه داد: درحال حاضر به نام گردشگری سلامت شاهد ویزافروشی هستیم. از دو کشور عراق و افغانستان افرادی را تحت عنوان گردشگر سلامت وارد کشور می‌کنند و بدون آنکه نظارتی وجود داشته باشد شاهد آن هستیم که بخش عمده‌ای از آنها گردشگر سلامت نیستند. این یعنی ویزافروشی انجام شده و افراد با انگیزه‌های منفعت شخصی درصدد این کار برآمده‌اند.

رفیعی با تاکید برآنکه تنها تعداد معدودی از دفاتر خدمات مسافرتی اجازه دریافت و صدور ویزای گردشگری سلامت را دارند، به وجود باند مافیا در این حوزه اشاره کرد و گفت: برخی افراد خاص از این امر منفعت می‌برند! این در شرایطی است که هنوز انحصار در معاونت گردشگری وجود دارد و تنها برای عده‌ای مجوز گردشگری سلامت صادر می‌شود.

این فعال حوزه گردشگری درخصوص نقش وزارت بهداشت در اتفاقاتی که در حوزه گردشگری سلامت شاهد هستیم، گفت: از آنجا که اقتدار لازم در بخش معاونت گردشگری برای ساماندهی گردشگری سلامت وجود نداشت، وزارت بهداشت نیز سوءاستفاده کرد و برای خود کسب و کار راه انداخت. درحالی‌که درصد بسیار کمی از افرادی که به عنوان گردشگر سلامت وارد کشور می‌شوند،‌ به مراکز درمانی و بیمارستانی مراجعه می‌کنند. حال مسئولان باید پاسخگو باشند که بخش عمده‌ای این این افراد اصلا گردشگر سلامت نیستند؟ این به معنای آن است که از ویزای گردشگری سلامت برای جابه‌جایی و خروج از مبدایی دیگر استفاده شده است.

او ادامه داد: مسئولان از طریق صدور ویزای گردشگری سلامت، آمار گردشگران ورودی خود را افزایش می‌دهند درحالی که همین مسئله می‌توان پای را به برخی موضوعات خطرناک باز کند. در این صورت چه کسی پاسخگو خواهد بود؟

فعالیت 300 دفتر خدمات مسافرتی در حوزه گردشگری سلامت

امین حقیقت (دبیر شورای راهبری گردشگری سلامت کشور) با اشاره به آنکه وزارت میراث و گردشگری بعد از انجام رایزنی‌های متعدد با وزارت خارجه موفق شد تا اجازه صدور ویزا برای گردشگران سلامت را بگیرد، گفت: آبان ماه سال ۱۳۹۹ بود که موفق شدیم ویزای گردشگر سلامت را تحت عنوان ویزای درمان به روی گردشگران باز کنیم. از این رو تمام شرکت‌هایی که از وزارت میراث و گردشگری مجوز دارند به وزارت خارجه معرفی شدند تا امکان صدور ویزا را داشته باشند.

به گفته او، عمده مسافران ما در حوزه گردشگری سلامت از کشورهای همسایه بخصوص عراق، افغانستان و عمان هستند و می‌توان گفت درحال حاضر باتوجه به شیوع ویروس کرونا، تنها گروه گردشگری که می‌تواند وارد کشور شود، گردشگران سلامت هستند.

دبیر شورای راهبردی گردشگری سلامت کشور درخصوص آژانس‌ها و دفاتر خدمات مسافرتی که امکان صدور ویزا برای گردشگران سلامت را دارند، گفت: تمام دفاتر خدمات مسافرتی که مجوز بند (ب) را از وزات میراث و گردشگری دریافت و مدارک لازم و تفاهم نامه با بیمارستان‌های دارای IPD را ارائه دهند، می‌توانند گواهینامه حرفه‌ای ورود گردشگر سلامت را دریافت کنند. این گواهینامه تنها گواهینامه مصوب و قانونی است.

هرچند دبیر شورای راهبردی گردشگری سلامت کشور از امکان صدور گواهینامه حرفه‌ای ورود گردشگر سلامت برای تمام دفاتر خدمات مسافرتی که شرایط لازم را داشته باشند، حکایت می‌کند اما بنابر آمار اعلام شده از سوی او؛ تنها ۳۰۰ دفتر خدمات مسافرتی توانسته‌اند این مجوز رادریافت کنند این درحالی است که بیش از ۵ هزار دفتر خدمات مسافرتی در ایران مجوز فعالیت دارند. آمار دفاتر صاحب گواهینامه حرفه‌ای ورود گردشگر سلامت هم تا اواسط سال ۹۸ دورقمی بود و طی دو سال گذشته شاهد رسیدن این تعداد به ۳۰۰ واحد بودیم.

امین حقیقت با این‌حال وجود هرگونه رانت در این حوزه را رد کرد و گفت: وزارت بهداشت در دو سال گذشته یک آیین‌نامه داخلی ابلاغ کرد که بر اساس آن که مصوبه قانونی نداشت، مجوزهایی به نام تسهیلگری صادر می‌کردند که منجر به بروز شیطنت‌هایی شده بود و چارچوب خاصی برای صدور آن نبود. عده‌ای می‌توانستند آن مجوز را بگیرند و عده‌ای نمی‌توانستند. اما با پیگیری‌های معاونت گردشگری از طریق مصوبات هیات دولت، تنها مرجع رسمی صدور گواهی حرفه‌ای گردشگری سلامت، وزارت میراث و گردشگری معرفی شد و اکنون هر کس تمایل دارد در این حوزه فعالیت داشته باشد، می‌تواند با معرفی محل فعالیت، مدیر فنی و تضامین قانونی و عقد قرارداد با بیمارستان‌های مورد تایید مجوز را دریافت کند.

وی درخصوص وجود نظارت کافی بر گردشگران سلامت و این مهم که آیا تمام افرادی که ویزای گردشگری سلامت دریافت می‌کنند به مراکز درمانی و بیمارستان‌ها مراجعه می‌کنند یا آنکه شاهد ویزافروشی در این حوزه هستیم، گفت: اینکه گردشگران سلامت به بیمارستان‌ها مراجعه می‌کنند یا خیر باید توسط وزارت بهداشت پیگیری شود. اما متاسفانه هر جا که محدودیت بوجود آید و کنترل‌های غیرکارشناسانه اعمال شود، تولید فساد می‌کند. زمانی که تمام مبادی ورودی کشور بسته شده و تنها یک کانال به نام گردشگری سلامت برای ورود به کشور باز گذاشته شده، طبیعی است که عده‌ای که می‌خواهند بیایند حتا اگر مریض هم نباشند درصدد جعل برمی‌آیند. ویزافروشی در این حوزه را قبول داریم اما تعداد آن به اندازه‌ای نیست که کل صنعت را قربانی کنیم. بخش جزیی از افراد از اعتماد آژانس‌داران سوءاستفاده می‌کنند و با ارائه مدارک جعلی درصدد معرفی خود به عنوان گردشگر سلامت برمی‌آیند که در این‌صورت آژانس‌دار با دریافت مدارک بیماری فرد می‌تواند اقدامات لازم را انجام دهد. ما معتقدیم که ۹۰ درصد آن‌ها از جعل مدارک توسط گردشگران سلامت بی‌اطلاع هستند و معمولا آن‌ها زمانی مطلع می‌شوند که بیمار وارد کشور شده و به مراکز درمانی مراجعه نکرده است.

دبیر شورای راهبردی گردشگری سلامت کشور مبحث قاچاق انسان با استفاده از صدور ویزا برای گردشگران سلامت را رد کرد و گفت: اگر ستاد ملی کرونا با استفاده از تجارب کارشناسان معاونت گردشگری درصدد صدور ویزا برای گردشگران برآید و این امر تسهیل کند، فشار از روی گردشگری سلامت برداشته می‌شود و ما می‌توانیم همانند سایر کشورها با رعایت پروتکل‌های بهداشتی در صدد ورود گردشگران برآییم.

منبع:ایلنا

توسعه «گردشگری سلامت» نیازمند برنامه جامع راهبردی است

 مدرس گردشگری دانشگاه علامه طباطبایی با تاکید بر ضرورت سازمان‌دهی و سامان‌دهی زنجیره تامین ارزش گردشگری سلامت گفت: توسعه «گردشگری سلامت» به یک برنامه جامع راهبردی بلند مدت و مورد توافق همه دستگاه‌های متولی و همکار در بخش‌های دولتی و خصوصی، نیاز دارد.

دیاکو عباسی در گفت‌وگو با خبرنگار فرهنگی ایرنا درباره توسعه گردشگری سلامت در ایران گفت: گردشگری سلامت (Helth tourism) یکی از بخش‌های مهم و در حال رشد تجارت بین‌المللی گردشگری در جهان است و به دو گونه گردشگری پزشکی (medical tourism) و گردشگری تندرستی (Wellness tourism) تقسیم می‌شود که اولی بیشتر شامل گردشگرانی است که با هدف دریافت خدمات درمانی به محیطی از خارج از محیط معمول زندگی و اقامت خود سفر و از زیرساخت‌های درمانی مقصد گردشگری استفاده می‌کنند و دومی بیشتر پیرامون بهره‌مندی از زیرساخت های ورزشی و مواهب طبیعی مانند آب درمانی است.

مدرس گردشگری دانشگاه علامه طباطبایی تهران اظهار داشت: هر دو گونه گردشگری سلامت (پزشکی و تندرستی) در مقایسه با سایر بخش‌های مختلف صنعت گردشگری در سطح بین‌المللی پیشتاز هستند و سرمایه‌گذاری بسیاری در مقاصد مختلف گردشگری در سطح آسیا و خاورمیانه روی آن انجام شده است، زیرا نرخ گردشگری سلامت در تجارت بین‌المللی به بیش از ٢٠ درصد بیشتر از سایر سهم سایر گونه‌های صنعت گردشگری رسیده است.

 

درآمد اردن از گردشگری پزشکی ۴ برابر ایران است

عباسی با اشاره به الگوهای موفق بین‌المللی برندهای گردشگری پزشکی در جهان، گفت: در ایران بیش از هزار بیمارستان دولتی و خصوصی داریم؛ ولی طبق آمار سازمان نظام پزشکی و وزارت بهداشت در آمد گردشگری پزشکی فقط کمی بیش از یک میلیارد دلار در سال است، اما اردن با حدود ٨٠ بیمارستان دولتی و خصوصی سالانه حدود ۴میلیارد دلار از بخش گردشگری پزشکی درآمد دارد.

وی با اشاره به ظرفیت‌های حوزه گردشگری پزشکی ایران اظهار داشت: ایران می‌تواند با تکیه به این ظرفیت‌ها البته بر مبنای یک راهبرد و برنامه علمی، مدیریت تخصصی، فرصت‌های تجاری و درآمدزایی و اشتغالزایی ایجاد کند و سهم بیشتری در بازار جهانی و منطقه‌ای در این بخش برای خود کسب کند.

مدرس گردشگری افزود: گردشگری پزشکی از آنجا که مستقیم با بیمار مرتبط است از نظر  تاسیسات و تجهیزات زیر بنایی (لجستیکی) و پشتیبانی بسیار پیچیده است.  بیماری که نگرانی‌های سلامت خود را دارد و هدف و موقعیت او در سفر به کشوری با ظرفیت گردشگری پزشکی با سفر یک گردشگر عادی به همان کشور تفاوت دارد و ارائه خدمات جانبی و اطمینان از استاندارد و کیفیت خدمات و برند بودن تسهیل گران و واسطه‌های خدمات‌دهنده، برای او بسیار مهم است.

وی خدمات درمانی را محوریت در زنجیره تامین خدمات گردشگری پزشکی دانست و افزود: خدمات درمانی در مراکز درمانی توسط پزشکان و کادر درمان ارائه می‌شود که البته برای گردشگری پزشکی لازم، اما کافی نیست و باید مراکز و تاسیسات و دفاتر گردشگری هم بتوانند خدمات تخصصی و با کیفیت مطلوب و مورد نیاز بیماران بین‌المللی ارائه دهند. بیمارانی که با هدف درمان به مقصد گردشگری پزشکی سفر می‌کنند، علاوه بر خدمات درمانی به خدمات اقامت و پذیرایی، حمل‌ونقل خاص خود و ویزا نیاز دارند که هر کدام بنا به بازار هدف و روحیات ملل مختلف، متمایز است.

 

ضرورت ایجاد دفاتر ویژه خدمات گردشگری سلامت و تسهیل‌گران پزشکی پیشران

عباسی بیان کرد: در ایران در حال حاضر از نظر ارائه خدمات جانبی گردشگری سلامت، از پشتیبانی تا جذب گردشگر از بازارهای هدف ضعف‌های اساسی وجود دارد؛ دفاتر ویژه خدمات گردشگری یا تسهیل‌گران حرفه ای گردشگری پزشکی پیشران وجود ندارند که امکان رقابت با شرکت‌های بین‌المللی در مقصد مانند ترکیه و اردن داشته باشند.

وی با اشاره به روند جذب گردشگر پزشکی افزود: از همان ابتدا که بیمار، ایران را برای دریافت خدمات درمانی شناسایی می‌کند و تمایل دارد به یک مرکز درمانی در کشور ما مراجعه کند باید از نقطه اول تا آخر، از مشاوره پزشکی قبل از سفر تا خدمات مشاوره سفر و ویزا، سازمان‌دهی زنجیره تامین و ارزش شکل گرفته باشد، اما به دلیل آن که دفاتر خدماتی گردشگری یا تسهیلگران گردشگری پزشکی در ایران نتوانستند حرفه‌ای این خدمات را طراحی، بسته‌بندی، تبلیغ و بازاریابی و ارائه کنند، سهم ما از این بازار در حال کاهش است.

هتل‌های ایران خدمات متمایز و مورد نیاز و منطبق با خواسته‌های گردشگری پزشکی را طراحی نکرده اند و این زنجیره خوب کار نمی‌کند و سازماندهی نشده است؛ اگر چه ایران را در منطقه غرب آسیا به عنوان مقصد گردشگری پزشکی و قیمت مناسب و پزشکان حاذق می‌شناسند و معرفی می‌شود،  وقتی متقاضیان بدون برنامه و مشاور از کشورهای همسایه به ایران می‌آیند و در دام دلالان می‌افتند و به مراکز بدون شناسنامه برده شده و خدمات بی‌کیفیت دریافت می‌کنند، در بلندمدت تصویر ایران در بخش گردشگری پزشکی مخدوش می‌شود.

زنجیره تامین ارزش گردشگری سلامت سازمان‌دهی و سامان‌دهی شود

عباسی تاکید کرد: وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی به عنوان متولیان حوزه گردشگری سلامت باید نقش بهتر و فعال‌تری داشته باشند و زنجیره تامین ارزش این بخش را به لحاظ ساختاری، سازمان‌دهی و سامان‌دهی کنند.

پژوهشگر حوزه گردشگری سلامت خاطرنشان کرد: در ایران از سال ١٣٩۴ شورای راهبری گردشگری سلامت با حضور ۵ عضو شامل وزارتخانه‌های میراث‌فرهنگی، بهداشت، امورخارجه و سازمان نظام پزشکی و اتاق بازرگانی ایران تشکیل شده و از همان زمان فقط به سیاست گذاری پرداخته و راهبرد تدوین می‌کنند، اما در مقام عمل و اجرا نتیجه مطلوب در حوزه گردشگری پزشکی حاصل نشده است.

عباسی در آسیب‌شناسی توسعه گردشگری سلامت در ایران گفت: بجز ضعف ساختاری، ناهماهنگی میان متولیان این بخش در ایفای نقش ذاتی خود، نقص در روند و فرایند ارتباط با بخش خصوصی و مشخص نبودن جایگاه فعالان این حوزه، از مهمترین چالش‌های بخش گردشگری سلامت است.

مدرس گردشگری دانشگاه علامه طباطبایی تاکید کرد: برای توسعه گردشگری سلامت باید یک برنامه راهبردی بلندمدت تدوین شود که همه بخش‌های مرتبط روی آن اتفاق نظر داشته باشند؛ در حال حاضر برنامه و تقسیم کار و نقش و مسئولیت وجود ندارد و در رفتارهای نهادها و وزارتخانه های مرتبط با این حوزه آشفتگی دیده می‌شود محور جلسات مشترک فقط در مبنای گفت و گو است، اما انسجام لازم در عمل به برنامه‌ها و اجرای آن، دیده نمی‌شود.

عباسی گفت: اولویت‌های اجرایی برای وزارتخانه‌های مرتبط با گردشگری سلامت و نحوه برقراری ارتباط با یکدیگر و بخش خصوصی، باید شفاف و دارای فرایند منطق کاری شود، اعضای شورای گردشگری سلامت باید منابع را مشخص کنند و کارگروه‌های اجرایی برای پیگیری برنامه‌ها و مصوبات خو را تشکیل دهند تا از وقفه در کارها جلوگیری شود.

وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی همچنین باید روحیه تصدی‌گری و تولی‌گری دولتی خود را کنار بگذارد و اجازه دهد از ظرفیت‌های سایر بخش‌ها در حوزه گردشگری سلامت بهره‌برداری شود.  خود را منحصر و یکه‌تاز این عرصه نداند و اقدامات سایر بخش‌ها را دخالت در حوزه کاری و ماموریتی خود نبیند.

صنعت گردشگری نیازمند وزارتخانه‌ای فرابخشی و میان‌بخشی

عباسی صنعت گردشگری را نیازمند وزارتخانه‌ای فرابخشی و میان‌بخشی دانست و گفت: ماهیت این حوزه می‌طلبد وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی نفوذ و تعامل گسترده با سایر وزیران و مدیران بخش‌های دولتی و خصوصی داشته باشد. اگر این تعامل نباشد قطعا نمی‌تواند برنامه‌های خود را پیش ببرد؛ مثلا باید با تعامل از منابع و امکانات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به عنوان یکی از پایه‌های مهم گردشگری سلامت استفاده کند.

مدرس گردشگری دانشگاه علامه طباطبایی به کمبود منابع و بودجه در وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی اشاره کرد و افزود: برای توسعه گردشگری سلامت، وزارت گردشگری با بودجه محدود ۴٠٠ میلیارد تومانی باید بتواند از ظرفیت بودجه بیش از ۵٠ هزار میلیارد تومانی وزارت بهداشت هم استفاده کند؛ این وزارتخانه باید تعاملی اثربخش مبتنی بر منافع مشترک و همکاری بین‌بخشی را هم با سازمان نظام پزشکی به عنوان پارلمان پزشکان و اتاق بازرگانی ایران به عنوان پارلمان بخش خصوصی برقرار کند.

بیشتر متولیان گردشگری در سطح بین‌المللی نه تنها صرفا سیاستگذار نیستند، بلکه به طور کلی سیاست‌پذیر هستند و تلاش می‌کنند از توان سایر بخش‌ها استفاده کنند؛ این روحیه به عنوان یک رویه و الگو باید در وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی در دولت سیزدهم تقویت شود؛ تا این نگرش‌ها و روندها در ساختار حل نشود نمی‌توان به توسعه گردشگری سلامت به عنوان یک برند منطقه‌ای و جهانی دست یافت.

اهمیت آموزش منابع اتسانی وتبلیغات و بازاریابی در حوزه گردشگری سلامت

عباسی بر ضرورت و جدیت آموزش و توسعه منابع انسانی در فصل مشترک حوزه های گردشگری و سلامت تاکید کرد و افزود: برندینگ و بازاریابی محصول و خدمات گردشگری سلامت ایران باید به روش علمی برنامه‌ریزی و اجرا شود. برای این حوزه باید نماد و نشانه (لوگو) طراحی و با آن ایران به عنوان با کیفیت‌ترین، جذاب‌تربن و ارزان‌ترین مقصد گردشگری سلامت معرفی شود.

مدرس حوزه گردشگری اظهار داشت: بسیاری گردشگران و متقاضیان خدمات گردشگری سلامت در بازارهای هدف هنوز از ظرفیت‌های و امکانات ایران در این بخش تصور و اطلاعی ندارند که نشان از ضعف در اطلاع‌رسانی و تبلیغات حوزه های مرتبط است.  دولت سیزدهم باید علاوه بر آسیب شناسی با برنامه ای منسجم چالش‌ها و کاستی ها پیش روی توسعه گردشگری سلامت را ریشه‌ای حل کند.

بخش خصوصی همکار دولت در توسعه گردشگری سلامت  

عباسی  تاکید کرد: وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی دولت سیزدهم باید بخش خصوصی حوزه گردشگری سلامت را به عنوان مجری متخصص و توانمند در کنار خود قرار دهد و خود در  جایگاه ناظر حاکمیتی بنشیند،  نقش مجری را به بخش خصوصی فعال و معتبر این بخش بدهد و خود فقط مسیر را بسترسازی و ریل گذاری کند.

پژوهشگر حوزه گردشگری سلامت افزود: در این حوزه گاهی موازی‌کاری وزارتخانه‌های میراث‌فرهنگی و بهداشت حتی در صدور مجوز با عناوینی مانند تسهیلگران گردشگری سلامت و گواهینامه حرفه‌ای گردشگری سلامت هم دیده می‌شود که نشان می‌دهد در این بخش هم تعامل ایجاد نشده و البته حل این مشکل نیازمند تدوین یک آیین‌نامه اجرایی مشترک است.

مدرس گردشگری دانشگاه علامه طباطبایی گفت: توسعه گردشگری سلامت به عنوان یک فرصت ارزشمند و منحصر به‌فردایران، می‌تواند به اقتصاد کشور کمک کند که البته نیازمند هم‌افزایی و همکاری و جلوگیری از فرصت‌سوزی است؛ در غیر این صورت ظرفیت برند گردشگری سلامت ایران در بازارهای بین‌المللی در کوتاه مدت دچار تصویر مخدوش و منفی خواهد شد و این فرصت در تجارت بین‌المللی و بازار گردشگری به سرعت از دست می‌رود.

منبع:ایرنا

دولت از ظرفیت بخش خصوصی در توسعه «گردشگری سلامت» استفاده کند

نایب رییس فراکسیون گردشگری مجلس شورای اسلامی گفت: دولت باید کمک کند بخش خصوصی در حوزه «سلامت» و «گردشگری سلامت» به جایگاه واقعی خود برسد و ضمن حمایت و پشتیبانی از این ظرفیت استفاده کند.

به گزارش گروه فرهنگی ایرنا، پنجمین کنگره بین‌المللی سلامت کشورهای اسلامی با هدف معرفی ظرفیت‌های سلامت و گردشگری سلامت کشورهای اسلامی با حمایت وزارتخانه‌ها و تشکل‌های فعال در حوزه سلامت و گردشگری کشورها ۱۴ تا ۱۶ شهریور ۱۴۰۰ در تهران برگزار می‌شود.

این کنگره با کسب تجارب برگزاری چهار دوره در سال‌های گذشته و تعاملات اجرایی موثر با بخش‌های خصوصی و تشکل‌های فعال حوزه گردشگری سلامت سایر کشورها در سال ۱۴۰۰ نسبت به دعوت و ارایه تسهیلات جهت حضور و مشارکت ۲۰۰ نفر از فعالان موثر بخش‌های خصوصی گردشگری سلامت، بیمارستان‌ها ،کلینیک‌ها مراکز درمانی، تشکل‌های فعال در حوزه گردشگری، هتل‌ها، شرکت‌های تجهیزات پزشکی و آزمایشگاهی، فعالان حوزه تغذیه و گیاهان دارویی و همچنین استارت‌آپ‌های فعال در بخش های سلامت و گردشگری از کشورهای مختلف جهان اقدام کرده است.

برگزاری این رویداد بین المللی در حالی که ولی تیموری معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی می گوید «۲۷ هزار نفر در سه ماهه نخست سال جاری در قالب گردشگری سلامت با رعایت پروتکل‌های بهداشتی به کشورمان سفر کردند» نشان می دهد با ظرفیت و جذابیتی که این شاخه گردشگری در ایران دارد و در دو دهه اخیر جایگاه خود را در بازار داخلی و بازار منطقه ای باز کرده می توان با راهبرد بازاریایی و تبلیغاتی هدفمند در حوزه کشورهای بازار هدف گردشگری، فرصت های ارزشمندی در کسب درآمد، ایجاد اشتغال و جذب سرمایه گذار در کشور ایجاد کرد.

بیشتر خدمات گردشگری سلامت توسط بخش خصوصی انجام می‌شود

نایب‌رییس فراکسیون گردشگری مجلس شورای اسلامی در گفت‌وگو با خبرنگار فرهنگی ایرنا با بیان اینکه بیشتر خدمات گردشگری سلامت توسط بخش خصوصی انجام می‌شود؛ اظهار داشت: برای توسعه گردشگری و گردشگری سلامت، در کنار وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، وزارت بهداشت، درمان و آموزش‌پزشکی، همه دستگاه‌های اجرایی باید پای کار بیایند و به صورت کامل از بخش خصوصی فعال و متخصص این حوزه حمایت و پشتیبانی کند.

محمدعلی محسنی‌بندپی گفت: این سال ها از بخش خصوصی غفلت شده است. در شرایط سخت تحریم و کرونا بخش خصوصی حوزه پزشکی برای حفظ منافع و بقای خود در بازار با هماهنگی کشورهای منطقه پنجمین کنگره بین‌المللی سلامت کشورهای اسلامی را برگزار می کند. این بخش وزارت میراث فرهنگی و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی را با خود همراه کرده است. اگر این رویداد به یکی از این وزارتخانه ها واگذار می شد برگزاری این رویداد با مشکل مواجه می شد.

نماینده مردم چالوس، نوشهر و کلاردشت در مجلس افزود: پنجمین کنگره بین‌المللی سلامت کشورهای اسلامی یکی از رویدادهای مهم حوزه بهداشت و گردشگری است که در منطقه برگزار می شود، این کنگره و بخش خصوصی فعال در زمینه سلامت و گردشگری سلامت نیازمند توجه بیشتر، تقویت و حمایت همه مسئولان در دولت و مجلس است.

به جای تقویت گردشگری سلامت، پزشک متخصص صادر می‌کنیم

محسنی بندپی گفت: با همه سیاست‌های برخی  کشورها در حوزه سلامت، بهداشت و پزشکی که برای برتری در منطقه اجرا می‌کنند، ایران با تکیه بر داشته‌های درونی و واقعی و به اتکا دانشمندان و پزشکان خود در شاخه‌ها و رشته‌های مختلف، در رتبه نخست پزشکی در منطقه غرب آسیا قرار دارد، اما هنوز نتوانستیم بازار سلامت منطقه را در اختیار بگیریم.

متاسفانه بیشتر فارغ التحصیلان رشته های پزشکی ما از کشور خارج و به کشورهای همسایه مهاجرت می کنند. به جای آنکه گردشگر سلامت را به کشور جذب کنیم و این شاخه از گردشگری را توسعه داده و تقویت کنیم، پزشکان متخصص و کادر نخبه درمان خود را به کشورهای مختلف جهان صادر می کنیم و آنها به گردشگران این حوزه در کشورهای دیگر خدمات پزشکی و درمانی می دهند.

وی افزود: ما در کار گروهی بسیار ضعیف هستیم، به جای همکاری و همگرایی و ترکیب، استاد تجزیه و واگرایی هستیم. همه این نواقص مربوط به گردشگری و گردشگری سلامت نیست، توسعه این شاخه از گردشگری به سیاست‌های کلی، همه جامعه و نظام برنامه‌ریزی و مدیریت کشور بر می‌گردد.

تسهیل فعالیت بخش خصوصی در حوزه سلامت و گردشگری سلامت

محسنی بندپی به بازار مبتنی بر جمعیت ۶۵۰ میلیون نفری کشورهای منطقه اطراف ایران اشاره کرد و گفت: باید به ظرفیت ارزشمند این بازار بزرگ بیشتر توجه کنیم، پیش از کرونا بخشی از جامعه حدود ۸۵ میلیونی خود ما ترجیح می دانند پول خود را با سفر به کشورهای همسایه هزینه کنند، اگر درست برنامه ریزی و تبلغیات شود. اگر از این فرصت دوران کرونا برای بازبینی سیاست ها وبرنامه های استفاده شود، علاوه تقویت گردشگری داخلی، سهم بزرگی از تقاضای سفر به ایران را میان گردشگران خارجی برای پساکرونا می توان ایجاد کرد.

نایب‌رییس فراکسیون گردشگری مجلس تصدی‌گری دولتی را از مهمترین مشکلات چهار دهه گذشته کشور دانست و گفت: همه دولت‌ها به اتکای درآمد تک‌محصولی نفتی، هرگز رقیبی برای خود تصور نکرده و هر کاری هم خواستند انجام داده‌اند. بخش دولتی ما باید فقط به وظایف حاکمیتی و نظارتی خود بپردازد، باید فعالیت بخش خصوصی در حوزه سلامت و گردشگری سلامت تسهیل شود؛ همه این مشکلات در حوزه برق و آب که امروز گرفتارش هستیم ناشی از همین نگاه تصدی‌گری تام است.

 دولت باید کمک کند بخش خصوصی حوزه سلامت و گردشگری سلامت به جایگاه و ظرفیت‌های واقعی خود برسند، البته نه اینکه در این بخش هم بنگاه‌های خصولتی ایجاد شود، دولت باید دخالت‌های خود را در ارائه خدمات گردشگری سلامت کاهش دهد تا بخش خصوصی واقعی به بالندگی برسد.

محسنی بندپی گفت: امروز در جهان بیشتر بار خدمات در بخش‌های مختلف به ویژه سلامت و گردشگری سلامت بر دوش بخش خصوصی و خاصیت بخش خصوصی این گونه است که اگر کوچکترین خلل در ارائه خدمات ایجاد شود بلافاصله سرویس دهنده دیگری جایگزین می‌شود. حال آنکه وقتی دولت این مسئولیت را به عهده می‌گیرد باید به نحو احسن خدمات رسانی کند، در صورتی که منابع ظرفیت محدود و مشکلات دولت بسیار است و اگر هم نقص و کندی داشته باشد، رقیبی ندارد که جایگزین شود.

نایب‌رییس فراکسیون گردشگری مجلس لزوم توسعه مناسبات بین المللی در گردشگری و گردشگری سلامت گفت: بخش خصوصی ایران در شاخه‌های مختلف گردشگری سلامت، هم ظرفیت دارد و هم توانمند است حتی در حوزه توان‌بخشی بسیار توانمندیم، ما نه تنها در بخش درمان، بلکه در آموزش و پژوهش پزشکی و بهداشتی هم رتبه اول را داریم.

نماینده مردم چالوس، نوشهر و کلاردشت در مجلس گفت: وزیر سلامت یکی از کشورهای همسایه که به ایران سفر کرده بود، اصلا گفتاردرمانی را نمی‌شناخت در صورتی که ما سال‌هاست دکترهای این رشته را تربیت می‌کنیم که می‌تواند ظرفیتی برای پذیرش دانشجوی خارجی باشد و پژوهش‌های بین‌المللی خوبی داشته باشیم.

پنجمین کنگره بین‌المللی سلامت کشورهای اسلامی/ ۱۴ تا ۱۶ شهریور

به گزارش گروه فرهنگی ایرنا، پنجمین کنگره بین‌المللی سلامت کشورهای اسلامی قرار بود ۲۲ تا ۲۴ تیر در تهران برگزار شود که با توجه به شرایط و وضعیت قرمز کرونایی در تهران این رویداد به شهریور موکول شد و با برنامه ریزی صورت گرفته این کنگره با رعایت کامل دستورالعمل‌های بهداشتی مصوب و ابلاغی ستاد ملی مقابله با کرونا از ۱۴ تا ۱۶ شهریور ۱۴۰۰ در دو بخش حضوری و مجازی میزبان همه فعالان سلامت و گردشگری سلامت کشورهاست.

در پنجمین دوره کنگره بین المللی سلامت کشورهای اسلامی سعی شده با برگزاری نشست‌های تجاری متنوع و فراهم ساختن انتقال تجارب بین‌المللی علاوه بر تنظیم مذاکرات تجاری نسبت به کارگروه‌های آموزش‌ تخصصی هم برگزار شود.

برنامه‌های اجرایی این رویداد در ۳ بخش رویدادهای جانبی، نشست‌های تجاری، کارگاه‌ها و کارگروه‌های تخصصی و آموزشی، به شرح زیر برنامه ریزی شده است:

رویدادهای جانبی

دومین رویداد بین‌المللی معرفی فرصتهای سرمایه گذاری در استارت‌آپ‌های سلامت و گردشگری سلامت TSTARS

نمایشگاه خدمات و محصولات شرکت‌ها و فعالان حوزه سلامت و گردشگری سلامت

نشست های تجاری

دومین نشست تجاری فعالان سلامت و گردشگری سلامت جمهوری آذربایجان و کشورهای اسلامی

دومین نشست تجاری فعالان سلامت و گردشگری سلامت افغانستان و کشورهای اسلامی

کارگاه‌ها و کارگروه‌های تخصصی و آموزشی

پنل تخصصی گردشگری درمانی

پنل تخصصی گردشگری ورزشی

پنل تخصصی گردشگری طبیعی، تندرستی و غذا

پنل تخصصی تجهیزات پزشکی و آزمایشگاهی

پنل تخصصی تغذیه و غذای سالم

این کنگره با کسب تجارب سال‌های گذشته و تعاملات اجرایی موثر با بخش‌های خصوصی و تشکل‌های فعال حوزه گردشگری سلامت سایر کشورها در سال ۱۴۰۰ نسبت به دعوت و ارائه تسهیلات جهت حضور و مشارکت ۲۰۰ نفر از فعالان موثر بخش‌های خصوصی گردشگری سلامت، بیمارستان‌ها ،کلینیک‌ها مراکز درمانی، تشکل‌های فعال در حوزه گردشگری، هتل‌ها، شرکت‌های تجهیزات پزشکی و آزمایشگاهی، فعالان حوزه تغذیه و گیاهان دارویی وهمچنین استارت‌آپ‌های فعال در بخش های سلامت و گردشگری از کشورهای مختلف جهان اقدام کرده است.

در این نشست سه روز فعالان و صاحب نظرانی از جمهوری آذربایجان، افغانستان، ارمنستان، امارات، ازبکستان، ترکیه، تاجیکستان، ترکمنستان، سوریه، عمان، عراق، قطر، قرقیزستان، قزاقستان، مالزی، مجارستان، هند، صربستان، اوکراین  حضور دارند که انتظار می رود این موضوع علاوه بر توسعه شبکه ارتباطی فعالان سلامت جهان اسلام به صورت ویژه مورد بهره‌برداری بخش‌های خصوصی جمهوری اسلامی ایران قرار گیرد.

با توجه به رقابت و فعالیت‌های جدی کشورهای پیشرو در حوزه سلامت جهت برندسازی ظرفیت‌های تخصصی به ویژه در پساکرونا انتظار می رود با مشارکت عمومی و نقش‌آفرینی موثر همه بخش‌های دولتی و خصوصی جلوه‌ای منحصر به فرد از توانمندی‌های بالقوه  ایران در حوزه سلامت ارائه و این رویداد منجر به توسعه روابط اقتصادی حوزه سلامت با سایر کشورهای اسلامی شود.

منبع:ایرنا

چرا گردشگران سلامت از سفر به ایران امتناع می‌کنند؟

مدیر گردشگری سلامت دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: تمام دستگاه‌ها، گروه‌ها و موسسات دولتی و خصوصی باید مدیریت شده و برخورد آنان با بیماران گردشگر سلامت مورد ارزیابی قرار گیرد. اینکه هر دستگاهی بخواهد تقصیرات را به سایر دستگاه‌ها یا اشخاص دیگر واگذار کند فقط باعث فرصت‌سوزی در این عرصه شده است.داوود خوش‌شکن در گفت‌وگو با ایسنا در خصوص میزان ورود گردشگر سلامت به مشهد در دو ماه ابتدایی ۱۴۰۰، اظهار کرد: در دو ماه ابتدایی ۱۴۰۰ مجموعا ۱۱۸۴ بیمار بین‌المللی بستری و ۱۲۸۳ بیمار بین‌الملل به صورت سرپایی در بیمارستان‌های مشهد خدمات دریافت کرده‌اند. همچنین در سال گذشته ۵۰ درصد کاهش ورود گردشگر سلامت به مشهد نسبت به سال ۹۸ داشته‌ایم.وی در خصوص رقبای جدید ایران در گردشگر سلامت گفت: رقبای جدیدی اضافه نشده‌اند. کشورهای هندوستان و ترکیه در منطقه از گذشته رقیب ما بوده‌اند. برخی از موانع باعث شده که این کشورها در حوزه گردشگری سلامت موفق‌تر از ایران عمل کنند. اگر مجموعه آدم‌ها، گروه‌ها و موسسات دولتی و خصوصی که در صنعت گردشگری سلامت فعالیت دارند به تعرفه‌ها، تکریم‌ها، برخوردها و فرایند انسانی و اخلاقی توجه نداشته باشند، ما درآمد این بخش را از دست خواهیم داد.

مدیر گردشگری سلامت دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: اینکه هر دستگاهی بخواهد تقصیرات را به سایر دستگاه‌ها یا اشخاص دیگر واگذار کند تنها باعث فرصت‌سوزی شده است. ترکیه پیش از کرونا در گردشگری سلامت از ایران جلوتر بود. بسیاری از بیمارانی که پیش از این برای انجام خدمات درمانی به ایران سفر می‌کردند، در دوران کرونا ترکیه را انتخاب کرده و انجام کارهای درمانی خود را به این کشور منتقل کردند.

خوش‌شکن یادآور شد: جامعه هدف ما در گردشگری سلامت افغانستان، عراق و ترکمنستان است که در حال حاضر به ترکیه سفر می‌کنند. تمام افراد و گروه‌های دولتی باید وظایف خود را به درستی انجام دهند. پزشک نباید پول اضافی از بیمار بگیرد، سیستم دولتی نباید برخورد خارج از روابط با بیمار داشته باشد، لیدرها نباید به دنبال اهداف شخصی خود باشند. اگر بتوانیم تک تک گروه‌ها را مدیریت کنیم، موفق شده‌ایم.

وی خاطرنشان کرد: بیماران گردشگری سلامت به دلیل این که کالای سلامتی ارزان در اختیارشان قرار گیرد و برخورد و تکریم خوبی با آنان شود، کشور هدف خود را انتخاب می‌کنند. در برخی از موارد ضعف داریم که باید مورد بازنگری قرار گیرند.

مدیر گردشگری سلامت دانشگاه علوم پزشکی مشهد عنوان کرد: مدیریت گردشگری سلامت وزارت بهداشت در حال طراحی سامانه‌ای الکترونیکی است تا ورود گردشگر سلامت از کشور خودش را پیگیری کند. با طراحی این سامانه مشخص خواهد شد که بیمار بین‌الملل از چه شرکتی وارد ایران می‌شود، در چه بیمارستانی خدمات دریافت کرده و چه میزان تعرفه پرداخت می‌کند. با این سامانه مشخص خواهد شد که گردشگر سلامت در چه بخشی خدمات درستی دریافت نکرده است.

خوش‌شکن بیان کرد: در مشهد ظرفیت‌های زیادی داشته و داریم اما این ظرفیت‌ها را هیچ موقع به درستی معرفی نکرده‌ایم. در سایت دانشگاه علوم پزشکی مشهد لینکی به عنوان معرفی گردشگر سلامت قرار داده شده است. در حالی‌که ۹۰ درصد مردم از فضای مجازی اطلاعات کسب می‌کنند، از ظرفیت فضای مجازی استفاده نکرده و نمی‌دانیم غالب فضای مجازی خانواده کشورهای هدف ما چیست.

وی ادامه داد: با توجه به ظرفیت مشهد به دنبال ایجاد محتوای درست و بارگذاری آن در فضای مجازی هستیم. اگر بتوانیم فضای گردشگری سلامت مشهد را به خوبی معرفی کنیم این فضا رونق پیدا خواهد کرد که مشهد و خراسان رضوی از این قضیه نفع خواهد برد.

منبع:ایسنا

نقش بازاریابی ‌و تبلیغات در توسعه گردشگری سلامت در ایران

بی‌شک پیوند دو مقوله علمی بازاریابی ‌و تبلیغات و گردشگری سلامت نقش مهمی در توسعه کیفی گردشگری سلامت در ایران به‌عنوان یکی از جدیدترین گونه‌های گردشگری ایفا خواهد کرد.

امروزه ارائه خدمات پزشکی به‌عنوان گردشگری سلامت در جهان شناخته شده و متقاضیان بسیاری دارد. به گونه‌ای که در دو دهه گذشته گردشگری پزشکی (سلامت) رشد چشمگیری در کل جهان داشته است.

محققان عوامل موثر بر توسعه گردشگری پزشکی را به دو گروه «فشار» و «کشش» تقسیم می‌کنند. به‌نحوی که عامل فشار به‌میزان کمی و کیفی ارائه خدمات پزشکی در کشورهای مبدا مربوط می‌شود، در حالی که عوامل کششی مربوط به ارائه بهینه خدمات پزشکی در کشورهای مقصد است، لذا میزان کمی و کیفی ارائه خدمات پزشکی در کشورهای مقصد انگیزه بیماران برای سفر به کشورهای خارجی را تحت تاثیر قرار می‌دهد.

امروزه بازاریابی و گردشگری سلامت دو روی یک سکه هستند. به‌نحوی که بازاریابی گردشگری سلامت در حقیقت در ۳ حوزه می‌تواند به توسعه این گونه گردشگری یاری‌رسانی کند. با این وصف معرفی صحیح خدمات پزشکی از یک‌سو و همچنین معرفی خدمات جانبی پزشکی و محصولات پزشکی از سوی دیگر و در نهایت معرفی خدمات جانبی گردشگری از جمله حمل و نقل و اقامت می‌تواند به توسعه اقتصادی جوامع میزبان گردشگری سلامت منتهی شود.

مهم‌ترین ابزار بازاریابی در راستای توسعه گردشگری امروزه بهره‌گیری صحیح از فناوری نوین ارتباطات است که بطور چشم‌گیری زندگی ما را امروزه تغییر داده و درعین حال فرصت‌های جدیدی را در زمینه‌ی بازاریابی فراهم کرده است. با رشد سریع جامعه جهانی در تجارت الکترونیک و روی آوردن اکثر کسب و کارها به اینترنت و استفاده از وب سایت‌ها برای عرضه و معرفی و فروش محصولات وارداتی یا تولیدی خود، به نظر می‌رسد مراکز خدمات گردشگری سلامت نیازمند ایجاد واحدی به نام بازاریابی گردشگری سلامت در مراکز خود دارند تا با حضور کارشناسان بازاریابی و بهره‌گیری از آخرین متدهای فناوری ارتباطات به معرفی خدمات پزشکی و حتی خدمات جانبی آنان پرداخته شود.

گردشگری اینترنتی، نقش زیادی در توسعه صنعت گردشگری در جهان دیجیتالی شده امروزی دارد و به‌عنوان یک موتور محرک برای توسعه اقتصادی گردشگری است. با رشد چشمگیر و فراگیر شدن تلفن‌های همراه هوشمند، اینترنت و شبکه‌های اجتماعی در دهه اخیر، بنگاه‌های گردشگری نیز برای بازاریابی محصولاتشان، خود را با این ابزارهای روز تطبیق داده و بازاریابی شبکه‌های اجتماعی به‌یکی از مهم‌ترین رویکردهای بازاریابی در دنیای امروز بدل شده است. شبکه‌های اجتماعی از قابلیت‌های بالایی برای بازاریابی در صنعتی که با روحیات و تفریحات مردم در ارتباط است همچون صنعت گردشگری برخوردارند که این خود نشانگر نقش با اهمیت رسانه‌های جدید و قدرت آن‌ها در جذب تعداد مخاطبان است.

هرگونه سیاست‌گذاری در امر بازاریابی گردشگری سلامت در حقیقت فرآیندی همانند متقاعد کردن مصرف کنندگان برای این‌که چرا آن‌ها باید کالای خاص یا خدماتی را که رقبا از آن غفلت می‌کنند انتخاب کنند، شامل می‌شود.

در بازاریابی گردشگری سلامت، بیماران و همراهان آن‌ها به‌عنوان مخاطب هدف و بیمارستان‌ها و سایر امکانات و خدمات مرتبط با آن به‌عنوان محصولی که قرار است به‌عنوان محصول در میان رقبای خود به بازار عرضه شود در نظر گرفته می‌شوند. بنابراین بازاریابی گردشگری سلامت را می‌توان فرایند متقاعد کردن بیماران یا همراهان آن‌ها در انتخاب یک بیمارستان خاص برای درمان خود دانست.

یک بازاریابی اخلاقی و علمی می‌تواند سود بیمارستان‌های را افزایش دهد که به‌طور غیرمستقیم درآمد ملی آن کشور را از طریق صادرات مراقبت‌های بهداشتی افزایش می‌دهند.

بنابراین بازاریابی نه‌تنها می‌تواند باعث برنده شدن بیماران در انتخاب خود شود بلکه درآمد حاصل از صادرات مراقبت‌های بهداشتی را نیز افزایش داده و باعث افزایش تجارت و اعتبار بیمارستان‌ها و همچنین ارائه دهندگان خدمات بهداشتی می‌شود.

بازاریابی گردشگری سلامت همچنین می‌تواند در جذب بیماران اعم از داخلی و خارجی با نام تجاری بیمارستان بسیار موثر باشد و مهم‌تر این که در بین بیماران در سراسر جهان در مورد وجود درمان خاصی از بیماری‌های تهدید کننده و زندگی در یک بیمارستان از هر کشور ایجاد آگاهی می‌کند.

تحقیقات مختلف نشان داده که امروزه شبکه‌های اجتماعی در سطوح مختلف از جمله دوستان و همسایگان تاثیر قابل توجهی در انتخاب مقصد گردشگری پزشکی دارند. بنابراین، با توجه به تاثیر شبکه‌های اجتماعی و وب سایت‌ها در انتخاب مقصد، بیمارستان‌ها و کلینیک‌ها می‌توانند از شبکه‌های اجتماعی به‌عنوان منبع اطلاعاتی و تاثیرگذار برای بیماران استفاده کنند، تا جایی که آن‌ها می‌توانند تجربیات خود را با دیگران به اشتراک بگذارند. این بدان دلیل است که بیماران می‌توانند به ابزاری رایگان برای اطمینان از کیفیت خدمات پزشکی برای سایر مشتریان تبدیل شوند.

دلیل این امر آن است که در مواردی مانند خدمات پزشکی، محصولات قبل از خرید قابل مشاهده نیستند. به همین دلیل رضایت مشتری می‌تواند قیمت‌های انواع خدمات درمانی را توجیه کند.

بازاریابان گردشگری سلامت در کلینیک‌ها و بیمارستان‌ها باید سعی کنند امکان مراجعه مجدد بیماران در این مراکز را افزایش دهند، زیرا مشتریان سابق در صورت احساس رضایت، اشتیاق بیشتری برای بازگشت و استفاده از امکانات و خدمات بیمارستان‌ها و کلینیک‌ها دارند.

درک این‌که چه کسی قبلا به یک مقصد سفر کرده است و انگیزه‌های او، می‌تواند به بازاریابان در برنامه‌ریزی استراتژی‌های عملی کمک کند. بازرگانان گردشگری سلامت همچنین باید از ابزارهای بازاریابی بیشتری برای گسترش نگرش مثبت در میان گردشگران سلامت در کشورهای مختلف استفاده کنند. از آنجا که جذب مشتری جدید پزشکی هزینه بیشتری نسبت به حفظ مشتری فعلی پزشکی دارد، مدیران بازاریابی سلامت باید از راهکارهای برای حفظ مشتری استفاده کنند.

منبع:میراث آریا

ایجاد سامانه جامع گردشگری سلامت ایران تا دو ماه آینده

امین حقیقت دبیر شورای راهبردی گردشگری سلامت معاونت گردشگری وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی در گفت‌وگو با خبرنگار میراث‌آریا بیان کرد: «از ابتدای شروع پاندمی کرونا گردشگری سلامت تنها شاخه گردشگری بود که متوقف نشد و با ظرفیت بالایی در حال فعالیت است.»

دبیر شورای راهبری گردشگری سلامت معاونت گردشگری با تاکید بر مقابله با انحصارطلبی در حوزه گردشگری سلامت، تصریح کرد: «وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی به عنوان متولی اصلی این حوزه برای جلوگیری با هرگونه تخلف و سوءاستفاده همچنین در راستای هم‌افزایی و ایجاد همسویی میان دستگاه‌های ذی‌ربط از جمله وزارت بهداشت و امور خارجه به شدت در زمینه مقابله با هرگونه انحصار و تخلف در این حوزه برخورد می‌کند.»

او همچنین به جلسات متعدد با وزارت امور خارجه در نیمه ابتدایی سال ۹۹ اشاره کرد و گفت: «پس از این جلسات شرایط اخذ ویزا برای فعالیت در این حوزه مهیا شد و تنها آژانس‌هایی که گواهی حرفه‌ای گردشگری سلامت را دارند و از سوی معاونت گردشگری به وزارت امور خارجه معرفی می‌شوند، اجازه گرفتن کد ویزا را دارند.»

حقیقت با اشاره به رشد صعودی گردشگری سلامت گفت: «در این مدت درصد بالایی از آژانس‌های مسافرتی با اخذ مجوز گردشگری از سوی معاونت گردشگری وارد این حیطه شدند و در حال کار هستند.»

او با بیان اینکه در حال رفع موانع برای برخورد با کارشکنی‌ها در حوزه درمان هستیم، ادامه داد: «در زمان پاندمی از این فرصت برای آماده کردن زیرساخت‌های گردشگری سلامت استفاده کردیم و با جلسات برگزار شده توسط اعضای شورای گردشگری سلامت موانع در حال رفع شدن است.»

دبیر شورای راهبری گردشگری سلامت معاونت گردشگری، ایجاد سامانه جامع گردشگری سلامت ایران را یکی از این اقدامات عنوان کرد و گفت: «از طریق این سامانه که در تیرماه سال جاری عملیاتی می‌شود، فعالان حوزه گردشگری سلامت می‌توانند در حوزه بازاریابی و فروش، عملیات اجرایی، درخواست ویزا و همکاری با مراکز درمانی IPD  اقدامات لازم را انجام دهند.»

تدوین سند ملی توسعه گردشگری سلامت ایران با همکاری تمام صاحب نظران و اساتید این حوزه در راستای ساماندهی حوزه گردشگری سلامت، از دیگر نکات مورد اشاره حقیقت بود که تا مرداد ماه سال جاری نهایی می‌شود.

منبع:میراث آریا

پیدایش رقبای جدی برای ایران در گردشگری سلامت

رییس اداره گردشگری سلامت وزارت بهداشت با اشاره به گپ اطلاعاتی در گردشگری سلامت و بی‌اطلاعی بیماران خارجی از خدمات درمانی و سطح ایمنی در ایران، نسبت به پیدایش رقبای جدی برای ایران در گردشگری سلامت هشدار داد.

به گزارش ایسنا، سعید هاشم‌زاده در وبینار «بحران کرونا و مدیریت گردشگری ایران» که از سوی هسته علمی جهانگردی دانشگاه امام صادق (ع) برگزار شد، در پاسخ به این سوال که سیاستگذاری‌های بهداشتی در دوران کرونا چه تاثیری بر گردشگری داشته است، معطوف به حوزه تخصصی گردشگری سلامت، اظهار کرد: تحت تاثیر کرونا، مرزها بسته شد و اولین چالش جلوگیری از ورود گردشگران بود. اما بعد که تصمیم گرفته شد مرزها با انجام یک‌سری مقدمات برای گردشگران سلامت باز شود، سوال‌هایی از این دست مطرح شد که مراکز درمانی چقدر توانایی پذیرش گردشگر سلامت در شرایط کرونا را دارند و در صورت سفر بیمار خارجی به ایران چگونه می‌توان اعتماد بیمار را نسبت به ایمنی و محفوظ ماندن از ویروس کرونا جلب کرد و این اعتماد را به دایره وسیع‌تری انتقال داد؟

او اضافه کرد: بیمار خارجی که وارد کشور ما می‌شود اضطراب مضاعفی دارد، البته این فقط به کشور ما محدود نمی‌شود، در شرایط همه‌گیری کرونا این ریسک به همه کشورها برمی‌گردد.

هاشم‌زاده با اشاره به گپ اطلاعاتی که در حوزه گردشگری سلامت وجود دارد، اظهار کرد: از آغاز همه‌گیری، اقدامات مهمی در کشور برای کنترل این ویروس انجام شد، اما آیا بیماران و مشتری‌های‌مان را از اقدامات و محدودیت‌هایی که انجام دادیم مطلع کرده‌ایم؟ شمار زیادی از بیماران خارجی در یک سال گذشته سفرهای‌شان را کنسل کرده‌اند و خیلی‌های‌شان اطلاع ندارند در ایران چه اقداماتی انجام می‌شود. در حالی که در وب‌سایت مراکز درمانیِ بسیاری از کشورها از جمله هند و ترکیه به پروتکل‌ها و اقدامات ایمن‌سازی اشاره شده که شاید انجام هم نشده باشد. در واقع ما با گپ اطلاعاتی بین مراکز درمانی و بیماران خارجی مواجهیم.

او تفکر و مدیریت استراتژیک را الزامی‌ترین نیاز بحران‌ها دانست و گفت: در حوزه گردشگری سلامت خیلی از کشورها به سمت خدمات مجازی روی آورده‌اند. ما هم باید بررسی کنیم از چه روش‌های غیرسنتی می‌توانیم استفاده کنیم تا بیمار متوجه خدمات درمانی در ایران شود. باید خاطر بیمار را جمع کنیم که قرار نیست در مراکز درمانی ایران به بیماری مبتلا شود. بیمار دنبال نشانه‌هایی از اعتماد است. پس لازم است از طریق اقداماتی که انجام می‌دهیم اعتمادسازی و ارزش‌های شهودی را ایجاد کنیم. وقت آن است از نگاه سنتی عبور کنیم و با تفکر استراتژیک، گردشگری را مدیریت کنیم. همه‌گیری ویروس کرونا فرصت استثنایی برای ارتقاء این زیرساخت است.

هاشم‌زاده همچنین نسبت به ظهور رقبای جدید در منطقه هشدار داد و افزود: کشورهایی، مثل گرجستان و آذربایجان ممکن است ظرف پنج تا هفت سال آینده مقصد گردشگری سلامت شوند، رژیم صهیونیستی نیز به شدت دنبال بیماران کشورهای سی‌آی‌اس یا مستقل مشترک‌المنافع (یا هم‌سود) است. بهتر است از گپ و توقفی که ویروس کرونا ایجاد کرده، استفاده کنیم و به شدت و به سرعت برنامه مدونی داشته باشیم. البته در وزارت بهداشت تلاش‌هایی را آغاز کرده‌ایم و امیدواریم در دوران پست‌کرونا در سایه واکسیناسیون، جهش قابل ملاحظه‌ای در حوزه گردشگری سلامت لااقل در غرب آسیا رقم بزنیم.

رییس اداره گردشگری سلامت وزارت بهداشت در واکنش به نقدهایی که به تصمیم‌گیری‌های ستاد کرونا در این وبینار شد، گفت: درباره سیاست‌ها و تصمیم‌های وزارت بهداشت و ستاد ملی کرونا، آن‌ها می‌توانند پاسخگو باشند، اما باید درنظر گرفت که غالب کشورها در این اپیدمی رفتار مشابهی داشته‌اند. دانش بشری در ارتباط با ویروس کرونا حدود ۱۸ ماه است که پله پله رشد کرده و ما با بیماری جدید و نوپدیدی طرفیم. کشورهای دیگر در واکنش به آن تا به حال چندین بار مرزهای‌شان را بسته‌اند و رشد منفی اقتصاد فقط به ایران محدود نمی‌شود؛ به جز چین، رشد اقتصادی در همه کشورها منفی بوده است. هرچند، قبول دارم تاثیر اقتصادی ویروس کرونا با وجود مشکلات تحریم در ایران بیشتر بود، اما این مشکلات نه زاییده وزارت بهداشت بوده و نه ویروس کرونا.

هاشم‌زاده در پاسخ به انتقاد فعالان گردشگری به محدود شدن سفرها، اظهار کرد: رفتن به هتل ممکن است عامل پخش بیماری نباشد، البته که اظهارات ما باید مبتنی بر شواهد و بررسی باشد، اما سفر رفتن فقط شامل هتل رفتن نمی‌شود. اگر مسیر تهران تا مشهد را درنظر بگیریم مسافر حدود ۱۹ ساعت در جاده خواهد بود که در این فاصله حتما از رستوران، سرویس بهداشتی و پمپ بنزین استفاده می‌کند. درست است که هتل ضوابط را رعایت می‌کند اما در رستوران، سرویس بهداشتی بین‌راهی، قطار و هواپیما این ضوابط چگونه رعایت می‌شود؟ کافی است یک نفر که مبتلا به ویروس کرونا است از کوپه خود در قطار خارج و از سرویس بهداشتی آن استفاده کند و یا فقط در راهرو قطار سرفه کند. کارکرد ویروس کرونا این‌گونه است که اگر ۱۵ دقیقه در یک اتاق بسته باشیم احتمال ۹۰ درصد ابتلا وجود دارد. بنابراین ساده به موضوع سفر در این دوران نگاه نکنیم.

منبع:ایسنا

گردشگری سلامت،مکمل گردشگری تاریخی و زیارت در خراسان رضوی

ايران به عنوان چهارمين کشور بزرگ  آسيا و هفدهمين کشور بزرگ دنيا، سابقه طولانی در طب سنتی دارد به طوری که بسیاری از درمان‌های گیاهی سنتی هنوز هم بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی روزمره ما ایرانیان است.

تاریخچه گردشگری سلامت با طب بوعلی سینا اهمیت ویژه‌ای پیدا کرد. این دانشمند بزرگ ایرانی با دسته‌بندی منابع مختلف سلامت به سه دسته آسایشگاه‌های معنوی، چشمه‌های درمانی و آب‌های گرم، نحوه استفاده و مزایای هر دسته را مورد بررسی قرار داد، بعدها با پیشرفت‌ پزشکی و در دسترس بودن تجهیزات پیشرفته پزشکی در ایران فرصت‌های جدیدی برای صنعت گردشگری و به ویژه گردشگری سلامت ایجاد شد.

ورود سالیانه ۶۰۰هزار گردشگر سلامت به کشور

ایران سرزمینی مملو از چشمه‌های آب گرم، گل‌های آتشفشانی و چشمه‌های معدنی است که با ساخته شدن استراحتگاه‌های پزشکی در مجاورت آن‌ها در نقاط مختلف کشور، موجب رونق این صنعت و سفر عده زیادی از گردشگران سلامت به منظور بهره‌مندی از خواص درمانی آنها شده است، به علاوه گردشگری سلامت به دليل ظرفيت بالای آن در ايجاد درآمدهای ارزی و اشتغالزايی از طريق صادرات خدمات درمانی و سلامت و کمک به کشور برای تعامل سازنده با منطقه و جهان از اهميت بالايی برخوردار است.

سالانه حدود ۶۰۰ هزار گردشگر سلامت برای درمان به استان‌های مختلف ایران از جمله تهران، خراسان رضوی، فارس، گیلان، اردبیل و ایلام، مازندران و یزد و… سفر می‌کنند که لازم است برای تدارک و پشتیبانی موثر از آنها برنامه‌ریزی و چاره‌اندیشی مناسبی انجام شود.

از محاسن گردشگری سلامت در ایران این است که جدای از بهره‌گیری از امکانات پزشکی و پی‌گیری مراحل درمان، گردشگران می‌توانند با حضور در کشورمان از جاذبه‌ها و مکان‌های طبیعی بی‌نظیر و متنوع گردشگری بازدید کرده و اوقات خوشی را در مقاصد گردشگری سپری کنند.

برنامه‌ریزی برای ارائه خدمات گردشگری به توریست سلامت

طبق اعلام وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی یک توریست پزشکی در هر سفر بین ۳۰۰۰ تا ۷۰۰۰ دلار هزینه می‌کند و چنانچه ظرفیت‌های بالقوه گردشگری به بالفعل تبدیل شود درآمد کشور از محل جذب گردشگران سلامت می‌تواند به میلیاردها دلار برسد. از طرفی درآمدزایی خدمات گردشگری سلامت فقط به خدمات پزشکی محدود نمی‌شود زیرا این افراد خدمات غیر درمانی و گردشگری هم دریافت می‌کنند و اغلب یک یا چند نفر همراه هم دارند، بنابراین درآمد صنعت گردشگری سلامت در ایران باید با احتساب همه این موارد چشمگیر و قابل اعتنا باشد.

گردشگران سلامت بیشتر از کشور‌های عراق، آذربایجان، ترکمنستان، افغانستان، کویت، سوریه، لبنان، بحرین، ترکیه، پاکستان، عمان، بعضی از کشورهای آسیای مرکزی و همچنین کشورهای استقلال یافته شوروی سابق و حتی آفریقا و اروپا برای درمان‌های متنوعی به کشور ما سفر می‌کنند که درمان و جراحی چشم به‌ويژه عمل ليزيک، جراحی قلب باز، جراحی کاهش وزن، جراحی پلاستیک، جراحی ستون فقرات و پیوند اعضا، ترميم ضايعات نخاعی، درمان ناباروری، جراحی‌های زیبایی به‌خصوص عمل بینی، کاشت مو، زنان و زایمان، ارتوپدی، قلب و عروق، دندانپزشکی و کاشت دندان، توان‌بخشی، پيوند مغز استخوان، پيوند کبد، دياليز، بیماری‌های مرتبط با سرطان، جراحی جايگزينی مفاصل (زانو و غيره)، سلول‌های بنيادی، لاغری و تناسب اندام، آب درمانی و تالاسوتراپی و مواردی از این قبیل از مهمترین آنها به شمار می‌آید.

در حالی که طبق اظهارات مقام‌های وزارت بهداشت، ظرفیت درآمد ارزی بالقوه برای جذب بیمار خارجی در کشور بیش از پنج برابر وضعیت فعلی است و با برنامه‌ریزی منسجم و هماهنگ می‌توان سالانه  ۲ تا ۲.۵ میلیون گردشگر سلامت را در کشور میزبانی کرد اما هنوز به طور کامل از این ظرفیت استفاده نمی‌شود.

گردشگری سلامت استان خراسان رضوی
بر اساس آمارها، استان خراسان رضوی تا قبل از شیوع ویروس کووید ۱۹، سالانه بیش از سی میلیون نفر زائر و گردشگر داخلی و حدود سه و نیم میلیون گردشگر خارجی، میزبانی می‌کرد و به عنوان قطب اول کشور در حوزه گردشگری به حساب می‌آمد. با این حال امروزه استان خراسان رضوی با برخورداری از زیرساخت‌ها و امکانات گردشگری و با مجموع ۲۳۲۶ تاسیسات گردشگری و مجموع ۱۱۸۳۵۷ تخت در استان شامل ۲۴۲ هتل و متل، ۳۰۶ هتل آپارتمان، ۳۸۵ مهمانپذير، ۱۱۷ اقامتگاه بوم‌گردی و سنتی، ۶۸۳ خانه مسافر، ۱۰ سفره‌خانه سنتی، ۶۹ مجتمع بین‌راهی، ۶۵ مجتمع پذیرایی، ۲ مرکز تفریحی و سرگرمی و محوطه گردشگری، ۴۳۳ دفتر و شرکت مسافرتی و گردشگری و ۴۱۵ راهنمای تور دارای کارت و با تجربه و سیستم حمل و نقل مناسب اعم از جاده‌ها، راه‌آهن، فرودگاه بین المللی و…، مراکز پیشرفته درمانی و تنوع ارائه خدمات تخصصی پزشکی،  بیمارستان‌های دارای مجوز IPD، برخورداری از پزشکان و متخصصان ورزیده و مجرب، تعرفه‌های خدمات درمانی بسیار پایین، جاذبه‌های گردشگری، طبیعی و تاریخی بسیار زیاد، وضعیت مناسبی برای جذب گردشگران سلامت دارد.

۱۲ بیمارستان در خراسان رضوی شامل بیمارستان‌های رضوی، جواد الائمه، بنت‌الهدی، سینا، مهر، طالقانی، پاستور، اكبر، امام رضا، قائم، آریا و امام زمان و ۴ مرکز جراحی دارای مجوز پذیرش گردشگر سلامت یا دپارتمان پذيرش بيماران بين‌الملل (IPD) هستند و چهار بیمارستان و چهار مرکز جراحی محدود دیگر نیز در حال گذراندن مراحل نهایی برای اخذ مجوز مربوطه هستند.

همچنین بیش از ۱۰۰۰ پزشک و افزون بر ۲۰ کلینیک پوست و مو و ۴۴ شرکت گردشگری سلامت و… در استان خراسان رضوی در حال فعالیت هستند و گردشگران سلامت از ۵۶ ملیت مختلف خصوصا از کشورهای عراق، افغانستان، بحرین، ترکمنستان، کویت، پاکستان، عربستان، عمان، تاجیکستان، قطر، آذربایجان به مشهد سفر می‌کنند، بیشترین میزان گردشگران ورودی به شهر مشهد از کشورهای عراق، آذربایجان، افغانستان و پاکستان هستند که بیش از ۸۵ تا ۹۰ درصد بیماران را اتباع عراقی و افغانستانی تشکیل می‌دهند، با توجه به این آمار و ارقام باید از این ظرفیت گسترده برای توسعه گردشگری سلامت در استان خراسان رضوی بهره برد.

اکثر در خواست‌ها و مراجعه گردشگران سلامت در استان برای استفاده از خدمات متنوع و متعدد درمانی شامل جراحی قلب باز، جراحی عروق، جراحی عمومی، ارتوپدی، خدمات پوست، مو و زیبایی، خدمات دندانپزشکی، زنان و نازایی و … است و تعداد گردشگران سلامت که در سال ۱۳۹۸ برای دریافت خدمات تشخیصی و درمانی سرپایی در مطب‌ها و سایر مراکز درمانی مشهد مراجعه کرده‌اند، حدود ۱۵۰ الی ۲۰۰ هزار نفر تخمین زده می‌شود. افزون بر این، ۲۲ هزار گردشگر سلامت نیز در مراکز بیمارستانی و مراکز جراحی محدود زیرپوشش دانشگاه علوم پزشکی مشهد بستری شده‌اند.

اجرای اقدامات موثر برای سامان‌دهی گردشگری سلامت خراسان رضوی

در سال‌های اخیر اقدامات متعدد و موثری برای سامان‌بخشی وضعیت گردشگری سلامت در استان خراسان رضوی انجام شده که از جمله می‌توان به تشکیل کارگروه گردشگری سلامت در استان با حضور تمام فعالان بخش‌های دولتی و خصوصی اشاره کرد، این کار گروه که تاکنون جلسات متعددی برگزار کرده  توانسته است نقش مهمی در رفع مسائل و مشکلات حوزه گردشگری سلامت داشته باشد.

از اقدامات مهم در حوزه گردشگری سلامت، صدور مجوز تاسیس انجمن حرفه‌ای گردشگری سلامت استان خراسان رضوی در سال ۱۳۹۸ به عنوان اولین انجمن حرفه‌ای کشور، از سوی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان رضوی است.

این انجمن یک تشکل غیرانتفاعی، غیر سیاسی و دارای شخصیت حقوقی با استقلال مالی است که به منظور حفظ حقوق و منافع مشروع و قانونی ذی‌نفعان گردشگری سلامت، همکاری و همیاری با دستگاه‌های اجرایی، سازمان‌ها و مجموعه‌های دولتی و فعالان بخش خصوصی ذی‌ربط برای پیشبرد اهداف گردشگری سلامت و بهبود وضع اقتصادی و اجتماعی اعضاء تأسیس شده است، در مدت کوتاهی که از شروع فعالیت‌ این انجمن می‌گذرد توانسته با هماهنگی‌های به وجود آمده با معاونت هماهنگی مدیریت امور زائران استانداری و ادارات‌ کل استانی از جمله میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، نمایندگی وزارت امور خارجه و دستگاه‌های امنیتی، انتظامی و قضایی استان اقداماتی برای سامان‌بخشی و تمشیت امور گردشگری سلامت استان به انجام رساند.

ساماندهی و آموزش واسطه‌ها

از آن جایی که فعالیت حدود ۳۰۰۰ نفر از واسطه‌های غیر مجازی که بعضا با مداخلات پزشکی و دریافت پورسانت ۳۰ تا ۴۰ درصدی، یکی از آسیب‌های جدی گردشگری سلامت به شمار می‌آید، برنامه‌ریزی برای آموزش و ساماندهی آنها در اولویت قرار گرفت.

با حمایت معاونت هماهنگی امور زائران استانداری خراسان رضوی، با محوریت اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان و همکاری دانشگاه علوم پزشکی مشهد، برای نخستین بار در کشور  ابتدا سامانه‌ای برای ثبت نام این افراد طراحی و با فراخوان عمومی از آنها ثبت‌نام به عمل آمد و کلاس‌های آموزشی مربوطه هم در محل موزه بزرگ خراسان و سالن اجتماعات پارک کوهسنگی شروع شد، حدود ۱۲۰۰ نفر از این افراد در کلاس‌های توجیهی شرکت کردند این روند متاسفانه به دلیل شیوع ویروس کرونا متوقف شد و البته برنامه‌ریزی لازم انجام شده است تا به محض رفع محدویت‌های ناشی از شیوع ویروس کرونا، این کلاس‌ها ادامه پیدا کند.

طرح آموزش کارکنان مراکز درمانی و شرکت‌های گردشگری سلامت و راهنمایان زائر باجه‌های شهرداری مشهد نیز از دیگر برنامه‌های آموزشی در این حوزه است. هدف از اجرای این طرح، ساماندهی واسطه‌ها، مترجمان و راهنمایان گردشگری، آموزش موارد مهم و کاربردی به آنان و جلوگیری از فعالیت افراد غیر مجاز به استناد ماده هفت قانون توسعه صنعت ایرانگردی و جهانگردی و سایر قوانین و مقررات گردشگری است.

از دیگر اقدامات مهم این حوزه می‌توان به ایجاد سایت جامع اطلاع‌رسانی به منظور آشناسازی گردشگران با ظرفیت‌های پزشکی و درمانی و پیرا‌پزشکی کشور و ارایه خدمات گردشگری سلامت در ایران به زبان‌های مختلف دنیا اشاره کرد، یکی از بخش‌های مهم این سامانه جامع، مدیریت ورود و خروج گردشگران سلامت خارجی است که در سایت اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و ‌صنایع‌دستی استان خراسان رضوی به آدرس www.razavichto.ir و سایت انجمن حرفه‌ای گردشگری سلامت استان خراسان رضوی به نشانی  www.khhta.com بارگذاری شده است.

این سامانه با هدف مدیریت امنیت تبادل اطلاعات بر روی سرورهای امن وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی و انتقال تبادلِ اسناد و مدارک بین نمایندگان خارجی و داخلی شرکت‌های گردشگری سلامت و مراکز درمانی دارای مجوز پذیرش گردشگر خارجی نیز بخشی از این اقدامات برای شفاف‌سازی و دیجیتالی کردن فعالیت‌های دست‌اندرکاران این حوزه است.

تمام مراحل ثبت‌نام و دریافت مدارک پزشکی و هویتی افراد و همچنین اطلاعات تمام شرکت‌های گردشگری سلامت ایرانی مستقر در استان و طرف‌های خارجی این شرکت‌ها در کشورهای مبدا در سامانه ثبت می‌شود و فرآیند ورود گردشگران خارجی سلامت از زمان ورود و خروج، اقدامات درمانی انجام شده در هر مرحله، طول دوره درمان و…در آن ثبت می‌شود و همچنین از مزیت‌های دیگر سامانه، امکان نظارت و دریافت گزارش‌های دقیق فعالیت بخش خصوصی در زمینه گردشگری سلامت است، در صورتی که این سامانه به طور کامل عملیاتی شود، می‌تواند طرح مبدأ به مبدأ را در حوزه گردشگری سلامت پیاده و فرآیندهایی برای آن تعریف کند به طوری که تمام اقدامات گردشگر از زمان ورود و درمان تا لحظه خروج از کشور را پیگیری و رصد کند.

تبلیغات و بازاریابی، ساماندهی تعرفه‌ها، تدوین و تکمیل پروتکل‌های بهداشتی زائران و گردشگران خارجی سلامت در استان از دیگر اقداماتی است که مورد توجه جدی قرار گرفته است از آنجایی که با توجه به شرایط کرونا ضرورت داشت تا اطمینان حاصل شود، گردشگران سلامتی که وارد کشور می‌شوند ناقل بیماری کرونا نباشند و از طرفی به بیماران نیز باید اطمینان داده می‌شد که در فضایی سالم و ایمن می‌توانند پیگیر امور مربوط به درمان خود باشند، پروتکل‌های بهداشتی ویژه ورود گردشگران خارجی سلامت در استان تهیه و برای تصویب نهایی در کشور به تهران ارسال شده است.

منبع:میراث آریا

آینده گردشگری سلامت ایران در پساکرونا

اگر‌چه شیوع ویروس کرونا باعث اختلال جدی در اجرای برنامه‌های توسعه‌ای بسیاری از کشورهای جهان به خصوص در حوزه گردشگری شد ولی ایران تاکنون توانسته است با کنترل و مدیریت سیستم بهداشت و درمان در مقابله و کنترل بیماری کووید ۱۹ با وجود فشارها و تحریم‌های بین‌المللی، اقدامات شایسته‌ای را انجام دهد و با توجه به شرایط، آینده درخشانی برای گردشگری سلامت ایران در پساکرونا پیش‌بینی می‌شود.

با شروع بحران شیوع ویروس کرونا در کشور مانند بسیاری از کشورهای دنیا در ابتدا به گردشگران سلامت خارجی اجازه تردد به کشور داده نشد ولی در ادامه با بهبود شرایط در سال ۱۳۹۹ به عده محدودی از اتباع کشورهای افغانستان و عراق که بیشتر بیماران اورژانسی بوده‌اند مجوز ورود داده شد و در حال حاضر نیز با امکان صدور ویزای T برای ورود گردشگران سلامت و اجازه به شرکت‌های خدمات مسافرتی و گردشگری فعال در حوزه سلامت برای هماهنگی به منظور اخذ ویزای سلامت، بیماران محدودی به کشور سفر کرده‌اند.

با کاهش ۹۵ درصدی ورود گردشگران سلامت از ابتدای شیوع ویروس کرونا از ماه‌های پایانی سال گذشته تاکنون شاهد تعطیلی ۹۵ درصدی دفاتر و شرکت‌های خدمات مسافرتی و گردشگری فعال در حوزه سلامت بوده‌ایم.

با این شرایط، گردشگری سلامت بیشترین خسارات را از شیوع کرونا متحمل شده است ولی به نظر می‌رسد با توجه به امکان صدور ویزای درمان برای اتباع افغانستان و عراق و بازگشایی مرزها و آغاز تبادلات تجاری و تردد اتباع این کشورها رونق و احیای گردشگری سلامت به زودی آغاز شود که همراهی و تسهیل دستگاه‌های اجرایی متولی با رعایت پروتکل‌های بهداشتی برای جبران خسارات وارده به این بخش ضرورت دارد.

اگر چه در حال حاضر محدودیتی برای فعالیت تاسیسات گردشگری وجود ندارد ولی با توجه به سیاست‌های دولت و ستاد ملی مقابله با کرونا، هماهنگ شدن فعالیت کسب و کار و مشاغل با وضعیت و رنگ مناطق مختلف کشور از نظر شیوع کرونا و  شروع تزریق واکسن کووید ۱۹ در برخی از کشورهای دنیا، انتظار می‌رود در ماه‌های آینده تسهیلات بیشتری برای ورود خارجیان به کشور در نظر گرفته شود.

در این میان، ضرورت دارد برای پیشگیری از تبعات منفی تاثیر کرونا بر صنعت گردشگری سلامت، به گردشگران خارجی اجازه بیشتری داده شود تا بر اساس قراردادهای منعقده با مراکز درمانی کشورمان و با رعایت پروتکل‌های بهداشتی و استانداردهای مربوطه به کشور وارد شوند.

بدیهی است احیای جذب گردشگر سلامت در شرایط کنونی می‌تواند در حوزه آژانس‌های مسافرتی، خطوط هوایی، فرودگاه‌ها، تاکسیرانی، مراکز اقامتی، رستوران‌ها، کلینیک‌ها، مراکز خرید و سایر مشاغل رونق زیادی ایجاد کند و زمینه حفظ سرمایه‌ها و به ویژه حراست از اشتغال موجود و ظرفیت‌های این بخش را فراهم آورد.

ایران می‌تواند با سرمایه‌گذاری هرچه بیشتر روی نقاط قوت و توانمندی‌های منحصر به ‌فرد در ارائه خدمات، نقش خود را در این بازار پررنگ‌تر کند و از طریق تدوین برنامه‌های جامع، بازاریابی و اصلاح برخی از فرآیندها، به نتایج مثبتی دست یابد.

راهکارهای بهبود وضعیت گردشگری سلامت در کشور
آن‌چه در حوزه گردشگری سلامت به عنوان یک موضوع نخ نما در طول ۱۵ ساله اخیر مطرح بوده و به مهم‌ترین چالش صنعت گردشگری سلامت تبدیل شده، عدم تعامل سازنده میان وزارت میراث‌فرهنگی ، گردشگری و صنایع‌دستی و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی است.

آنچه از ابتدا مورد مناقشه این دو دستگاه اجرایی متولی بوده است اصرار وزارت بهداشت در ورود به فعالیت‌هایی است که ذاتا خاصیت گردشگری دارد و دلیل سپردن آنها به شرکت‌های تسهیل‌گری که باید دغدغه مهم درمان داشته باشند خیلی مشخص نیست.

اگرچه این مناقشات سابقه طولانی دارد پس از مدتها تفاهم‌نامه مشترکی بین مقامات عالی دو دستگاه اجرایی فوق به امضا رسید که طی آن  مراکز درمانی دارای IPD ملزم به همکاری با شرکت‌های خدمات مسافرتی و گردشگری دارای مجوز از میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شده بودند ولی در عمل وزارت بهداشت با صدور شیوه‌نامه و صدور مجوزهایی به عنوان شرکت‌های تسهیلگر درمان از همکاری با شرکت‌های خدمات مسافرتی و گردشگری خودداری کرد که این امر تا کنون  با اعتراض گسترده‌ای از سوی شرکت‌های خدمات مسافرتی و گردشگری دارای مجوز گردشگری سلامت از وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی مواجه شده است.

بعدها این مناقشه به شورای راهبری گردشگری سلامت کشیده شد و بعد از طرح و تصویب آن در آن شورا برای تصویب نهایی به دبیرخانه هیات وزیران ارسال و در جلسه هیات وزیران مطرح و تعیین تکلیف شد.

چنان که در بند پ ردیف ۱۱ جدول احکام آخرین  مصوبه هیات وزیران به شماره ۶۶۶۳۴/ت ۵۵۲۹۳ ه مورخ ۱۳۹۹/۰۶/۱۶ مبنی بر ابلاغ سند راهبردی گردشگری کشور صراحتا تاکید شده که وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای ارائه خدمات تشخیص درمان و امور پزشکی به گردشگران سلامت باید با شرکت‌های خدمات مسافرتی و گردشگری دارای مجوز از وزارت میراث‌فرهنگی و گردشگری و صنایع‌دستی همکاری کند و در همین مصوبه مقرر شده است چنانچه شرکت‌های تسهیلگر درمان متقاضی فعالیت در امور گردشگری هستند باید نسبت به اخذ مجوز بند ب (شرکت خدمات مسافرتی و گردشگری ) از وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی اقدام کنند.

اما در حال حاضر آنچه بر روی کاغذ نوشته شده با آنچه اجرا می‌شود مغایرت اساسی دارد و متاسفانه بیشتر دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور و به‌خصوص دانشگاه علوم پزشکی مشهد از اجرای تصویب‌نامه هیات وزیران به بهانه عدم ابلاغ مصوبه فوق از سوی وزارت متبوع خود و همچنین اعلام این موضوع که سپردن بازار گردشگری سلامت به دست آژانس‌های مسافرتی بازگشت به گذشته یعنی دلالی و واسطه‌گری و ارائه خدمات بی‌کیفیت، بی‌شناسنامه و گران به بیماران بین‌المللی و در نتیجه خدشه‌دار شدن وجهه کشورمان در حوزه سلامت خواهد بود؛ با مکاتبه با بیمارستان‌های تحت پوشش دولتی و غیردولتی مبنی بر عدم همکاری با شرکت‌های خدمات مسافرتی و گردشگری، رسما از اجرای مصوبه فوق جلوگیری کرده‌اند.

بدیهی است اجرا نشدن مصوبه هیات دولت به دلایل واهی و ناهمسویی وزارتخانه‌های متولی در حوزه اجرایی پذیرفتنی نیست و این موضوع باید یک بار برای همیشه تعیین تکلیف شود همان طوری که وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، شرکت‌های خدمات مسافرتی و گردشگری فعال در حوزه سلامت را از هرگونه مداخله در امور تخصصی درمان منع کرده و آن‌ها را ملزم کرده در امور تخصصی بخش درمان از مشاوره و همکاری پزشکان بهره بگیرند، لذا انتظار می‌رود وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از هرگونه ورود به ارائه خدمات گردشگری خودداری کند.

هرچند به نظر می‌رسد برقراری ارتباط و تعامل بین وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی حلقه مفقوده‌ای است که باعث شده علی‌رغم گذشت سال‌های متمادی گردشگران سلامت همچنان دچار سردرگمی و بلاتکلیفی باشند و دلالان و مترجمان بدون مجوز عملا هدایتگر بخش عمده‌ای از بازار گردشگری سلامت کشور باشند.

این در حالی است که اگر هر کدام از این دو وزارتخانه به وظایف تخصصی خودشان بپردازند و به عبارتی دیگر وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی و شرکت‌های خدمات مسافرتی و گردشگری فعال در حوزه سلامت متعهد به انجام امور گردشگری شده و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی نیز صرفا در چارچوب بیمارستان‌ها به ارائه خدمات درمانی بیماران پرداخته و هرکدام در انجام موارد غیر تخصصی از امکانات و تخصص طرف‌های مقابل استفاده کنند، زمینه توسعه گردشگری سلامت در کشور فراهم می‌شود.

آنچه مسلم است با توجه به پیش بینی ورود سالانه ۲۰ میلیون گردشگر خارجی طی سال‌های آتی به کشور و ضرورت استفاده از ظرفیت‌های گردشگری سلامت برای جذب ۲ تا ۲.۵ میلیون گردشگر بین‌المللی سلامت به نظر می‌رسد ساز و کارهای موجود به هیچ عنوان متناسب با اهداف تعیین شده نیست و صرفا با تجمیع و هم‌افزایی امکانات و پتانسیل‌های موجود، باید زمینه جذب حداکثری گردشگران سلامت و خدمات‌رسانی به بیماران خارجی را فراهم کنیم.

در این راستا ضرورت دارد شورای راهبری گردشگری سلامت کشور با برگزاری جلسات مستمر با حضور نمایندگان دستگاه‌های متولی در این حوزه شامل وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، وزارت درمان، بهداشت و آموزش پزشکی، وزرات امور خارجه، دستگاه‌های اجرایی امنیتی و انتظامی، اتاق بازرگانی ایران و سازمان نظام پزشکی با تبیین جایگاه‌ها و وظایف تخصصی هر یک از دستگاه‌های اجرایی و اتخاذ تصمیمات گروهی برای ایجاد تغییر بنیادی در وضعیت موجود، دستیابی به سیاست جذب حداکثری گردشگران سلامت و ارائه خدمات درمانی با کیفیت از طریق مجاری قانونی به آنها، تلاش بیشتری کند.

منبع:میراث آریا