گردشگری سرزمین ۴ فصل در چنگال کرونا
صنعت گردشگری در سیستان و بلوچستان از جمله حوزههای ناشناختهای است که در صورت سرمایهگذاری و توجه میتواند زمینهساز رونق و توسعه این منطقه استراتژیک کشور باشد.حدود یک سال از شروع بحران کرونا در کشور میگذرد و طی این مدت همه مردم ایران ایام سختی را پشت سر گذاشتهاند، روزهایی پر از استرس، دلهره، لحظات تلخ، درد، بیماری و مرگ. متأسفانه طی این مدت حدود ۵۹ هزار نفر از هم وطنان خود را به واسطه این ویروس منحوس از دست دادهایم اما در این روزهای سخت علاوه بر خسارتهای غیرقابل جبران انسانی شاهد خسارتهای کلان اقتصادی هم بودهایم که جبران آنها شاید غیرممکن نباشد، اما به همین آسانیها هم نیست.
سالهای گذشته در چنین ایامی بسیاری از رسانهها و خبرگزاریها با معرفی جاذبههای گردشگری استانهای مختلف کشور سعی داشتند تا مردم را برای سفر به نقاط مختلف کشور ترغیب کنند تا از این طریق به اقتصاد کشور و رونق گردشگری کمک شود و معمولاً در این روزها بسیاری از هموطنان برای استفاده بهتر از تعطیلات نوروزی خود در حال برنامهریزی بودند اما ویروس کرونا همه برنامهها را به هم ریخت.
اولین ضربه کرونا به اقتصاد کشور را شاید بتوان در صنعت گردشگری به چشم دید، صنعتی که در روزهای پایانی سال گذشته در تدارک سفرها و رونق بازار خود بود
اولین ضربه کرونا به اقتصاد کشور را شاید بتوان در صنعت گردشگری به چشم دید، صنعتی که در روزهای پایانی سال گذشته در تدارک سفرها و رونق بازار خود بود، اما چنان ضربهای آنهم به شکلی ناگهانی خورد که زمین گیر شد و حالا این زمینگیری در حال یک ساله شدن است. صنعت گردشگری یکی از قدرتمندترین حوزههای اقتصادی جهان است که از سال ۲۰۱۰ با رشد بسیاری همراه بوده است. به صورتی که موجب شد تا از سال ۲۰۱۸ سرعت نرخ این صنعت از نرخ رشد اقتصاد جهانی پیشی بگیرد.
در این میان استان سیستان و بلوچستان یکی از بخشهای قدیمی و تاریخی ایران است که متأسفانه در حوزه گردشگری کمتر مورد توجه واقع شده است، این خطه از کشور با تاریخی کهن و آثار و اماکن متعدد باستانی و تاریخی و مناظر بکر و دیدنی جذابیتهای بیبدیل فراوانی برای گردشگران داخلی و خارجی دارد. جلوههای زیبا و دیدنی سیستان و بلوچستان از دریاچه هامون تا دریای عمان در ۴ فصل سال تنوع دل انگیزی را به همراه دارد.
در واقع در پهناورترین استان ایران انواع گردشگری شامل گردشگری فرهنگی با مجموعهای از مواریث فرهنگی مادی و معنوی، مذهب، زبان و غیره، گردشگری هنری شامل انواع هنرها و صنایع دستی، گردشگری طبیعی شامل انواع منابع و ظرفیتهای اقلیمی و جغرافیایی، گردشگری ورزشی شامل ورزشهای ساحلی، دریایی، رالی، کوهپیمایی و غیره، گردشگری تجاری، گردشگری مذهبی، گردشگری شهری روستایی و عشایری، گردشگری خلاق و انواع مختلف دیگر دارای ظرفیت است.
سیستان و بلوچستان ظرفیتی بی نظیر در حوزه گردشگری که مغفول مانده است
مجتبی میرحسینی، معاون میراث فرهنگی سیستان و بلوچستان در گفت و گو با خبرنگار مهر، اظهار داشت: استان سیستان و بلوچستان دارای میراث فرهنگی، طبیعی و گردشگری فراوانی در نقاط مختلف خود است که برای انواع گردشگران در حوزههای تفریحی، تاریخی، ورزشی، طبیعی، فرهنگی، سلامت، تجاری و غیره جذاب و چشمنواز است.
وی با اشاره به اینکه سیستان و بلوچستان در طول چند سال اخیر از نظر گردشگری به شرایط تقریباً خوبی ازنظر برنامهریزی و معرفی ظرفیتها و بستر سازی رسیده است، افزود: در این استان گسترهای از تنوع فرهنگی و جغرافیایی وجود دارد که خود یک پتانسیل مهم گردشگری است.
این کارشناس میراث فرهنگی تصریح کرد: البته همچنان در زمینه نوسازی تأسیسات و ایجاد زیرساختهای مورد نیاز به ویژه هتلها، اقامتگاهها، بوم گردیها و کمپها جای کار فراوانی وجود دارد که نیازمند برنامهریزی مسئولان و حضور سرمایه گذاران در این حوزه است.
وی با اشاره به اینکه صنعت گردشگری در سیستان و بلوچستان در حال رشد است، گفت: اما متأسفانه ویروس کرونا تمام پیش بینیها را برهم زد و این استان نیز مانند خیلی از نقاط ایران و دنیا از این آسیب بی بهره نماند و گردشگری سیستان و بلوچستان نیز ضربه بسیاری را متحمل شد.
میرحسینی ادامه داد: با اعلام شیوع ویروس کرونا، بلافاصله تمامی سفرها لغو شد و ضررهای شدیدی را در این بخش رقم زد البته دولت تا حدودی برای جبران خسارت کمک کرد، اما این کمکها به هیچ عنوان نمیتواند کافی و جبران کننده حجم خسارات باشد، چراکه چرخ این صنعت و گردش مالی آن با تزریق این مبالغ به این شکل نمیچرخد.
سیستان و بلوچستان زمانی به توسعه واقعی خواهد رسید که از زیرساختهای ارتباطی هوایی، زمینی و ریلی و دریایی مناسب بهرهمند شود
وی تصریح کرد: جدای از بحث گردشگری، سیستان و بلوچستان زمانی به توسعه واقعی خواهد رسید که از زیرساختهای ارتباطی هوایی، زمینی و ریلی و دریایی مناسب بهرهمند شود و زمانی گردشگری در این منطقه توسعه و جریان خواهد یافت که علاوه بر موارد ذکرشده فرودگاهی در سطح بینالمللی در این استان راهاندازی شود.
معاون گردشگری ادارهکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی سیستان و بلوچستان: افزود: همچنین گردشگری سلامت و جذب بیماران افغانستانی از ولایات هلمند، قندهار، جلالآباد و قسمتهای جنوبی ولایت فراه و مناطق مختلف پاکستان و عمان با جمعیت قابل ملاحظه علاقهمند به سفر، فرصت دیگری برای سیستان و بلوچستان است.
وی ادامه داد: گردشگری زیارت و علاقه مردم افغانستان و پاکستان به مراکز معنوی و مذهبی و حتی مراکز تفریحی مثل مشهد، قم، شیراز، شمال کشور، اصفهان و چابهار از اهمیت زیادی برخوردار است که به دلیل عدم وجود پروازهای بینالمللی در زابل و چابهار متوقف مانده است.
صنعت گردشگری سیستان و بلوچستان نیازمند حمایت است
منیر احمد پرمون، مدیر تنها اقامتگاه بوم گردی بندر بریس چابهار، در گفت و گو با خبرنگار مهر، اظهار داشت: بوم گردی نوعی از یک سفر است که امروزه در میان گردشگران چه داخلی و خارجی طرفداران بسیار دارد. به طوری که این واژه هم اکنون در گردشگری نه به شکل سنتی بلکه کاملاً مدرن برگزار میشود و در گسترش و رونق دادن به صنعت توریسم تأثیر به سزایی داشته است.
وی با اشاره به اینکه اقامتگاههای بوم گردی معمولاً توسط اهالی محلی همان منطقه اداره میشود، افزود: افراد بسیاری هستند که شاید نام اقامتگاههای بوم گردی را شنیده باشند اما معنی آن را ندانند از همین باید برای معرفی این ظرفیت تلاش بیشتری انجام شود.
پرمون با اشاره به اینکه ایجاد اقامتهای بوم گردی به ایجاد اشتغال در منطقه کمک میکند، ادامه داد: در حال حاضر با وجود اینکه درگیر شیوع ویروس کرونا و تحریم هستیم، اما همچنان سفر برای بسیاری از مردم مهم است.
وی تصریح کرد: با وجود همه این شرایط باید با توجه به نیاز جامعه و تقاضای بازار گردشگری و ضررهای وارده با برنامهریزی مناسب و با رعایت پروتکلهای بهداشتی برای استفاده از ظرفیتهای گردشگری برنامهریزی کرد.
این فعال گردشگری با تاکید بر اینکه گردشگری سیستان و بلوچستان نیازمند حمایت جدی است، تصریح کرد: صنعت گردشگری نسبت به صنایع دیگر متفاوت است، چراکه خدمات ارائه میکند و در کنار ضربات مادی، به لحاظ معنوی هم خسارات بالایی را متحمل شده است که مهمترین آن این است که اغلب افراد شاغل در این صنعت شغل خود را به صورت کامل از دست دادهاند.
کرونا ۱۴۴ میلیارد تومان به گردشگری سیستان و بلوچستان خسارت زد
علیرضا جلالزایی مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی سیستان و بلوچستان در گفت و گو با خبرنگار مهر، اظهار داشت: شیوع ویروس کرونا از نیمه اسفند سال گذشته تاکنون ۱۴۴ میلیارد تومان خسارت به تأسیسات گردشگری استان سیستان و بلوچستان وارد کرده است.
وی با اشاره به اینکه در حال حاضر ۲۰۰ واحد گردشگری در استان سیستان و بلوچستان وجود دارد، افزود: البته با وجود تمامی محدودیتها گردشگری سیستان و بلوچستان تعطیل نشده اما کرونا بسیاری از برنامهها و همایشهای ملی و بینالمللی که با موضوع گردشگری قرار بود در این استان برگزار شود را کنسل کرده است.
کشورهای همسایه سیستان و بلوچستان با داشتن ۲.۵ میلیارد نفر جمعیت ظرفیت خوبی برای این استان در بحث جذب گردشگر محسوب میشود
مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی سیستان و بلوچستان با اشاره به اینکه این استان دروازه ورود گردشگر به کشور است، ادامه داد: کشورهای همسایه سیستان و بلوچستان با داشتن ۲.۵ میلیارد نفر جمعیت ظرفیت خوبی برای این استان در بحث جذب گردشگر محسوب میشود.
وی با اشاره به اینکه در حال حاضر ۱۰۰ پروژه سرمایه گذاری توسط اداره میراث فرهنگی در سیستان و بلوچستان در دست اجرا است و ۳۰۰ پروژه سرمایه گذاری نیز توسط بخش خصوصی انجام میشود، گفت: یکی از بزرگترین معضلات حضور گردشگران در این استان هزینه بالای پرواز و حتی رفت و آمد به صورت زمینی است که یکی از گرانترین مسیرها محسوب میشود.
جلالزایی تصریح کرد: در آیندهای نه چندان دور در تولید صنایع دستی سیستان و بلوچستان اقدامات خوبی صورت میگیرد و ایرانشهر به عنوان شهر ملی سوزن دوزی و شهر ادیمی شهر ملی خامه دوزی معرفی شد و تلفیق سوزن دوزی و خامه دوزی تأثیر زیادی دارد.
در مجموع به نظر میرسد پتانسیل نهفته گردشگری استان سیستان و بلوچستان با وجود ظرفیتهای بی نظیر خود در حال حاضر به دلیل کمبود زیرساختهای لازم از توسعه و ظرفیتی که شایسته آن است برخوردار نیست و متأسفانه شیوع ویروس کرونا هم شرایط را بغرنجتر کرده که امیدواریم با برنامهریزی و توجه مسئولان به این حوزه و صد البته با ریشه کن شدن ویروس منحوس کرونا به زودی شاهد تحولات عظیمی در این زمینه اشتغال زا و درآمد زا باشیم.
منبع:خبرگزاری مهر